UAV xâm nhập vùng cấm bay Tân Sơn Nhất: Thiệt hại 38-55 tỷ đồng

Đây là thông tin được Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) chia sẻ tại Hội nghị sơ kết công tác phối hợp bảo đảm an toàn hàng không quý II/2026 giữa ACV, Tổng Công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) và Tổng Công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines).

Thách thức lớn

Theo VATM, vấn đề thiết bị bay không người lái xâm nhập trái phép vào khu vực cảng hàng không, sân bay được xác định là một trong những thách thức an toàn cấp bách hiện nay.

Các vụ việc UAV xuất hiện tại khu vực lân cận sân bay cho thấy tính chất ngày càng phức tạp của loại hình nguy cơ này. Khi phát hiện UAV hoặc vật thể bay không xác định, các đơn vị phải đồng thời triển khai nhiều biện pháp như xác minh thông tin, cảnh báo tổ bay, điều chỉnh phương án điều hành, quản lý luồng tàu bay đi đến và phối hợp với các lực lượng liên quan. Việc xử lý phải bảo đảm an toàn nhưng đồng thời hạn chế thấp nhất ảnh hưởng đến hoạt động khai thác.

Chia sẻ thêm về sân bay Đà Nẵng, đại diện VATM cho biết, khi UAV xuất hiện tại khu vực lân cận sân bay thì phải đồng thời xác minh thông tin, cảnh báo tổ bay, điều chỉnh phương án điều hành, quản lý luồng tàu bay đi và đến, đồng thời phối hợp lực lượng chức năng trên mặt đất. Trong trường hợp mức độ rủi ro cao, việc tạm dừng cất hoặc hạ cánh có thể được thực hiện để bảo đảm an toàn.

Khi UAV xuất hiện tại khu vực lân cận sân bay thì phải đồng thời xác minh thông tin, cảnh báo tổ bay, điều chỉnh phương án điều hành, quản lý luồng tàu bay.

Chỉ vài phút gián đoạn tại một sân bay lớn cũng có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền. Máy bay đang đến phải bay chờ hoặc chuyển hướng, chuyến chuẩn bị khởi hành phải nằm lại sân đỗ, tổ bay và hành khách bị ảnh hưởng, sau đó lịch khai thác của máy bay tiếp tục lệch sang nhiều chặng kế tiếp.

Chẳng hạn, tối 11/8, Tân Sơn Nhất hai lần tạm dừng cất hạ cánh, tổng thời gian khoảng 60 phút do xuất hiện drone ở khu vực cấm bay. Ít nhất 73 chuyến bay ảnh hưởng, thiệt hại ước tính đến 38-55 tỷ đồng.

PGS, TS. Nguyễn Thiện Tống cho rằng, sân bay phải có những biện pháp để phát hiện từ trước, chứ không để UAV xuất hiện rồi mới xử lý. Trên thế giới đã có công nghệ radar chuyên dụng, có thể phát hiện những mục tiêu rất nhỏ như UAV.

“Trong bảo đảm an toàn hàng không, yếu tố quan trọng nhất là phát hiện từ sớm từ xa. Nếu UAV được nhận diện ngay khi vừa tiếp cận khu vực cấm, cơ quan chức năng sẽ có nhiều lựa chọn xử lý hơn thay vì phải dừng hoạt động bay trên diện rộng. Việt Nam còn thiếu và chậm trong việc hoàn thiện khung pháp lý đối với UAV”, ông Tống nói.

Chủ động phòng ngừa

Theo ACV, đơn vị đã phối hợp với các đối tác công nghệ và cơ quan chức năng vận hành thử nghiệm hệ thống phát hiện, chế áp thiết bị bay không người lái tại Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng.

Đáng chú ý là kết quả ban đầu cho thấy hệ thống có khả năng phát hiện, hỗ trợ kiểm soát drone xâm nhập, đồng thời chưa ghi nhận hiện tượng gây nhiễu đến các hệ thống thông tin liên lạc phục vụ điều hành bay.

Ông Hồ Minh Tấn - Phó Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam - phát biểu tại hội nghị. Ảnh: ACV.

Việc thử nghiệm tại Đà Nẵng diễn ra trong bối cảnh UAV ngày càng được ngành hàng không xếp vào nhóm nguy cơ đáng lo ngại. Thống kê được công an cửa khẩu Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng cho thấy, trong 1 tháng thí điểm hệ thống, lực lượng chức năng ghi nhận 597 drone hoạt động trong vùng kiểm soát sân bay.

Trong số này, 458 drone được ghi nhận hoạt động trong vùng cấm bay, 139 chiếc ngoài vùng cấm. Lực lượng chức năng xác định 227 lượt drone xâm nhập khu vực cấm bay của sân bay và đã triển khai các biện pháp ngăn chặn, kiểm soát.

Theo đại diện ACV, bên cạnh các rủi ro khai thác truyền thống như va chạm chim, sự cố phương tiện, thiết bị hoạt động trong khu bay đang được kiểm soát ở mức độ an toàn thì nguy cơ mất an toàn, an ninh hàng không từ thiết bị bay không người lái ngày càng đáng lưu ý.

Trong 1 tháng thí điểm hệ thống, lực lượng chức năng ghi nhận 597 drone hoạt động trong vùng kiểm soát sân bay Đà Nẵng. Ảnh: Internet.

“Tình trạng UAV xâm nhập trái phép vào khu vực cấm bay vẫn diễn biến phức tạp tại một số địa phương. Các vụ việc xảy ra gần đây tại sân bay Tân Sơn Nhất ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động cất - hạ cánh, gây tác động dây chuyền đến kế hoạch khai thác các chuyến bay.

Thực tế này cho thấy, bên cạnh việc nghiên cứu, đầu tư các giải pháp công nghệ, cần sớm thống nhất cơ quan, đơn vị chủ trì ứng phó và ban hành quy trình phối hợp xử lý liên ngành nhằm chủ động phòng ngừa, kiểm soát và xử lý hiệu quả nguy cơ từ UAV”, đại diện ACV nói.

ACV kiến nghị Cục Hàng không Việt Nam báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, thống nhất giao một cơ quan làm đầu mối chủ trì xử lý các sự cố liên quan đến UAV; sớm hoàn thiện quy trình phối hợp giữa các lực lượng công an, quân đội, chính quyền địa phương và các doanh nghiệp hàng không, bảo đảm rõ trách nhiệm, đầu mối và phương thức xử lý khi phát sinh sự cố.

Duy Quang