Triển khai phần mềm quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ: Bước tiến quan trọng trong chuyển đổi số của Kiểm toán nhà nước

Được sự đồng ý của Phó Tổng KTNN Bùi Quốc Dũng tại Tờ trình số 120/TTr-CNTT ngày 20/7/2026, phần mềm chính thức đi vào vận hành từ ngày 01/08/2026. Đây không chỉ là một công cụ quản lý đơn thuần mà còn là kho tri thức số hóa quý giá, kết nối nghiên cứu khoa học với thực tiễn kiểm toán, góp phần nâng cao chất lượng, tính liêm chính và hiệu quả ứng dụng của các đề tài khoa học trong toàn ngành.

Bối cảnh và ý nghĩa của việc triển khai phần mềm

Trong nhiều năm qua, hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ của KTNN đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Từ năm 2012 đến nay, hàng trăm đề tài nghiên cứu thuộc nhiều lĩnh vực liên quan trực tiếp đến hoạt động kiểm toán đã được triển khai, nghiệm thu và công nhận chất lượng bởi Hội đồng khoa học. Những đề tài này chứa đựng hàm lượng khoa học cao, phản ánh quá trình đúc kết kinh nghiệm, xây dựng phương pháp luận và đề xuất giải pháp cho các vấn đề thực tiễn trong công tác KTNN.

Tuy nhiên, trước đây, việc quản lý, lưu trữ và khai thác các kết quả nghiên cứu còn gặp nhiều hạn chế do phụ thuộc vào phương thức thủ công hoặc phân tán. Việc tìm kiếm thông tin, tra cứu đề tài cũ, kiểm soát trùng lặp nội dung hay theo dõi tiến độ nghiên cứu thường tốn thời gian, dễ dẫn đến trùng lặp đề tài, lãng phí nguồn lực và hạn chế khả năng phổ biến rộng rãi các kết quả nghiên cứu có giá trị.

Cục Công nghệ thông tin tổ chức xây dựng phần mềm Quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ.

Trước thực tế đó, thực hiện chủ trương triển khai các nhiệm vụ công nghệ thông tin năm 2025 của KTNN, Cục Công nghệ thông tin đã tổ chức xây dựng phần mềm Quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ. Mục tiêu của phần mềm là tạo ra một hệ thống thống nhất, hiện đại, cho phép quản lý toàn bộ quy trình nghiên cứu từ đăng ký, theo dõi tiến độ, nghiệm thu đến lưu trữ và khai thác kết quả; đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để công chức, viên chức toàn ngành dễ dàng tiếp cận, nghiên cứu và ứng dụng các thành quả khoa học vào thực tiễn công việc.

Phần mềm không chỉ giải quyết các bất cập trong quản lý nội bộ mà còn góp phần xây dựng văn hóa nghiên cứu khoa học nghiêm túc, đề cao tính liêm chính học thuật – một yêu cầu ngày càng được chú trọng trong môi trường học thuật và chuyên môn hiện nay.

Những tính năng nổi bật của phần mềm

Phần mềm Quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ được thiết kế với nhiều tính năng hiện đại, đáp ứng đầy đủ nhu cầu quản lý và khai thác thông tin của các đơn vị thuộc KTNN.

Phần mềm Quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ của KTNN.

Trước hết, phần mềm lưu trữ toàn bộ đề tài nghiên cứu khoa học của KTNN từ năm 2012 đến nay, bao gồm tất cả các lĩnh vực liên quan đến hoạt động kiểm toán. Đây là kho dữ liệu có giá trị lớn, đã được Hội đồng khoa học công nhận về chất lượng. Việc số hóa và công bố rộng rãi các đề tài này giúp phát huy tối đa giá trị nghiên cứu, tránh tình trạng “nghiên cứu xong rồi để ngăn kéo” và tạo điều kiện để các kết quả được ứng dụng rộng rãi hơn trong thực tiễn.

Thứ hai, phần mềm cung cấp các công cụ chiết xuất và tìm kiếm thông tin mạnh mẽ. Người dùng có thể tìm kiếm theo lĩnh vực, từ khóa, thời gian, đơn vị thực hiện hoặc chủ đề nghiên cứu một cách nhanh chóng, chính xác. Nhờ đó, cán bộ, kiểm toán viên dễ dàng tiếp cận các kết quả nghiên cứu đã được nghiệm thu, giảm thiểu tình trạng trùng lặp đề tài, tiết kiệm thời gian và chi phí cho các nhiệm vụ khoa học mới. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc chia sẻ tri thức nội bộ và kết nối nghiên cứu với thực tiễn kiểm toán.

Đặc biệt, một trong những điểm nhấn nổi bật của phần mềm là hệ thống tự động kiểm tra đạo văn. Hệ thống này hỗ trợ đắc lực cho Hội đồng khoa học trong việc phát hiện các sai phạm liên quan đến liêm chính học thuật. Không chỉ đối chiếu nội dung với kho đề tài nội bộ của ngành, hệ thống còn rà soát với cơ sở dữ liệu đối chứng lớn nhất thế giới, bao gồm khoảng 47 tỷ trang web, hơn 82 triệu công trình nghiên cứu từ khoảng 1.700 nhà xuất bản học thuật uy tín trên toàn cầu. Hệ thống hỗ trợ tìm kiếm nội dung trùng lặp trên hơn 30 ngôn ngữ, trong đó có tiếng Việt. Đây là công cụ quan trọng giúp nâng cao chất lượng và tính trung thực của các đề tài nghiên cứu trong toàn ngành.

Ngoài ra, phần mềm còn quản lý xuyên suốt toàn bộ quá trình xây dựng đề tài khoa học. Từ khâu đăng ký tham gia của các nhóm đề tài, đến giám sát, đôn đốc tiến độ, nghiệm thu và kiểm soát chất lượng thông qua hệ thống kiểm tra đạo văn. Các cá nhân hoặc nhóm đề tài có thể đăng ký xác nhận kết quả nghiên cứu khoa học và nhận kết quả xác nhận tự động. Nhờ đó, quy trình trở nên minh bạch, nhanh chóng và thuận tiện hơn rất nhiều.

Thông qua phần mềm, KTNN không chỉ nâng cao khả năng truy cập và chia sẻ tri thức nội bộ mà còn tăng cường kết nối giữa nghiên cứu khoa học với thực tiễn kiểm toán, tạo môi trường thuận lợi để phổ biến kinh nghiệm, phương pháp và các mô hình kiểm toán tiên tiến trong toàn ngành.

Nội dung và kế hoạch triển khai cụ thể

Để đưa phần mềm vào sử dụng chính thức, Cục Công nghệ thông tin đã xác định rõ các nội dung triển khai.

Đơn vị triển khai áp dụng chính là Trường Đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm toán (Phòng Quản lý khoa học và hợp tác quốc tế), cùng với các đơn vị trực thuộc KTNN. Các đơn vị này sẽ sử dụng phần mềm để đề xuất và khai thác các đề tài nghiên cứu khoa học của ngành.

Phòng Quản lý khoa học và hợp tác quốc tế (Trường Đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm toán) thực hiện công tác quản lý trên phần mềm từ khâu lập kế hoạch, triển khai xây dựng, lưu trữ kết quả làm việc của các hội đồng thẩm định, hội đồng nghiệm thu đề tài các cấp

Địa chỉ truy cập phần mềm là https://dieuhanh.sav.gov.vn (chọn mục Nghiên cứu khoa học) hoặc truy cập trực tiếp tại https://nghiencuukhoahoc.sav.gov.vn/. Thời gian áp dụng chính thức từ ngày 01/08/2026.

Để hỗ trợ người dùng, tài liệu hướng dẫn sử dụng chi tiết đã được đăng tải ngay trên phần mềm và trên trang https://tienich.sav.gov.vn/. Việc cung cấp hướng dẫn đầy đủ ngay từ đầu giúp cán bộ, công chức nhanh chóng làm quen và khai thác hiệu quả các tính năng của hệ thống.

Trách nhiệm của các đơn vị trong quá trình triển khai

Để đảm bảo phần mềm phát huy hiệu quả tối đa, Cục Công nghệ thông tin đã phân định rõ trách nhiệm của từng đơn vị liên quan.

Đối với các đơn vị trực thuộc KTNN, cán bộ, công chức, viên chức và người lao động cần chủ động đăng ký nhiệm vụ khoa học công nghệ và tăng cường khai thác kết quả nghiên cứu trên phần mềm để áp dụng vào thực tế công việc. Đồng thời, các đơn vị sử dụng phần mềm để theo dõi tiến độ, tình hình và kết quả nghiên cứu hàng năm, làm cơ sở đánh giá, bình xét thi đua cán bộ, công chức. Việc này không chỉ nâng cao ý thức trách nhiệm của từng cá nhân mà còn tạo động lực thúc đẩy phong trào nghiên cứu khoa học trong toàn ngành.

Trường Đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm toán (Phòng Quản lý khoa học và hợp tác quốc tế) có vai trò then chốt. Đơn vị này áp dụng phần mềm để thực hiện công tác quản lý từ khâu lập kế hoạch, triển khai xây dựng, lưu trữ kết quả làm việc của các hội đồng thẩm định, hội đồng nghiệm thu đề tài các cấp, báo cáo nghiệm thu và theo dõi tính ứng dụng của đề tài sau nghiệm thu. Ngoài ra, Trường tiếp tục phối hợp với Cục CNTT hoàn thành việc cập nhật dữ liệu các đề tài nghiên cứu còn thiếu đang được quản lý thủ công lên phần mềm, đảm bảo kho dữ liệu ngày càng đầy đủ và toàn diện.

Cục Công nghệ thông tin chịu trách nhiệm quản trị, vận hành đảm bảo phần mềm hoạt động ổn định, liên tục; hỗ trợ các đơn vị trong quá trình triển khai sử dụng; đồng thời tổng hợp ý kiến của các đơn vị để làm cơ sở hiệu chỉnh, nâng cấp phần mềm cho phù hợp với quy trình thực tế của ngành.

Tác động lâu dài và định hướng phát triển

Việc triển khai phần mềm Quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ không chỉ giải quyết các vấn đề trước mắt về quản lý và khai thác thông tin mà còn mang lại những tác động lâu dài đối với hoạt động của KTNN.

Trước hết, phần mềm góp phần xây dựng một hệ thống tri thức số hóa thống nhất, giúp bảo tồn và phát huy giá trị của các kết quả nghiên cứu khoa học đã được đầu tư trong nhiều năm. Việc dễ dàng tìm kiếm, chia sẻ và ứng dụng các đề tài sẽ thúc đẩy sự lan tỏa của các phương pháp, kinh nghiệm và mô hình kiểm toán tiên tiến, từ đó nâng cao chất lượng hoạt động kiểm toán trên toàn ngành.

Thứ hai, hệ thống kiểm tra đạo văn tự động sẽ góp phần củng cố tính liêm chính học thuật, nâng cao uy tín của các đề tài nghiên cứu thuộc KTNN. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc đảm bảo chất lượng và tính trung thực của nghiên cứu khoa học là yếu tố quan trọng để khẳng định vị thế của ngành.

Thứ ba, phần mềm tạo điều kiện thuận lợi để kết nối nghiên cứu với thực tiễn. Khi các kiểm toán viên có thể dễ dàng tiếp cận các kết quả nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực mình phụ trách, việc áp dụng kiến thức mới vào công việc hàng ngày sẽ trở nên hiệu quả hơn, góp phần nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ.

Ngoài ra, việc số hóa quy trình quản lý đề tài cũng giúp lãnh đạo các cấp theo dõi, đánh giá tình hình nghiên cứu khoa học một cách khách quan, minh bạch, phục vụ tốt hơn công tác thi đua, khen thưởng và quy hoạch phát triển nguồn nhân lực.

Trong thời gian tới, với sự phối hợp chặt chẽ giữa Cục Công nghệ thông tin, Trường Đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm toán cùng các đơn vị trực thuộc, phần mềm được kỳ vọng sẽ ngày càng hoàn thiện, đáp ứng tốt hơn nhu cầu thực tiễn và trở thành công cụ không thể thiếu trong hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ của KTNN.

Việc chính thức triển khai phần mềm Quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ từ ngày 01/08/2026 là một bước đi cụ thể, thiết thực trong chiến lược chuyển đổi số của KTNN. Phần mềm không chỉ đơn thuần là công cụ quản lý mà còn là cầu nối quan trọng giữa tri thức khoa học và thực tiễn kiểm toán. Với kho dữ liệu phong phú từ năm 2012 đến nay, hệ thống tìm kiếm mạnh mẽ, công cụ kiểm tra đạo văn tiên tiến và quy trình quản lý xuyên suốt, phần mềm hứa hẹn sẽ góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả và tính liêm chính của hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ trong toàn ngành.

HOÀNG DŨNG - TIẾN TÚ