Thương hiệu OCOP - 'giấy thông hành' của nông sản Thủ đô

Tự hào nông sản Thủ đô

Người tiêu dùng chọn mua sản phẩm OCOP tại hội chợ trên địa bàn xã Sóc Sơn, Hà Nội. Ảnh: Phạm Hùng

Bao đời nay, người dân làng nghề ướp trà sen Quảng An (phường Tây Hồ) luôn tự hào khi tạo ra loại trà ướp sen tao nhã, tinh khiết, từng được “tiến Vua”. Hiện nay, hàng chục hộ dân ở làng Quảng An vẫn gìn giữ cái nghề không chỉ để mưu sinh mà còn là cả một nét văn hóa - nghệ thuật truyền thống.

Trưởng ban đại diện Hội làng nghề truyền thống ướp trà sen Quảng An Lưu Thị Hiền cho biết, với chất lượng được khẳng định, hai sản phẩm của hội làng nghề đã được UBND thành phố Hà Nội chứng nhận đạt OCOP 4 sao. “Việc các sản phẩm trà ướp sen Quảng An được công nhận OCOP mở ra những cơ hội mới cho hội làng nghề, nhất là trong việc tiếp cận thị trường và kết nối các tour tuyến du lịch văn hóa nhằm gia tăng giá trị kinh tế - xã hội…”, bà Lưu Thị Hiền chia sẻ.

Còn làng nghề sản xuất, chế biến thực phẩm Dương Liễu (xã Hoài Đức) vốn được biết đến là “thủ phủ” của các loại miến, chủ cơ sở sản xuất miến xưa Minh Huệ (thôn Gia, xã Hoài Đức) Phí Đình Huệ cho biết, nghề làm miến được gia đình gìn giữ, lưu truyền qua nhiều thế hệ. Miến xưa được sản xuất theo phương thức truyền thống với 100% nguyên liệu từ củ dong, riềng; đặc biệt là không sử dụng chất tẩy trắng, phẩm màu, phụ gia và chất bảo quản. Nhờ chất lượng tốt, miến xưa Minh Huệ được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao, được thị trường đón nhận tích cực, giúp sản lượng tiêu thụ tăng hơn 30%.

Có thể nói, thương hiệu OCOP đã góp phần mở ra những cơ hội mới cho nông sản Thủ đô, đặc biệt là trong xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường tiêu thụ; qua đó, góp phần gia tăng giá trị kinh tế cho chủ thể sản xuất, kinh doanh.

Tiếp tục “nâng chất”, giữ vững thương hiệu OCOP

Theo thống kê của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Hà Nội hiện là địa phương có số lượng sản phẩm OCOP lớn nhất cả nước. Đây là niềm tự hào nhưng cũng là thách thức đối với thành phố trong việc giữ vững thương hiệu OCOP của Thủ đô.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Đình Hoa cho biết, đến nay, thành phố đã đánh giá, phân hạng được 3.463 sản phẩm OCOP (chiếm 21% tổng số sản phẩm OCOP cả nước). Song song với phát triển Chương trình OCOP về mặt số lượng, thành phố cũng đặc biệt chú trọng đến nâng cao chất lượng sản phẩm. Việc đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP được thành phố Hà Nội thực hiện công khai, minh bạch, khách quan, công tâm, bảo đảm mỗi sản phẩm được gắn sao đều là xứng đáng.

Bên cạnh đó, sau thời gian 36 tháng (3 năm), UBND thành phố Hà Nội lại tổ chức rà soát, đánh giá lại các sản phẩm OCOP đã được chứng nhận; tư vấn, hướng dẫn để các chủ thể hoàn thiện sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn theo quy định; đồng thời kiên quyết “xóa sao” đối với những sản phẩm không đủ điều kiện.

Cũng theo ông Nguyễn Đình Hoa, trên cơ sở kết quả đạt được, thành phố định hướng phát triển sản phẩm OCOP cho giai đoạn tới theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả. Mục tiêu là đưa OCOP trở thành thương hiệu mạnh, được đông đảo người tiêu dùng trong nước và quốc tế nhận diện, tiêu thụ.

Để đạt được mục tiêu trên, Hà Nội xác định cần thực hiện đồng bộ 3 nhóm giải pháp gồm: Hỗ trợ chủ thể đa dạng hóa các mặt hàng; đẩy mạnh kết nối giao thương, mở rộng thị trường tiêu thụ; quản lý chặt chẽ và tiếp tục nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP. Đặc biệt, thành phố sẽ tăng cường kiểm soát chất lượng sản phẩm OCOP, minh bạch thông tin trước người tiêu dùng.

Thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đề nghị các địa phương tiếp tục đồng hành, hỗ trợ chủ thể đánh giá, phân hạng lại các sản phẩm OCOP đã hết thời hạn hiệu lực và hoàn thiện sản phẩm để dự thi nâng hạng nhằm gia tăng hơn nữa sức cạnh tranh cho các sản phẩm OCOP của Thủ đô.

Tạo động lực phát triển mới

Cùng với đẩy mạnh phát triển về số lượng và chất lượng sản phẩm, Hà Nội nhận thức rõ đầu ra ổn định chính là động lực then chốt, mang tính “sống còn” đối với sự phát triển bền vững của Chương trình OCOP, để các chủ thể sản xuất tiếp tục đầu tư nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP.

Phó Chánh Văn phòng Điều phối chương trình xây dựng nông thôn mới Hà Nội Ngọ Văn Ngôn cho biết, từ nhận thức trên, những năm qua, thành phố đã tổ chức triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trọng tâm nhằm hỗ trợ các chủ thể mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm OCOP. Không chỉ duy trì kênh phân phối truyền thống mà còn đẩy mạnh các kênh phân phối hiện đại thông qua nền tảng mạng xã hội.

Hà Nội đã tập trung kết nối, đa dạng hóa các kênh tiêu thụ, từ trực tiếp đến hiện đại thông qua việc tổ chức các điểm bán hàng OCOP chuyên biệt. Hiện, thành phố phối hợp với các xã, phường trên địa bàn Thủ đô mở rộng được hơn 115 điểm trưng bày, giới thiệu và bán sản phẩm OCOP, nông sản thực phẩm an toàn.

Sở Nông nghiệp và Môi trường, Văn phòng Điều phối chương trình xây dựng nông thôn mới Hà Nội cũng thường xuyên tổ chức các hội nghị kết nối cung - cầu, đưa sản phẩm OCOP vào các chuỗi siêu thị lớn như: AEON, Lotte Mart, Big C/GO! hay các sàn thương mại điện tử lớn của Việt Nam, cũng như các cửa hàng tiện ích.

Cùng với các kênh phân phối truyền thống, thời gian gần đây, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội còn phối hợp với một số xã, phường, tổ chức các tuần hàng trưng bày, quảng bá, giới thiệu sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề, nông sản thực phẩm an toàn tại các khu đô thị, khu chung cư.

Các tuần hàng được tổ chức tại những khu đô thị, chung cư đông đúc mang lại nhiều lợi ích thiết thực. Không chỉ giúp các chủ thể có cơ hội quảng bá, giới thiệu sản phẩm OCOP đến tận tay người tiêu dùng, đây cũng là cơ hội để người tiêu dùng dễ dàng tiếp cận sản phẩm OCOP với tiêu chuẩn chất lượng đã được kiểm định.

Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại Nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Nguyễn Minh Tiến nhấn mạnh, việc đưa sản phẩm OCOP đến với các khu đô thị, chung cư đông đúc đã góp phần tăng cường hiệu quả đầu ra. Đây cũng là động lực quan trọng nhất để các chủ thể duy trì và phát triển bền vững sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề.

Từ những hiệu quả thiết thực nêu trên, việc thiết lập các kênh phân phối chuẩn như mở rộng và nâng cao chất lượng các điểm giới thiệu và bán sản phẩm OCOP, làng nghề tại các khu vực trung tâm là giải pháp mà ngành Nông nghiệp Hà Nội cần tiếp tục quan tâm trong thời gian tới. Cũng theo đại diện Trung tâm Xúc tiến Thương mại Nông nghiệp, các sở, ban ngành của Hà Nội nên nghiên cứu, phối hợp tổ chức các tuần hàng quảng bá, giới thiệu sản phẩm OCOP tại những điểm du lịch lớn của Thủ đô; đồng thời, thúc đẩy việc đưa sản phẩm vào các chuỗi siêu thị và nhà hàng, khách sạn 5 sao nhằm nâng cao vị thế cho thương hiệu OCOP.

"Để đưa OCOP trở thành một thương hiệu mạnh, khẳng định được uy tín trên thị trường và đáp ứng nhu cầu tiếp cận nông sản, thực phẩm an toàn của người dân Thủ đô, ngành Nông nghiệp Hà Nội cần tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động đổi mới thiết kế sáng tạo, bởi người tiêu dùng ngày nay không chỉ giữ tâm lý “tốt gỗ hơn tốt nước sơn” như xưa, mà còn yêu cầu sản phẩm phải “đẹp từ trong ra ngoài”, từ chất lượng đến mẫu mã…".

Chánh Văn phòng Điều phối nông thôn mới Trung ương Nguyễn Xuân Đại

Lâm Nguyễn