Sẵn sàng vận hành sàn giao dịch carbon trong nước

Phát triển thị trường carbon sẽ góp phần thực hiện mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính. Ảnh minh họa: S.T

Để phối hợp tổ chức vận hành sàn giao dịch carbon trong nước, các bên đã ký kết 6 biên bản phối hợp gồm: 3 biên bản phối hợp giữa Bộ NN&MT (đại diện là Cục Biến đổi khí hậu) với Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX), Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC), Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX); 3 biên bản phối hợp giữa VSDC với VNX, HNX, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV).

Phát triển thị trường carbon là nhiệm vụ quan trọng được xác định tại Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, góp phần thực hiện Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC) của Việt Nam và hướng tới thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.

Việt Nam đang phát triển thị trường carbon như một công cụ quan trọng nhằm hỗ trợ thực hiện các mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính và hướng tới đạt phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Thông qua hoạt động mua bán hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon, thị trường carbon giúp các tổ chức, doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí tuân thủ, khuyến khích đầu tư vào công nghệ sạch và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để Việt Nam huy động các nguồn lực xã hội cho các hoạt động giảm phát thải, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và thúc đẩy chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng xanh, tuần hoàn và phát thải thấp.

Nghị định số 29/2026/NĐ-CP về sàn giao dịch carbon trong nước đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng cho tổ chức, vận hành hệ thống giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon theo cơ chế thị trường.

Bộ NN&MT đã ban hành quy định về quản lý, vận hành Hệ thống đăng ký quốc gia về hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon; đồng thời phối hợp với các bên liên quan chuẩn bị việc đăng ký hạn ngạch phát thải khí nhà kính, cấp mã trong nước, trao đổi dữ liệu, kết nối hệ thống và các nghiệp vụ cần thiết để phục vụ vận hành sàn giao dịch carbon trong nước.

Theo mô hình được Chính phủ phê duyệt, Bộ NN&MT quản lý Hệ thống đăng ký quốc gia về hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon; VSDC thực hiện chức năng lưu ký và thanh toán; HNX tổ chức và vận hành hệ thống giao dịch; VNX thực hiện chức năng giám sát hoạt động giao dịch theo thẩm quyền; ngân hàng thanh toán thực hiện thanh toán tiền giao dịch theo quy định.

Ông Nguyễn Tuấn Quang - Phó Cục trưởng phụ trách Cục Biến đổi khí hậu, Bộ NN&MT cho biết, việc hình thành thị trường carbon trong nước là một quá trình mới, phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, các đơn vị vận hành hạ tầng thị trường, các tổ chức cung cấp dịch vụ hỗ trợ giao dịch và cộng đồng doanh nghiệp. Các bên cần tiếp tục phối hợp thường xuyên, kịp thời, nhất là trong việc bảo đảm an toàn thông tin, xử lý các tình huống phát sinh và hướng dẫn các chủ thể tham gia thị trường.

Cục Biến đổi khí hậu sẽ phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, VSDC, VNX, HNX, ngân hàng thanh toán, các thành viên thị trường và các cơ quan liên quan để từng bước vận hành hiệu quả sàn giao dịch carbon trong nước theo lộ trình đã được Chính phủ phê duyệt.

Hiện các cơ quan đang nỗ lực triển khai các hạng mục nhằm bảo đảm các hoạt động đăng ký, lưu ký, giao dịch và thanh toán hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon được thực hiện thông suốt, minh bạch và hiệu quả. Chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết để đưa sàn giao dịch carbon trong nước đi vào hoạt động./.

TUẤN MINH