Phía sau những tuyên bố trái ngược của Nga và Ukraine về tình hình chiến trường

Lính Ukraine ở khu vực giữa hai thị trấn Druzhkivka và Kostiantynivka thuộc vùng Donetsk. (Ảnh: Reuters)

Tại thành phố công nghiệp Kostiantynivka rộng lớn thuộc vùng Donetsk ở miền Đông Ukraine, quân đội Ukraine và Nga giao tranh suốt nhiều tháng qua. Trong những ngày gần đây, giới chức hai bên liên tục đưa ra những tuyên bố trái ngược về việc kiểm soát thành phố.

Cuối tuần qua, người phát ngôn quân đội Ukraine bác bỏ tuyên bố trước đó của Điện Kremlin, rằng quân Nga đã giành được quyền kiểm soát Kostiantynivka, khẳng định Ukraine vẫn giữ vững thành phố.

Cùng ngày, quân đội Ukraine công bố một loạt video ghi lại hình ảnh binh sĩ của họ đứng giữa những tòa nhà đổ nát, để khẳng định vẫn đang bảo vệ thành phố. Tuy nhiên, các đoạn video này chưa được xác minh độc lập.

Trong nhiều tháng qua, quân đội Nga liên tục tấn công vào Kostiantynivka, coi đây là cửa ngõ tiến tới Kramatorsk - thành trì cuối cùng của tỉnh Donetsk mà Nga muốn giành quyền kiểm soát nhưng Ukraine vẫn nắm giữ.

Theo Điện Kremlin, trong chuyến thăm binh sĩ hôm 3/7, Tổng thống Nga Putin tái khẳng định quyết tâm tiếp tục chiến đấu ở Ukraine, thậm chí mở rộng mục tiêu sang các khu vực khác. Tuy nhiên, các nhà phân tích độc lập nhận định đà tiến công của quân Nga hầu như đã chững lại và phải hứng chịu tổn thất lớn về người.

Trên mạng xã hội, Tổng thống Ukraine Volodymir Zelensky cho biết đã điện đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 4/7, và hai bên nhất trí sẽ tiếp tục trao đổi trực tiếp bên lề hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vào ngày 8/7.

Trợ lý Điện Kremlin Yuri Ushakov cho biết, Tổng thống Trump cũng đã có cuộc điện đàm kéo dài gần 90 phút với Tổng thống Putin. Thông tin này được công bố vào sáng sớm 5/7.

Cuộc chiến tiêu hao tại Kostiantynivka

Trận chiến giành Kostiantynivka diễn ra chậm chạp nhưng vô cùng khốc liệt. Quân đội Nga đã kiểm soát khu vực phía nam con sông chia cắt thành phố và mở các mũi tiến công từ hai hướng vào nội đô.

Tương tự các trận chiến trước đây ở miền Đông như tại Bakhmut hay Pokrovsk, những đợt pháo kích dữ dội của Nga từng bước san phẳng các tòa nhà và vị trí phòng thủ, buộc lực lượng Ukraine phải rút lui, để binh sĩ Nga len lỏi vào những khu vực đổ nát.

Thiếu tá Andriy Kovalov - người phát ngôn Bộ Tổng tham mưu Ukraine, cho biết lực lượng nước này vẫn giữ vững các tuyến phòng thủ được giao và đã đẩy lùi 11 đợt tấn công riêng rẽ của Nga trong ngày 3/7.

“Tình hình vẫn rất khó khăn nhưng vẫn nằm trong tầm kiểm soát của Lực lượng Phòng vệ Ukraine”, ông nói.

Theo Chuẩn tướng Oleksandr Bakulin - Tư lệnh Quân đoàn 19 đang bảo vệ Kostiantynivka, binh sĩ Nga đã xuất hiện tại một số khu vực trong thành phố, bao gồm trung tâm. Hai tuần trước, ông cho biết hơn 100 binh sĩ Nga đã xâm nhập thành phố, trong khi một số phóng viên Ukraine ước tính con số này có thể lên tới khoảng 250 người.

“Tại thời điểm này, không có khu vực cụ thể nào nằm hoàn toàn dưới sự kiểm soát của đối phương. Đối phương chỉ kiểm soát một số tòa nhà riêng lẻ và chúng tôi đang chiến đấu để giành lại các vị trí đó”, tướng Bakulin khẳng định.

Việc cả hai bên đều sử dụng nhiều máy bay không người lái tấn công khiến việc di chuyển trong và quanh thành phố trở nên cực kỳ nguy hiểm. Theo tướng Bakulin, khác với những trận đánh trước, binh sĩ Nga không còn xâm nhập theo từng đơn vị hay từng cặp mà di chuyển từng người, để tránh bị phát hiện.

Ông cũng thừa nhận Ukraine không có đủ quân số để ngăn hoàn toàn lực lượng Nga tiến vào thành phố và ở một số nơi đã phải rút lui.

“Chúng tôi không cố giữ vị trí bằng mọi giá nếu phải hy sinh quá nhiều người”, ông nói.

Tình hình tại Kostiantynivka cũng thể hiện cục diện trên nhiều khu vực khác dọc chiến tuyến ở Donetsk. Dù Ukraine gần đây đạt được một số thành công khi sử dụng máy bay không người lái tầm trung tấn công các tuyến tiếp tế của Nga ở miền Nam Ukraine, các binh sĩ tại Donetsk vẫn phàn nàn về tình trạng thiếu nhân lực, đạn dược và máy bay không người lái.

Trong khi đó, Ukraine vẫn chưa thể ngăn chặn hiệu quả các cuộc không kích bằng bom dẫn đường của Nga. Loại vũ khí này đã tàn phá hàng loạt thị trấn và thành phố trên đường tiến quân của lực lượng Nga.

Trong vài tháng gần đây, một dải các thành phố gồm Sloviansk, Kramatorsk, Druzhkivka và Kostiantynivka bị oanh tạc dữ dội, buộc hàng nghìn dân thường phải sơ tán.

Tại miền Nam Ukraine, một số nông dân địa phương nói rằng lực lượng Nga trong tuần qua đã chuyển sang sử dụng hàng loạt máy bay không người lái tấn công hàng nghìn hecta đất nông nghiệp và thiết bị canh tác.

Bình Giang