Nhiều ĐBQH nhất trí cao với chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh

Nền tảng để trở thành đô thị trực thuộc Trung ương

Thảo luận về việc thành lập thành phố Quảng Ninh ngày 12/8, các ĐBQH nhất trí cao với Tờ trình của Chính phủ và Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Pháp luật và Tư pháp.

Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh (Đoàn Ninh Bình) cho rằng Quảng Ninh hội tụ những lợi thế đặc biệt về vị trí địa lý, kinh tế, quốc phòng, an ninh và đối ngoại. Quảng Ninh là địa phương duy nhất cả nước có cả đường biên giới trên bộ và trên biển với Trung Quốc, sở hữu cửa khẩu quốc tế Móng Cái và hệ thống biển đảo phong phú. Địa phương có hơn 2.770 hòn đảo lớn nhỏ, trong đó Vịnh Hạ Long nhiều lần được quốc tế ghi nhận về giá trị di sản và cảnh quan.

Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh, Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình. Ảnh: Media Quốc hội

Nhờ hệ thống hạ tầng chiến lược tương đối đồng bộ, Quảng Ninh cùng Hà Nội và Hải Phòng tạo thành tam giác động lực phía Bắc, giữ vai trò cửa ngõ giao thương, trung tâm kinh tế biển và tuyến đầu về quốc phòng, an ninh vùng Đông Bắc. Năm 2025, tốc độ tăng trưởng của tỉnh đạt 11,89%, đứng đầu cả nước; thu ngân sách thuộc nhóm cao nhất cả nước.

Đại biểu Nguyễn Thị Thu Nguyệt (Đắk Lắk) nhấn mạnh, việc thành lập thành phố Quảng Ninh không chỉ xuất phát từ yêu cầu tổ chức hành chính mà dựa trên hệ thống điều kiện, tiêu chuẩn pháp luật. Đề án được xây dựng trên toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số và số đơn vị hành chính cấp xã hiện nay, đáp ứng 5/5 điều kiện và 7/7 tiêu chuẩn theo quy định.

Đại biểu Nguyễn Thị Thu Nguyệt, Đoàn ĐBQH tỉnh Đắk Lắk. Ảnh: Media Quốc hội

Theo đại biểu Trần Hoàng Ngân (TPHCM), quy mô kinh tế Quảng Ninh hiện đạt khoảng 14 tỷ USD, đứng thứ 7 cả nước; GDP bình quân đầu người đứng đầu toàn quốc, thu ngân sách đạt hơn 86.000 tỷ đồng. Đây là nền tảng quan trọng để địa phương phát triển theo định hướng đô thị biển đảo, biên giới, di sản, xanh, văn minh và hiện đại.

Đổi mới quản trị, bảo tồn di sản, phát triển bền vững

Nhiều đại biểu cho rằng việc nâng cấp mô hình hành chính không thể chỉ là thay đổi về tên gọi, mà phải đi kèm cuộc đổi mới sâu sắc về tư duy quản trị và năng lực vận hành đô thị.

Đại biểu Hoàng Văn Nghĩa (Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi) đề nghị chuyển mạnh sang mô hình quản trị đô thị hiện đại, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; áp dụng phương thức quản trị dựa trên kết quả, tăng cường đo lường hiệu quả hoạt động của bộ máy. Đồng thời, cần ứng dụng dữ liệu lớn và công nghệ số vào Trung tâm vận hành thông minh từ cấp thành phố đến cơ sở, qua đó công khai, minh bạch và nâng cao chất lượng dịch vụ công.

Đại biểu Hoàng Văn Nghĩa, Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi. Ảnh: Media Quốc hội

Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh cho rằng việc giữ nguyên bộ máy và đội ngũ cán bộ trong giai đoạn đầu là cần thiết để bảo đảm hoạt động hành chính liên tục. Tuy nhiên, đây chỉ nên là giải pháp chuyển tiếp. Thành phố cần sớm xây dựng lộ trình sắp xếp tổ chức, bố trí nhân lực theo vị trí việc làm, tinh giản biên chế nhưng vẫn bảo đảm đội ngũ chuyên sâu trong các lĩnh vực quản lý đô thị, đất đai, xây dựng, môi trường và chuyển đổi số.

Bảo tồn di sản và môi trường cũng được các đại biểu đặc biệt lưu ý. Đại biểu Hoàng Văn Nghĩa nhấn mạnh nguyên tắc không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng; cần bảo tồn nghiêm ngặt Vịnh Hạ Long, giữ gìn không gian văn hóa Yên Tử, đồng thời điều chỉnh quy hoạch để phát triển hài hòa giữa làng và phố, truyền thống và hiện đại.

Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh lưu ý sự chênh lệch về trình độ phát triển giữa các khu vực đô thị, đồng bằng, ven biển với miền núi, biên giới. Vì vậy, thành phố cần có cơ chế điều tiết nguồn lực, hỗ trợ hạ tầng và an sinh cho những địa bàn khó khăn, tránh tình trạng đô thị hóa chỉ tập trung tại một số cực tăng trưởng.

Đại biểu Tạ Đình Thi, Đoàn ĐBQH TP Hà Nội. Ảnh: Media Quốc hội

Đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn Hà Nội) đề nghị phát huy mạnh mẽ lợi thế biển đảo, phát triển du lịch di sản, kinh tế hàng hải, logistics, thủy sản bền vững, năng lượng tái tạo và các ngành kinh tế biển mới. Cùng với đó là hoàn thiện hạ tầng giao thông, năng lượng, hạ tầng số, phát triển cửa khẩu thông minh Móng Cái và tăng cường ứng dụng KHCN, đổi mới sáng tạo.

Các đại biểu cũng lưu ý những thách thức về ùn tắc giao thông, nhà ở xã hội, trường học, bệnh viện, môi trường và an ninh trật tự khi đô thị hóa nhanh. Do đó, thành phố cần chủ động rà soát quy hoạch, nâng cao tiêu chuẩn hạ tầng, tăng cường hỗ trợ người dân, doanh nghiệp và bảo đảm quá trình chuyển đổi không làm xáo trộn đời sống.

Lê Bảo