Đề xuất mô hình phát triển phù hợp với lợi thế của Bắc Ninh, Quảng Ninh

Ngày 6/8, thảo luận về việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương, các đại biểu thống nhất đánh giá hai địa phương đã hội đủ điều kiện theo quy định. Đồng thời nhấn mạnh, việc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không chỉ là dấu mốc về tổ chức hành chính mà còn đặt ra yêu cầu xây dựng mô hình phát triển hiện đại, phát huy lợi thế đặc thù, nâng cao chất lượng quản trị, phát triển nguồn nhân lực và bảo đảm đời sống người dân, tạo động lực tăng trưởng mới cho vùng và cả nước.

Các tiêu chuẩn, tiêu chí đều đạt, thậm chí vượt trội

Nêu quan điểm, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP Hồ Chí Minh) cho rằng, Bắc Ninh và Quảng Ninh đã đáp ứng đủ 5 điều kiện của Luật Tổ chức chính quyền địa phương, phù hợp với quy hoạch, góp phần bảo đảm sự thống nhất của quốc gia, bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội; bảo đảm đoàn kết dân tộc, phù hợp với các yếu tố lịch sử, truyền thống văn hóa địa phương và bảo đảm các tiêu chuẩn theo quy định.

Đại biểu Trần Hoàng Ngân thảo luận tại Tổ.

Riêng về 7 tiêu chuẩn theo Nghị quyết số 1211 của Quốc hội để tỉnh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, hai địa phương đã có bảng phụ lục kèm theo rất chi tiết, đại biểu Trần Hoàng Ngân cũng cho rằng việc thành lập hai thành phố là tất yếu.

Đại biểu nêu các số liệu dẫn chứng và các tiêu chuẩn, đại biểu khẳng định, Bắc Ninh và Quảng Ninh đều vượt khá xa. Tuy nhiên, đại biểu Trần Hoàng Ngân cũng lưu ý, các địa phương khi chuyển lên thành phố trực thuộc Trung ương luôn luôn có những áp lực nhất định, nhất là về hạ tầng đô thị, mật độ dân cư, hệ thống y tế, bệnh viện, trường học, vấn đề rác thải, xử lý nước thải...

Hình thành hai cực tăng trưởng mới

Nêu ý kiến, đại biểu Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Trị) bày tỏ thống nhất cao và đánh giá hồ sơ đề án được chuẩn bị công phu, nghiêm túc, đúng quy định pháp luật. "Nếu được Quốc hội thông qua, việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương sẽ hình thành hai cực tăng trưởng mới, tạo động lực phát triển cho vùng Đồng bằng sông Hồng và cả nước trong giai đoạn tới", đại biểu Nguyễn Minh Tâm bày tỏ tin tưởng.

Trên cơ sở đó, đại biểu Nguyễn Minh Tâm đề xuất định vị mô hình phát triển phù hợp với lợi thế của từng địa phương. Cụ thể, đối với Quảng Ninh, đại biểu đề xuất định hướng phát triển theo mô hình "đô thị di sản, kinh tế biển và an ninh biên giới đa cực" vì Quảng Ninh có lợi thế là địa phương duy nhất sở hữu đầy đủ 5 loại hình giao thông hiện đại, đồng thời là cửa ngõ kết nối ASEAN với Đông Bắc Á, phát triển đồng thời kinh tế biển, kinh tế di sản và kinh tế cửa khẩu. Tuy nhiên, địa phương cũng đối mặt với thách thức trong việc hài hòa giữa bảo tồn di sản thiên nhiên với phát triển công nghiệp, cảng biển và ứng phó biến đổi khí hậu.

Đại biểu Nguyễn Minh Tâm đề xuất định vị mô hình phát triển phù hợp với lợi thế của từng địa phương.

Đại biểu đề nghị địa phương nghiên cứu cơ chế phát triển kinh tế xanh, tăng cường kiểm soát môi trường tại vùng đệm di sản Hạ Long - Cái Bầu, thúc đẩy phát triển du lịch sinh thái cao cấp, công nghiệp văn hóa, kinh tế ban đêm và từng bước chuyển dịch khỏi năng lượng hóa thạch.

Đồng thời, với vị trí chiến lược có cả biên giới trên bộ và trên biển, Quảng Ninh cần được phân cấp mạnh hơn trong quản lý khu kinh tế cửa khẩu và cảng biển nước sâu, gắn phát triển kinh tế với bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực Đông Bắc.

Đối với Bắc Ninh, đại biểu đề xuất phát triển theo mô hình "đô thị bán dẫn, công nghiệp công nghệ cao và bản sắc Kinh Bắc". Theo đại biểu, việc hợp nhất không gian giữa Bắc Ninh và Bắc Giang tạo điều kiện kết hợp lợi thế thu hút FDI trong lĩnh vực bán dẫn, điện tử, trí tuệ nhân tạo với quỹ đất công nghiệp và tiềm năng du lịch, nông nghiệp.

Đại biểu Nguyễn Minh Tâm đề nghị địa phương không chỉ dừng ở vai trò trung tâm sản xuất mà cần hướng tới trung tâm nghiên cứu, phát triển công nghệ cao; đồng thời xây dựng chính sách đặc thù thu hút nhân lực chất lượng cao, liên kết đào tạo ngành bán dẫn với các trường đại học.

Cùng với đó, cần quy hoạch các không gian bảo tồn di sản Quan họ, kết nối đô thị với vùng sinh thái nông nghiệp công nghệ cao để xây dựng mô hình "thành phố xanh - thông minh - giàu bản sắc".

Các đại biểu thảo luận tại Tổ.

Tạo không gian phát triển rộng mở hơn

Đại biểu Trương Hồ Hải (đoàn An Giang) cho rằng, việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương sẽ giúp hai địa phương có thêm "tấm áo mới", tạo không gian phát triển rộng mở hơn, không chỉ về kinh tế mà còn trên các lĩnh vực văn hóa, xã hội và du lịch.

Đại biểu nhấn mạnh, cả Quảng Ninh và Bắc Ninh đều là những địa phương có vai trò động lực phát triển của cả nước, thu hút mạnh nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Trong đó, Bắc Ninh là một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút FDI và có số thu ngân sách lớn. Cả hai địa phương cũng đã được Bộ trưởng Bộ Xây dựng quyết định công nhận đạt tiêu chí đô thị loại I.

Cũng theo đại biểu, chủ trương thành lập hai thành phố trực thuộc Trung ương đã được Bộ Chính trị và Ban Chấp hành Trung ương thống nhất. Hồ sơ đề án cũng cho thấy, cả hai địa phương đều đáp ứng đầy đủ 5/5 điều kiện và 7/7 tiêu chuẩn theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương và Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Vì vậy, đại biểu hoàn toàn thống nhất với việc trình Quốc hội xem xét, quyết định.

Đối với Bắc Ninh, đại biểu Trương Hồ Hải lưu ý đề xuất thành lập 12 phường trên cơ sở chuyển đổi từ các xã. Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, nếu các đơn vị hành chính đều đáp ứng đầy đủ điều kiện, tiêu chuẩn thì nên xem xét chuyển đổi đồng thời cả 12 xã lên phường để tạo sự đồng bộ, tránh tâm tư trong nhân dân.

Theo đại biểu, trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, nếu một số đơn vị chưa được chuyển thành phường ngay từ đầu thì sau này khi đủ điều kiện sẽ phải thực hiện thêm thủ tục, phát sinh công việc cho cả địa phương lẫn Trung ương. Vì vậy, nếu các đơn vị hành chính đều đáp ứng đầy đủ điều kiện, tiêu chuẩn thì nên giải quyết một lần để tạo thuận lợi trong quá trình triển khai.

Phương Thủy