Nghịch lý vợ cũ Jeff Bezos cho đi 26 tỷ USD vẫn không nghèo

Vợ cũ Jeff Bezos vẫn giàu có dù quyên góp từ thiện hàng chục tỷ USD. Ảnh: Reuters.

Trong vài năm qua, MacKenzie Scott đã gây chú ý khi liên tục phân bổ khối tài sản khổng lồ cho các hoạt động từ thiện. Dù đã cho đi hơn 26 tỷ USD kể từ sau vụ ly hôn với nhà sáng lập Amazon Jeff Bezos vào năm 2019, giá trị tài sản của bà vẫn gần như không suy giảm.

Khi ly hôn, Scott nhận khoảng 4% cổ phần Amazon, khi đó trị giá khoảng 36 tỷ USD. Từ số cổ phần này, bà liên tục bán hoặc chuyển nhượng cổ phiếu để tài trợ cho các khoản quyên góp thông qua tổ chức Yield Giving do bà sáng lập. Riêng năm 2025, Scott đã trao tặng khoảng 7,2 tỷ USD, trở thành người quyên góp nhiều nhất thế giới trong năm, theo Fortune.

Điều khiến nhiều người thắc mắc là vì sao quyên góp hàng chục tỷ USD nhưng khối tài sản của Scott vẫn gần tương đương thời điểm năm 2019. Theo các chuyên gia tài chính, câu trả lời nằm ở việc phần lớn tài sản của bà vẫn gắn với cổ phiếu Amazon, doanh nghiệp có giá trị tăng mạnh trong nhiều năm qua.

Quyên góp hàng tỷ USD vẫn không nghèo

Hiện tượng này không chỉ xảy ra với Scott. Nhiều tỷ phú khác cũng chứng kiến tài sản tiếp tục tăng dù dành số tiền rất lớn cho từ thiện. Michael Bloomberg là một ví dụ. Ông được ước tính sở hữu khoảng 110 tỷ USD nhưng đã quyên góp hơn 25 tỷ USD trong nhiều năm.

Đối với Scott, phần lớn tài sản đều nằm ở cổ phiếu Amazon. Sau ly hôn, bà đã giảm khoảng 42% lượng cổ phần ban đầu, thông qua việc bán hoặc quyên góp khoảng 58 triệu cổ phiếu, trị giá khoảng 12,6 tỷ USD. Tuy nhiên, phần cổ phiếu còn lại tiếp tục tăng giá nhanh hơn tốc độ bà phân phối chúng.

Trong 5 năm qua, cổ phiếu Amazon đã tăng hơn 42%. Vì vậy, dù quyên góp hơn 7 tỷ USD chỉ trong năm 2025, tài sản ròng của Scott đến nay chỉ giảm khoảng 4,5 tỷ USD, theo Chỉ số Tỷ phú Bloomberg.

Nói cách khác, quy luật thông thường "cho đi càng nhiều thì tài sản càng giảm" không hoàn toàn đúng với những người sở hữu khối cổ phần lớn tại các doanh nghiệp tăng trưởng mạnh. Đà tăng của cổ phiếu Amazon đã liên tục bù đắp phần tài sản Scott đem đi quyên góp.

Theo WealthAdvisor, đây là minh chứng rõ nét cho sức mạnh của tăng trưởng vốn dài hạn, khi lợi nhuận từ cổ phiếu có thể làm thay đổi cách nhìn về việc bảo toàn tài sản, khả năng quyên góp cũng như giá trị của một danh mục đầu tư theo thời gian.

Nhờ đà tăng của cổ phiếu Amazon, MacKenzie Scott vẫn duy trì khối tài sản khổng lồ dù đã cho đi hàng chục tỷ USD. Ảnh: Reuters.

Hé lộ cách giới siêu giàu nắm giữ tài sản

Trường hợp của Scott phản ánh thực tế rằng nhiều tỷ phú tích lũy của cải chủ yếu thông qua cổ phiếu của doanh nghiệp do họ sáng lập hoặc góp phần xây dựng. Khi doanh nghiệp liên tục tăng trưởng, giá trị cổ phần có thể tăng nhanh hơn nhiều so với số tiền được mang đi làm từ thiện.

Đó cũng là lý do một khoản đầu tư tập trung vào một doanh nghiệp vẫn có thể đồng thời duy trì khối tài sản khổng lồ và tạo nguồn lực cho các hoạt động từ thiện quy mô lớn.

Điều này càng rõ nét nếu so sánh Scott với chồng cũ Jeff Bezos. Nhà sáng lập Amazon hiện sở hữu khối tài sản khoảng 270 tỷ USD nhưng tổng số tiền quyên góp trong suốt cuộc đời mới vào khoảng 4,7 tỷ USD, tương đương khoảng 1,7% tài sản ròng. Trong khi đó, kể từ sau ly hôn, Scott đã trao tặng số tiền tương đương khoảng 40% tài sản của mình, đưa bà trở thành một trong những nhà từ thiện hào phóng nhất thế giới.

Sự khác biệt này cho thấy quy mô tài sản của một tỷ phú không chỉ phụ thuộc vào số tiền họ cho đi mà còn chịu tác động rất lớn từ diễn biến của thị trường chứng khoán.

Cho đi khi còn có thể

Giving Pledge do Bill Gates, Melinda French Gates và Warren Buffett (từ trái sang phải) đồng sáng lập, kêu gọi các tỷ phú cam kết cho đi phần lớn tài sản. Ảnh: Giving Pledge.

Sau khi tham gia sáng kiến Giving Pledge, chiến dịch do Bill Gates, Melinda French Gates và Warren Buffett khởi xướng nhằm kêu gọi các tỷ phú cam kết dành phần lớn tài sản cho hoạt động từ thiện, MacKenzie Scott tuyên bố sẽ cho đi phần lớn khối tài sản của mình ngay khi còn sống. Điều đó đồng nghĩa với việc bà sẽ tiếp tục mạnh tay quyên góp trong những năm tới.

Cách làm của Scott cũng phản ánh sự thay đổi trong tư duy làm từ thiện của giới siêu giàu. Trước đây, nhiều khoản tài sản khổng lồ chỉ được chuyển cho các tổ chức từ thiện sau khi chủ sở hữu qua đời, thông qua di chúc hoặc các quỹ được lập sẵn.

Theo các chuyên gia tài chính, trường hợp của Scott cho thấy hoạt động từ thiện ngày nay không chỉ để đóng góp cho xã hội, mà còn là một chiến lược phân bổ tài sản. Nếu danh mục đầu tư tiếp tục tăng trưởng, chủ sở hữu vẫn có thể vừa tài trợ cho các hoạt động thiện nguyện, vừa duy trì giá trị tài sản và chuẩn bị cho kế hoạch chuyển giao của cải trong tương lai.

Scott cũng chọn một hướng đi khác hẳn các tỷ phú từ thiện trước đây. Andrew Carnegie xây dựng mạng lưới thư viện công, Henry Ford thành lập quỹ từ thiện hoạt động lâu dài sau khi ông qua đời. Trong khi đó, Scott công khai cam kết sẽ dành phần lớn tài sản cho hoạt động từ thiện khi mới 49 tuổi. Thay vì thành lập một quỹ từ thiện đồ sộ, bà trực tiếp phân bổ hàng tỷ USD cho các tổ chức thông qua Yield Giving.

Bà từng viết rằng sẽ tiếp tục quyên góp cho đến khi “két sắt trống rỗng". Tuy nhiên, nếu cổ phiếu Amazon tiếp tục tăng giá, thị trường có thể khiến mục tiêu đó khó đạt được hơn bà dự tính.

Tâm Đan