Nâng tầm quan hệ Việt Nam với các đối tác Nam Thái Bình Dương

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Australia Anthony Albanese gặp gỡ báo chí. Ảnh: TTXVN

Động lực hợp tác mới

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Australia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm diễn ra khi quan hệ hai nước đã có nền tảng vững chắc được tạo dựng qua hơn 50 năm. Tại các cuộc hội đàm, hội kiến với lãnh đạo Australia, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, Australia là người bạn, đối tác tin cậy, có nhiều lợi ích chiến lược tương đồng với Việt Nam.

Một trong những dấu ấn nổi bật của chuyến thăm là việc hai nước ra ba Tuyên bố chung: Tuyên bố chung về làm sâu sắc quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Australia; Tuyên bố chung về nâng cao sức chống chịu, thích ứng và phục hồi kinh tế Việt Nam-Australia; Tuyên bố chung về tăng cường kết nối khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Australia. Đáng chú ý, hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được đặt vào vị trí ngày càng quan trọng. Từ cách tiếp cận chủ yếu là chuyển giao công nghệ, hai nước hướng tới hợp tác cùng phát triển, cùng nghiên cứu, cùng kiến tạo những giá trị mới. Đây là bước chuyển phù hợp với yêu cầu phát triển của Việt Nam trong giai đoạn mới, khi khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh được xác định là những động lực then chốt để nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh và sức chống chịu của nền kinh tế.

Trên nền tảng tin cậy chính trị ngày càng được củng cố, lợi ích chiến lược ngày càng gắn kết và những động lực hợp tác mới đang hình thành, quan hệ Việt Nam-Australia đứng trước điều kiện thuận lợi để bước vào giai đoạn phát triển sâu sắc hơn. Điều quan trọng là những thỏa thuận, định hướng lớn đạt được trong chuyến thăm sẽ tiếp tục được cụ thể hóa bằng chương trình, dự án và kết quả thiết thực, mang lại lợi ích cho nhân dân, doanh nghiệp hai nước và đóng góp tích cực cho hòa bình, ổn định, phát triển của khu vực.

Đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện vào chiều sâu

Việt Nam và New Zealand có hơn 50 năm vun đắp tình hữu nghị, cùng chia sẻ những giá trị tương đồng như yêu chuộng hòa bình, coi trọng phát triển bền vững, đề cao hợp tác và hệ thống quốc tế dựa trên luật lệ. Chuyến thăm diễn ra sau khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện vào năm 2025, vì vậy có ý nghĩa quan trọng trong việc xác lập phương hướng đưa khuôn khổ quan hệ mới nhanh chóng đi vào thực chất. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và lãnh đạo New Zealand cùng khẳng định nền tảng vững chắc của quan hệ song phương, nhất trí duy trì tiếp xúc chính trị cấp cao, mở rộng hợp tác trên các lĩnh vực và tăng cường phối hợp tại các diễn đàn đa phương.

Một trọng tâm được hai bên đặc biệt quan tâm là khai thác mạnh hơn tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế. Hai nước nhất trí mở rộng quy mô hợp tác kinh tế, thương mại, tận dụng hiệu quả các khuôn khổ như Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương, Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực và Hiệp định Thương mại tự do giữa Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á với Australia và New Zealand; thúc đẩy thuận lợi hóa thương mại, mở cửa thị trường cho các sản phẩm có thế mạnh của mỗi bên.

Trên bình diện khu vực, Việt Nam và New Zealand tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, đề cao chủ nghĩa đa phương, luật pháp quốc tế và hợp tác vì một khu vực hòa bình, ổn định, tự cường. Với vai trò là thành viên tích cực, chủ động, có trách nhiệm của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, Việt Nam tiếp tục phát huy vai trò cầu nối, gắn kết quan hệ giữa Hiệp hội với New Zealand cũng như Australia, qua đó mở rộng hơn nữa không gian hợp tác giữa Đông Nam Á và Nam Thái Bình Dương.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon chụp ảnh chung. Ảnh: TTXVN

Quốc phòng, an ninh-trụ cột quan trọng trong quan hệ với hai đối tác Nam Thái Bình Dương

Trong tổng thể những kết quả của chuyến thăm, hợp tác quốc phòng, an ninh nổi lên là một nội dung quan trọng, phản ánh mức độ tin cậy chính trị giữa Việt Nam với Australia và New Zealand.

Đối với Australia, Tuyên bố chung về làm sâu sắc quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện dành riêng nội dung về hợp tác chính trị, quốc phòng, an ninh và tư pháp. Hai bên ghi nhận quan hệ hợp tác quốc phòng, an ninh chặt chẽ, góp phần duy trì hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực; hoan nghênh Tuyên bố Tầm nhìn chung cập nhật về tăng cường hợp tác quốc phòng. Các hướng hợp tác được xác định khá toàn diện, từ đối thoại, tham vấn, đào tạo nguồn nhân lực, hợp tác giữa các quân chủng, chia sẻ thông tin, quân y, gìn giữ hòa bình đến an ninh biển, tìm kiếm cứu nạn và phòng, chống khủng bố. Hai nước cũng nhất trí tăng cường đấu tranh với tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia, trong đó có tội phạm mạng, lừa đảo trực tuyến, buôn bán, vận chuyển trái phép ma túy, đưa người xuất nhập cảnh trái phép và mua bán người.

Một điểm nhấn trực tiếp đối với công tác biên phòng là cuộc gặp ngày 11/8, tại Canberra giữa Trung tướng Vũ Trung Kiên, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Ủy viên Quân ủy Trung ương, Tư lệnh Bộ đội Biên phòng; Thiếu tướng Lê Đình Cường, Tư lệnh Cảnh sát biển Việt Nam với ngài Gavan Reynolds, Tư lệnh Lực lượng Biên giới Australia. Cuộc gặp diễn ra trong khuôn khổ đoàn Bộ Quốc phòng Việt Nam do Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng làm trưởng đoàn tham gia Đoàn tháp tùng Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm cấp Nhà nước tới Australia. Tại cuộc gặp, Trung tướng Vũ Trung Kiên đánh giá quan hệ hợp tác giữa Bộ đội Biên phòng Việt Nam và Lực lượng Biên giới Australia thời gian qua phát triển tích cực, hiệu quả, thiết thực.

Về phương hướng hợp tác thời gian tới, Trung tướng Vũ Trung Kiên đề nghị hai bên nghiên cứu xây dựng kế hoạch hướng dẫn triển khai Bản ghi nhớ; tập trung phối hợp phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật xuyên quốc gia, nhất là tội phạm ma túy, mua bán người, tổ chức đưa người di cư, xuất, nhập cảnh trái phép và buôn lậu. Hai bên tiếp tục tăng cường chia sẻ thông tin, kinh nghiệm trong ngăn chặn, kiểm soát hoạt động khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định; duy trì các cuộc họp, nhóm làm việc chung, hội đàm, hội thảo; đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ biên phòng, năng lực thực thi pháp luật, ngoại ngữ; chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ trang thiết bị và các giải pháp khoa học, công nghệ phục vụ quản lý, kiểm soát xuất cảnh, nhập cảnh và giám sát biên giới.

Những nội dung trên cho thấy hợp tác biên phòng giữa Việt Nam và Australia đang từng bước đi vào chiều sâu, gắn với các vấn đề an ninh phi truyền thống đặt ra ngày càng rõ trên biên giới, cửa khẩu và vùng biển; đồng thời tạo thêm điều kiện để Bộ đội Biên phòng Việt Nam nâng cao năng lực thực thi pháp luật, quản lý biên giới và phối hợp quốc tế trong phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia.

Với New Zealand, hợp tác quốc phòng, an ninh cũng được xác định rõ trong Tuyên bố chung. Hai bên nhấn mạnh tăng cường hiểu biết lẫn nhau, trao đổi đoàn cấp cao, đối thoại chiến lược, đào tạo và nâng cao năng lực, hợp tác hải quân, nâng cao nhận thức về an ninh biển, gìn giữ hòa bình. Hai nước đồng thời coi trọng chia sẻ thông tin, phối hợp đấu tranh với tội phạm xuyên quốc gia, trong đó có các mối đe dọa trên không gian mạng, buôn bán ma túy, rửa tiền, mua bán người và đưa người xuất, nhập cảnh trái phép qua biên giới.

Từ những dấu ấn hợp tác trên nhiều lĩnh vực, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tạo thêm những dấu mốc mới trên hành trình phát triển quan hệ giữa Việt Nam với hai đối tác ở Nam Thái Bình Dương. Các khuôn khổ hợp tác được mở rộng, những động lực mới được xác lập, tin cậy chính trị được củng cố, trong khi quốc phòng, an ninh tiếp tục khẳng định vị trí quan trọng bên cạnh kinh tế, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững. Quan trọng hơn, chuyến thăm truyền tải rõ thông điệp về một Việt Nam chủ động, tích cực, có trách nhiệm, coi trọng bạn bè, đối tác, kiên trì mở rộng hợp tác trên cơ sở độc lập, tự chủ, bình đẳng, cùng có lợi. Đó cũng là cách đối ngoại tiếp tục thực hiện nhiệm vụ trong kỷ nguyên mới: kiến tạo không gian phát triển, kết nối nguồn lực, nâng cao sức mạnh đất nước; đồng thời đóng góp thiết thực cho hòa bình, ổn định, an ninh và phát triển tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và trên thế giới.

Thu Minh (tổng hợp)