Mỹ sắp 'bật đèn xanh' cho động cơ F110, mở đường cho tiêm kích Kaan của Thổ Nhĩ Kỳ

Hãng tin Reuters dẫn các nguồn tin thân cận cho hay, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang chuẩn bị xúc tiến thương vụ bán động cơ phản lực F110 cho Thổ Nhĩ Kỳ, bất chấp vẫn còn một số ý kiến phản đối trong Quốc hội Mỹ. Giá trị hợp đồng được cho là vượt 700 triệu USD.

Động thái này được đánh giá là bước tiến đáng kể trong quan hệ quốc phòng Mỹ - Thổ Nhĩ Kỳ kể từ khi Ankara bị loại khỏi chương trình tiêm kích tàng hình F-35 vào năm 2019.

Một số nguồn tin nhận định đây là động thái có thể tạo tiền đề để hai bên xem xét khả năng nối lại hợp tác trong chương trình tiêm kích F-35.

Trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO, ông Donald Trump được hỏi liệu Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan có nhận được "món quà lớn" liên quan tới động cơ F110 và chương trình F-35 hay không.

Ông Trump đáp rằng có thể sẽ làm điều gì đó khiến nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ "rất hài lòng".

Trong khi đó, Phó tổng thống JD Vance cho biết Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cùng các cộng sự đang xem xét liệu Thổ Nhĩ Kỳ có đáp ứng đầy đủ các quy định của luật pháp Mỹ để có thể nhận tiêm kích F-35 hay không.

Trước mắt, ưu tiên của Ankara vẫn là bảo đảm nguồn cung động cơ phản lực General Electric F110 cho chương trình máy bay chiến đấu Kaan.

Kaan là dự án máy bay chiến đấu thế hệ mới do Thổ Nhĩ Kỳ phát triển từ năm 2010. Nguyên mẫu đầu tiên cất cánh vào đầu năm 2024.

Theo kế hoạch, nước này sẽ hoàn thiện 3 nguyên mẫu tiền sản xuất trước khi chế tạo 250 máy bay sản xuất hàng loạt. Tháng trước, Ankara cũng đã ký hợp đồng mua 20 máy bay Kaan phiên bản Block 10 đầu tiên.

Máy bay chiến đấu Kaan sử dụng 2 động cơ phản lực F110 do General Electric phát triển.

Loại động cơ này cũng đang trang bị cho máy bay chiến đấu F-16, máy bay tiêm kích F-15E Strike Eagle và máy bay tiêm kích F-15EX Eagle II của Mỹ.

Tại Thổ Nhĩ Kỳ, động cơ F110 được lắp ráp theo giấy phép bởi TUSAS Engine Industries, song vẫn chịu sự kiểm soát xuất khẩu của Mỹ.

Theo các báo cáo, chương trình Kaan cần lô đầu tiên gồm 80 động cơ F110 để bảo đảm tiến độ phát triển.

Dù Thổ Nhĩ Kỳ kỳ vọng sau này sẽ chuyển sang sử dụng động cơ nội địa TF35000, việc hoàn thiện mẫu động cơ này vẫn cần thêm thời gian.

Chương trình Kaan trở nên đặc biệt quan trọng sau khi Thổ Nhĩ Kỳ bị loại khỏi dự án F-35 vì quyết định mua tổ hợp phòng không S-400 của Nga.

Hiện luật pháp Mỹ vẫn không cho phép Ankara quay trở lại chương trình F-35 nếu còn vận hành hoặc sở hữu hệ thống S-400.

Theo Reuters và Wall Street Journal, bất chấp những ý kiến phản đối trong Quốc hội, thương vụ bán động cơ F110 nhiều khả năng sẽ được hoàn tất trong những ngày tới trước khi Bộ Ngoại giao Mỹ chính thức thông báo tới Quốc hội.

Nếu được phê duyệt, nguồn cung F110 sẽ giúp chương trình Kaan duy trì tiến độ, đồng thời được xem là tín hiệu tích cực mới trong quan hệ quốc phòng giữa Washington và Ankara.

Việt Hùng