Malaysia đối mặt nguy cơ El Nino cường độ mạnh gây khô hạn và khói bụi

Theo dự báo, có tới 81% khả năng El Nino sẽ đạt cường độ "từ mạnh đến cực kỳ mạnh" từ tháng 10 tới và xác suất hiện tượng này kéo dài đến đầu năm sau lên tới 97%. Các chuyên gia dự báo thâm hụt lượng mưa sẽ đạt đỉnh ngay trong tháng này do sự kết hợp giữa gió mùa Tây Nam đang diễn ra và các điều kiện liên quan đến El Nino đang được thắt chặt.

Dự báo thời tiết dài hạn từ tháng 8/2026 - 1/2027 cho thấy lượng mưa sẽ thấp hơn mức trung bình tại nhiều khu vực. Một số khu vực thậm chí có thể ghi nhận lượng mưa giảm hơn 35% trong khoảng thời gian từ 3 - 6 tháng tới. Tình trạng khô hạn này không chỉ gây ra nguy cơ hạn hán cục bộ mà còn làm gia tăng rủi ro do khói bụi xuyên biên giới, đặc biệt nếu xảy ra các hoạt động đốt lộ thiên không được kiểm soát.

Trước diễn biến phức tạp của thời tiết, Cơ quan Khí tượng Malaysia cảnh báo khả năng nhiệt độ có thể lên tới 40°C vào đầu năm tới do tác động của "siêu El Nino". Cơ quan này so sánh các điều kiện tiềm tàng hiện nay với đợt El Nino cực đoan xảy ra trong giai đoạn 1997-1998, thời điểm khu vực Đông Nam Á phải hứng chịu khói bụi nghiêm trọng, thiếu nước và gián đoạn hoạt động của các sân bay. Trong đợt thiên tai lịch sử đó, Malaysia ghi nhận mức nhiệt độ cao nhất lên tới 40,1°C tại Chuping, bang Perlis, vào ngày 9/4/1998. Đây cũng là mức nhiệt cao nhất từng được ghi nhận tại nước này từ trước tới nay.

Tổng Giám đốc Cơ quan Khí tượng Malaysia, Tiến sĩ Mohd Hisham Mohd Anip, khuyến cáo người dân cần thận trọng trước việc tiếp xúc lâu với bức xạ tia cực tím (UV), đặc biệt khi hoạt động ngoài trời trong khoảng thời gian từ 11h00 - 16h00 hằng ngày. Ông giải thích rằng cường độ tia cực tím sẽ thay đổi tùy thuộc vào vị trí của Mặt Trời, tầng Ozone, độ che phủ của mây và các điều kiện khác về khí quyển.

Trong khi đó, Bộ trưởng Tài nguyên và Môi trường Bền vững Malaysia, ông Arthur Joseph Kurup, cho biết gió mùa Tây Nam làm trầm trọng thêm hiện tượng El Nino, tạo ra điều kiện thời tiết khô nóng và làm gia tăng nguy cơ hỏa hoạn trên toàn khu vực. 

Malaysia đang chủ động tìm cách ứng phó, phối hợp với chính quyền các bang và cơ quan liên quan về những tác động tiềm tàng đối với nông nghiệp, nguồn cung nước và mực nước tại các hồ chứa. Bên cạnh các nỗ lực trong nước, nước này cũng tăng cường phối hợp điều phối trong khu vực. Tại các cuộc họp về ô nhiễm khói bụi xuyên biên giới diễn ra ở tỉnh Bali của Indonesia vào đầu tháng 7, Malaysia đã cùng Brunei, Indonesia, Singapore, Thái Lan và Timor Leste rà soát các chiến lược ngăn chặn cháy rừng và cháy đất.

Theo Hiệp định ASEAN về Ô nhiễm khói bụi xuyên biên giới, cấp độ cảnh báo 2 đã được kích hoạt từ ngày 3/8, yêu cầu các quốc gia thành viên nộp báo cáo hằng ngày về tình hình cháy rừng, khói bụi và các biện pháp ứng phó cụ thể đã thực hiện.

B. Hoàn (TTXVN)