Làm mẹ ở tuổi ngoài 50

Nhiều phụ nữ tuổi ngoài 50 sinh con thành công nhờ tiến bộ y học, song bác sĩ khuyên nên cân nhắc vì đây vẫn là giai đoạn thai kỳ chứa nhiều rủi ro

Tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương, các bác sĩ vừa mổ lấy thai thành công cho sản phụ 60 tuổi, một trường hợp nguy cơ rất cao với nhiều bệnh lý nền.

"Trái ngọt" muộn màng

Sản phụ nhập viện ở tuần 38, kèm tăng huyết áp mạn tính, đái tháo đường thai kỳ phải dùng insulin và tiền sử nhiều lần phẫu thuật. Theo các bác sĩ, ở ngưỡng tuổi này, thai kỳ là thách thức lớn đối với tim mạch, nội tiết và khả năng hồi phục. Ê-kíp phải chuẩn bị nhiều kịch bản như tai biến tim mạch, rối loạn đường huyết, băng huyết, nhiễm trùng. Đặc biệt, tiền sử phẫu thuật làm tăng nguy cơ dính và chảy máu trong khi mổ. Ca phẫu thuật diễn ra an toàn, bé nặng 2,8 kg chào đời khỏe mạnh.

Dù hạnh phúc nhưng phụ nữ nên cân nhắc trước khi quyết định sinh con lúc tuổi đã ngoài 50

Tương tự, đầu tháng 4 vừa qua, tại Bệnh viện Phụ sản Hà Nội, sản phụ 56 tuổi mang song thai nhờ thụ tinh trong ống nghiệm cũng được mổ lấy thai thành công. Thai kỳ thuộc nhóm nguy cơ cao khi hội tụ nhiều yếu tố bất lợi như tuổi mẹ lớn, đa thai, tiền sử mổ đẻ và đái tháo đường thai kỳ phải kiểm soát bằng insulin. Bệnh nhân được theo dõi chặt chẽ dưới sự phụ trách của bác sĩ Hà Cẩm Thương. Khi thai 37 tuần 4 ngày, sản phụ chuyển dạ và được chỉ định mổ. Dù tiềm ẩn nhiều thách thức, đặc biệt ở khâu gây tê, ca phẫu thuật vẫn diễn ra an toàn, hai trẻ chào đời khỏe mạnh, cân nặng 2,9 kg và 2,4 kg.

Thực tế, các cơ sở y tế cũng ghi nhận nhiều trường hợp làm mẹ muộn sau hành trình hiếm muộn kéo dài. Như một sản phụ U50 (ở Ninh Bình) sinh con đầu lòng sau 18 năm điều trị, từng trải qua nhiều lần thai lưu, chửa ngoài tử cung. Thai kỳ tiếp tục tiềm ẩn rủi ro khi mắc đái tháo đường thai kỳ, buộc phải theo dõi nghiêm ngặt trước khi được mổ lấy thai ở tuần 38.

Không chỉ ở nhóm U50 - U60, xu hướng sinh con muộn còn xuất hiện ở các trường hợp đa sản. Tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Đồng Nai, một sản phụ 42 tuổi sinh con thứ 7 an toàn. Tuy nhiên, sản phụ lớn tuổi, sinh nhiều lần khiến tử cung giảm khả năng co hồi, làm tăng nguy cơ băng huyết và tai biến sản khoa.

Rủi ro tiềm ẩn

GS-TS Nguyễn Duy Ánh, Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương, cho biết ở tuổi 60, mang thai và sinh nở không còn là quá trình sinh lý tự nhiên mà là thử thách lớn với hệ tim mạch, nội tiết và khả năng hồi phục. Mọi chỉ số đều phải kiểm soát chặt chẽ, bởi các nguy cơ như tai biến tim mạch, đột quỵ do tăng huyết áp, rối loạn đường huyết, băng huyết hay nhiễm trùng luôn hiện hữu trong suốt thai kỳ và khi sinh. Đặc biệt, tiền sử nhiều lần phẫu thuật làm tăng nguy cơ dính, tổn thương mô và chảy máu trong khi phẫu thuật, đòi hỏi ê-kíp phải xử trí chính xác, hạn chế tối đa sai số. Dù các chỉ số trước mổ được duy trì ổn định, ca phẫu thuật vẫn được theo dõi nghiêm ngặt. Tuy nhiên, trong suốt ca mổ đối với sản phụ lớn tuổi, bên cạnh yêu cầu chuyên môn cao, GS Ánh cũng liên tục trò chuyện, trấn an sản phụ và thực hiện cắt dây rốn chậm theo chỉ định, góp phần bảo đảm an toàn cho trẻ sơ sinh.

BS Đặng Quang Hùng, Phó trưởng Khoa Sản bệnh lý - Bệnh viện Phụ sản Trung ương, nhấn mạnh sau tuổi 35, đặc biệt từ 40 tuổi, nguy cơ bất thường di truyền tăng rõ rệt. Sản phụ lớn tuổi cũng dễ gặp các biến chứng như sinh non, tiền sản giật... Ngay cả những ca diễn biến thuận lợi, ê-kíp vẫn phải chuẩn bị sẵn phương án xử trí tình huống khẩn cấp.

Từ thực tế này, các chuyên gia cho rằng thai kỳ ở tuổi rất cao cần được quản lý tại cơ sở y tế chuyên sâu, nơi có sự phối hợp đa chuyên khoa và theo dõi sát sao. Thành công không chỉ là em bé chào đời an toàn mà còn là quá trình chăm sóc, hồi sức cho người mẹ sau sinh.

Bài và ảnh: NGỌC DUNG