Kỷ nguyên Điện 4.0 định hình làn sóng chuyển đổi xanh tại Việt Nam

Kỷ nguyên Điện 4.0

Nhiệt độ toàn cầu gia tăng dẫn đến nhu cầu sử dụng điều hòa không khí tăng mạnh. Xe điện, trí tuệ nhân tạo (AI), các trung tâm dữ liệu và quá trình đô thị hóa phát triển với tốc độ chưa từng có. Tất cả kéo theo mức tiêu thụ điện bùng nổ trên phạm vi toàn cầu.

Sự gia tăng nhiệt độ toàn cầu không chỉ thúc đẩy nhu cầu làm mát mà còn phản ánh áp lực ngày càng lớn lên hệ thống năng lượng. Đồng thời, làn sóng chuyển dịch công nghệ từ điện khí hóa giao thông với xe điện, đến sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, trung tâm dữ liệu và quá trình đô thị hóa đang tái định hình cấu trúc tiêu thụ năng lượng trên quy mô toàn cầu. Những xu hướng này hội tụ, tạo ra một giai đoạn tăng trưởng nhu cầu điện chưa từng có cả về tốc độ lẫn quy mô.

Nếu như trước đây, điện chỉ phục vụ khoảng 20% các hoạt động của nền kinh tế, nhiều dự báo cho thấy tỷ lệ này có thể tăng lên 40-60% trong vòng 25 năm tới. Đông Nam Á là một trong những khu vực có tốc độ tăng nhu cầu điện năng nhanh nhất thế giới, với mức tăng dự kiến gần 4% mỗi năm đến năm 2035.

Quá trình sản xuất và phân phối điện cũng đang thay đổi sâu sắc khi năng lượng tái tạo ngày càng được thúc đẩy, đưa hệ thống điện từ mô hình tập trung sang phi tập trung với hàng triệu nguồn phát phân tán. Bối cảnh này đặt ra nhiệm vụ phức tạp về quản lý năng lượng sao cho an toàn và hiệu quả.

Ông Đặng Nguyễn Ngữ, Tổng Giám đốc Schneider Electric Việt Nam và Campuchia.

“Số hóa chính là lời giải cho bài toán này. Tại Schneider Electric, chúng tôi gọi đây là kỷ nguyên Điện 4.0, nơi quá trình số hóa và khử carbon được hội tụ liền mạch, đặt nền móng cho một tương lai bền vững”, ông Đặng Nguyễn Ngữ - Tổng Giám đốc Schneider Electric Việt Nam và Campuchia, cho biết.

Tại Schneider Electric, sự hội tụ này được cụ thể hóa qua hai lớp công nghệ. Thứ nhất, quá trình điện hóa giúp chuyển dần các hoạt động từ nhiên liệu hóa thạch sang điện – dạng năng lượng sạch và hiệu quả nhất hiện nay.

Tiếp đó, số hóa giúp bổ sung lớp trí tuệ phía trên, thông qua hệ thống cảm biến, dữ liệu và phần mềm để đo lường và tối ưu sử dụng điện theo thời gian thực. Nhờ đó, các doanh nghiệp vừa nâng cao được hiệu suất sử dụng năng lượng, vừa giảm phát thải.

Nỗ lực chuyển đổi năng lượng xanh tại Việt Nam

Tại Việt Nam, làn sóng chuyển đổi “điện xanh” đang diễn ra mạnh mẽ nhằm hiện thực hóa mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050.

Chuyển đổi năng lượng xanh là một trong những ưu tiên hàng đầu tại Việt Nam để đạt mục tiêu Net Zero vào 2050.

Với đặc điểm khí hậu nhiệt đới và đường bờ biển dài, Việt Nam nhận được lượng nhiệt mặt trời dồi dào, cùng nhiều tiềm năng khai thác năng lượng gió. Đây là lợi thế đáng kể để phát triển năng lượng tái tạo.

Tuy nhiên, để khai thác tối đa tiềm năng này, bài toán kỹ thuật cần được chú trọng. Điện mặt trời và điện gió phụ thuộc vào thời tiết và được đấu nối phân tán. Khi tỷ trọng các nguồn này tăng lên, việc cân bằng cung - cầu và giữ ổn định hệ thống trở nên phức tạp hơn nhiều so với mô hình tập trung trước đây.

Ông Ngữ cho biết thông qua nền tảng kiến trúc mở EcoStruxure, Schneider Electric có thể hỗ trợ các doanh nghiệp và đơn vị vận hành dự báo sản lượng, tích hợp các nguồn phân tán và điều phối linh hoạt, biến năng lượng tái tạo trở thành nguồn điện đáng tin cậy.

Về mặt chính sách, bên cạnh Quy hoạch Điện VIII đặt ra những mốc chuyển đổi năng lượng tái tạo cụ thể, Nghị định 80 về cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) giữa Đơn vị phát điện năng lượng tái tạo với khách hàng sử dụng điện lớn được coi là đòn bẩy mạnh mẽ cho làn sóng chuyển đổi năng lượng xanh tại Việt Nam.

Gần đây, Samsung Electronics Việt Nam Thái Nguyên (SEVT) hoàn thành đàm phán và ký kết hợp đồng DPPA đầu tiên tại Việt Nam với sự đồng hành tư vấn từ Schneider Electric. Dự án được kỳ vọng mang lại hiệu quả giảm phát thải khoảng 46.000 tấn CO2 mỗi năm.

“Là đối tác công nghệ năng lượng, Schneider Electric luôn đồng hành với doanh nghiệp từ định hình chiến lược, lựa chọn nguồn tái tạo phù hợp đến xây dựng lộ trình triển khai. Chúng tôi hiện thực hóa tầm nhìn năng lượng xanh dựa trên kinh nghiệm toàn cầu, kết hợp hiểu biết sâu sắc tại thị trường nội địa”, ông Ngữ chia sẻ.

Thông qua việc kết hợp sức mạnh của điện hóa, tự động hóa và số hóa, Schneider Electric cung cấp hệ sinh thái giải pháp trọn gói, bao gồm phần cứng, phần mềm và dịch vụ, nhằm tối ưu hiệu quả sử dụng năng lượng và đảm bảo các mục tiêu phát triển bền vững.

Là đối tác công nghệ năng lượng tin cậy, Schneider Electric cam kết đồng hành cùng Việt Nam thúc đẩy phát triển bền vững, tạo nền tảng cho tăng trưởng hai con số và tiến tới mục tiêu Net Zero.

Hiền Nguyễn

Minh Hoàn