Kỳ họp thường lệ giữa năm 2026, HĐND thành phố Hà Nội chất vấn hai nhóm vấn đề dân sinh

Dự phiên chất vấn và trả lời chất vấn có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Trần Đức Thắng; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng; Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Hà Nội Phùng Thị Hồng Hà; Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong; Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai.

Tham dự phiên chất vấn còn có đại diện các cơ quan Trung ương; Thường trực HĐND, UBND thành phố Hà Nội; các biểu HĐND thành phố; Chủ tịch UBND 126 xã, phường của thành phố.

Đại biểu dự phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp HĐND thành phố sáng 15-7. Ảnh: Thành Thái

HĐND thành phố đã lựa chọn 2 nhóm lĩnh vực gồm: Tái chất vấn về việc thực hiện Nghị quyết số 436 ngày 10-7-2025 về hoạt động chất vấn tại kỳ họp thứ 25 HĐND thành phố khóa XVI, nhiệm kỳ 2021-2026 đối với việc thực hiện các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm gắn với việc triển khai bữa ăn bán trú cho học sinh trên địa bàn thành phố Hà Nội sau khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp; chất vấn việc giải quyết điểm nghẽn về úng ngập đô thị trên địa bàn thành phố.

Phiên chất vấn được truyền hình trực tiếp trên kênh H1 và phát trực tiếp trên các nền tảng số của Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội; đồng thời, kết nối đến 126 điểm cầu xã, phường trên địa bàn thành phố.

Vẫn còn khoảng trống trong quản lý an toàn thực phẩm

Theo kết quả giám sát của Ban Văn hóa - Xã hội HĐND thành phố về công tác tổ chức bữa ăn bán trú, các địa phương và cơ sở giáo dục đã chủ động triển khai nhiều biện pháp nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của học sinh và phụ huynh.

Hệ thống bếp ăn bán trú, đơn vị cung cấp suất ăn và quy trình tổ chức bữa ăn cơ bản được thực hiện theo các quy định về an toàn thực phẩm, y tế trường học và dinh dưỡng học đường.

Việc triển khai chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú theo Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND được thực hiện kịp thời, đúng đối tượng, góp phần giảm gánh nặng chi phí cho phụ huynh, nâng cao tỷ lệ học sinh tham gia bán trú, tạo điều kiện thuận lợi để các cơ sở giáo dục tổ chức dạy học hai buổi/ngày và nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục học sinh.

Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Trần Thế Cương phát biểu mở đầu phiên chất vấn và trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Bên cạnh những kết quả đạt được, đoàn giám sát cũng chỉ ra một số hạn chế cần sớm được khắc phục. Đó là áp lực gia tăng nhanh số lượng học sinh bán trú đang vượt quá khả năng đáp ứng của cơ sở vật chất tại nhiều trường học. Nhiều cơ sở giáo dục, nhất là khu vực nội thành, còn thiếu quỹ đất đề xây dựng bếp ăn, nhà ăn, phòng nghỉ; nhiều hạng mục chưa đáp ứng yêu cầu về quy trình bếp ăn một chiều, bảo quản thực phẩm và tổ chức phục vụ học sinh, ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc và điều kiện bảo đảm vệ sinh học đường.

Công tác kiểm soát an toàn thực phẩm tuy được quan tâm nhưng vẫn còn những khoảng trống trong quản lý. Việc truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại nhiều cơ sở vẫn chủ yếu dựa trên hồ sơ do đơn vị cung cấp xuất trình; khả năng kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng từ vùng nguyên liệu đến bàn ăn của học sinh còn hạn chế. Việc ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc và giám sát an toàn thực phẩm còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh quy mô bán trú ngày càng lớn.

Nguồn lực dành cho công tác bán trú chưa đáp ứng yêu cầu thực tế. Đội ngũ nhân viên nuôi dưỡng, y tế học đường và phụ trách an toàn thực phẩm còn thiếu; nhiều vị trí phải bố trí kiêm nhiệm. Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ chế biến, bảo quản thực phẩm ở một số trường chưa được đầu tư đồng bộ. Vẫn còn xảy ra vi phạm tại một số đơn vị cung cấp như thực phẩm không bảo đảm chất lượng, không bảo đảm an toàn, nguồn gốc chưa rõ ràng.

Mặc dù các cơ quan chức năng đã phát hiện, xử lý một số vụ việc, song, điều này cho thấy nguy cơ mất an toàn thực phẩm vẫn hiện hữu; đồng thời, phản ánh công tác hậu kiểm, kiểm soát chuỗi cung ứng và trách nhiệm của các đơn vị cung cấp cần tiếp tục được tăng cường. Việc xử lý các vi phạm trong một số trường hợp chưa đủ sức răn đe. Nhiều sai phạm sau kiểm tra chủ yếu được yêu cầu khắc phục hoặc chấn chỉnh, trong khi việc áp dụng các biện pháp xử lý nghiêm theo quy định còn hạn chế, ảnh hưởng đến hiệu quả phòng ngừa và nâng cao kỷ cương trong quản lý.

Ban Văn hóa - Xã hội HĐND thành phố kiến nghị UBND thành phố chỉ đạo xây dựng và triển khai cơ sở dữ liệu số dùng chung để phục vụ công tác quản lý, công khai các khoản thu, quản lý bữa ăn bán trú, truy xuất nguồn gốc thực phẩm.

UBND thành phố chỉ đạo các sở, ngành và UBND các xã, phường tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra - nhất là kiểm tra đột xuất đối với việc tổ chức bữa ăn bán trú tại các cơ sở giáo dục; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh, xử lý nghiêm các vi phạm phát sinh.

Siết chặt quản lý nguồn gốc hàng hóa tại chợ Long Biên

Đại biểu Nguyễn Lan Hương (Tổ đại biểu số 19) chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Đại biểu Nguyễn Lan Hương (Tổ đại biểu số 19) chất vấn Chủ tịch UBND phường Hồng Hà và Trưởng ban Quản lý chợ Hồng Hà về công tác quản lý nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa, bảo đảm an toàn thực phẩm tại các chợ dân sinh.

Đại biểu cho biết, tại nhiều chợ dân sinh và các cửa hàng kinh doanh hoa quả sạch, hoa quả nhập khẩu, có tình trạng hàng hóa được dán tem, nhãn mác nhưng không có hồ sơ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ; hoặc hàng hóa không có tem nhãn, không rõ nguồn gốc.

Tại chợ Hồng Hà cũng ghi nhận tình trạng tương tự. Đây là nội dung đã được HĐND thành phố chất vấn tại kỳ họp giữa năm 2025. Thành phố cũng đã nhiều lần chỉ đạo tăng cường truy xuất nguồn gốc hàng hóa và kiểm soát an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, đến nay, tình trạng này chưa được xử lý dứt điểm.

Chủ tịch phường Hồng Hà Lê Hồng Thắng trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Về nội dung này, Chủ tịch UBND phường Hồng Hà Lê Hồng Thắng cho biết, UBND phường xác định công tác bảo đảm an toàn thực phẩm là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên và đã triển khai nghiêm túc các chỉ đạo của thành phố. Trong 6 tháng đầu năm 2026, UBND phường phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra 190 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm; phát hiện, xử lý 9 cơ sở vi phạm, với tổng số tiền xử phạt gần 691 triệu đồng. Đồng thời, lực lượng chức năng đã tiêu hủy nhiều lô thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ, với tổng giá trị gần 186 triệu đồng.

Theo Chủ tịch UBND phường Hồng Hà, công tác kiểm tra, xử lý đã góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của các hộ kinh doanh, từng bước lập lại trật tự trong hoạt động kinh doanh thực phẩm trên địa bàn. Phường cũng thường xuyên phối hợp với Công an phường, lực lượng Quản lý thị trường và các cơ quan chuyên môn kiểm tra theo chuyên đề, qua đó góp phần xây dựng môi trường kinh doanh thực phẩm an toàn.

Đối với chợ Long Biên - chợ đầu mối nông sản, hoa quả và thủy sản lớn của thành phố, địa phương đặc biệt quan tâm công tác quản lý. Phường đã chỉ đạo Ban Quản lý chợ chuyển từ phương thức quản lý hành chính sang quản lý theo tiêu chuẩn an toàn thực phẩm.

Đến nay, 100% hộ kinh doanh thực phẩm tại chợ đã được tuyên truyền và ký cam kết chấp hành các quy định về an toàn thực phẩm. Phường cũng tổ chức nhiều lớp tập huấn cho các hộ kinh doanh; gần 100 mẫu nông sản được lấy để kiểm nghiệm, kết quả đều đạt các chỉ tiêu an toàn thực phẩm. Khoảng 400 hộ kinh doanh tại chợ Long Biên đã ký cam kết không kinh doanh hàng giả, hàng lậu, hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ.

Đối với nhóm hàng thực phẩm tươi sống, Ban Quản lý chợ yêu cầu các hộ kinh doanh lưu giữ đầy đủ hồ sơ, hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hàng hóa và thực hiện đúng các quy định về bảo quản thực phẩm. Nhờ đó, tình trạng vi phạm trong kinh doanh thực phẩm đã giảm đáng kể.

Liên quan phản ánh trong phóng sự truyền hình của HĐND thành phố về việc nhiều quầy hàng không xuất trình được giấy tờ chứng minh nguồn gốc hoa quả tại chợ, Chủ tịch UBND phường Hồng Hà tiếp thu ý kiến của đại biểu và hình ảnh phản ánh.

Chúng tôi sẽ yêu cầu các chủ hộ kinh doanh phải bố trí, lưu giữ đầy đủ hồ sơ, hóa đơn, chứng từ ngay tại quầy hàng; đồng thời, bảo đảm khi lực lượng chức năng kiểm tra thì người bán hàng hoặc người được ủy quyền có thể xuất trình ngay các giấy tờ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa theo quy định", Chủ tịch UBND phường Hồng Hà khẳng định.

Trưởng ban Quản lý chợ Hồng Hà Vũ Quốc Hưng trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Trả lời nội dung trên, Trưởng ban Quản lý chợ Hồng Hà Vũ Quốc Hưng cho biết, Ban Quản lý chợ thường xuyên tuyên truyền các hộ kinh doanh thực hiện truy xuất nguồn gốc hàng hóa; thành lập Tổ kiểm tra an toàn thực phẩm do một Phó Trưởng ban phụ trách, thường xuyên kiểm tra việc chấp hành quy định về nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa.

Theo Trưởng ban Quản lý chợ, Long Biên là chợ đầu mối chuyên kinh doanh hoa quả, nông sản và thủy sản. Phần lớn các hộ bán lẻ chỉ là người bán thuê hoặc lấy hàng từ các đầu mối lớn nên nhiều trường hợp không nắm đầy đủ thông tin về hồ sơ, giấy tờ của lô hàng.

Ông Vũ Quốc Hưng cho biết, về cơ bản, các mặt hàng lưu thông qua chợ đều có nguồn gốc, xuất xứ, nhất là đối với hàng nhập khẩu. Ban Quản lý chợ cũng thường xuyên phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra hoạt động kinh doanh. Trong năm 2026, Ban Quản lý chợ đã phối hợp với Tổ công tác 398 của phường, Phòng Kinh tế - Hạ tầng phường kiểm tra và xử phạt một hộ kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc; đồng thời, phối hợp với lực lượng Quản lý thị trường xử lý thêm hai trường hợp vi phạm.

Chưa thỏa mãn với câu trả lời này, Chủ tịch HĐND thành phố Phùng Thị Hồng Hà yêu cầu phần trả lời cần đi thẳng vào nội dung đại biểu chất vấn, trả lời rõ trách nhiệm của đơn vị đối với việc kiểm soát hóa đơn, chứng từ và nguồn gốc hàng hóa...

Trước yêu cầu của chủ tọa, ông Vũ Quốc Hưng thừa nhận, trong buổi ghi hình phóng sự, có cán bộ Ban Quản lý chợ đi cùng đoàn phóng viên và xác nhận những người bán hàng được ghi hình đã trả lời thiếu trách nhiệm. Tuy nhiên, ông khẳng định, trong các đợt kiểm tra của cơ quan chức năng, phần lớn các chủ hộ kinh doanh đều xuất trình được hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hàng hóa.

Chủ tịch HĐND thành phố Phùng Thị Hồng Hà yêu cầu Trưởng ban Quản lý chợ ngay sau kỳ họp phối hợp với lực lượng Quản lý thị trường tổ chức kiểm tra ngay tại khu vực được phản ánh; rà soát việc chấp hành quy định về hóa đơn, chứng từ, nguồn gốc hàng hóa và có báo cáo bằng văn bản gửi HĐND thành phố.

Nhận trách nhiệm về thiếu sót trong hậu kiểm

Tại phiên chất vấn, đại biểu Hoàng Thị Tú Anh (Tổ đại biểu số 27) nhấn mạnh thực trạng nhiều cửa hàng sau khi được cấp giấy phép vẫn bày bán các loại hoa quả không rõ nguồn gốc, xuất xứ, không bảo đảm an toàn thực phẩm. Từ thực tế đó, đại biểu đề nghị các phường Tương Mai, Ô Chợ Dừa làm rõ trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong công tác kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm, thời điểm chấm dứt tình trạng này.

Đại biểu Hoàng Thị Tú Anh (Tổ đại biểu số 27) tại phiên chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Trả lời chất vấn, Chủ tịch UBND phường Tương Mai Đào Thị Thu Hằng cho biết, trên địa bàn phường hiện có hơn 4.400 doanh nghiệp, hơn 4.700 hộ kinh doanh cá thể, trong đó có 901 cơ sở kinh doanh thực phẩm… nên khối lượng công tác quản lý an toàn thực phẩm rất lớn. Thời gian qua, phường đã thành lập Ban Chỉ đạo an toàn thực phẩm; cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm cho hơn 300 cơ sở, ký cam kết với 454 cơ sở; kiểm tra 280 cơ sở, xử phạt 30 trường hợp; lấy 100 mẫu xét nghiệm chuyên sâu, phát hơn 16.000 tờ rơi tuyên truyền và đến nay chưa xảy ra vụ ngộ độc thực phẩm trên địa bàn.

Đối với cơ sở kinh doanh được nêu trong phóng sự của HĐND thành phố, Chủ tịch UBND phường Tương Mai thẳng thắn nhận trách nhiệm của chính quyền phường trong công tác quản lý, đặc biệt là khâu hậu kiểm, xử phạt sau cấp giấy chứng nhận. Theo bà Đào Thị Thu Hằng, dù đã triển khai nhiều biện pháp nhưng việc duy trì kiểm tra, giám sát sau cấp phép vẫn còn hạn chế và sẽ tiếp tục được khắc phục trong thời gian tới.

Chủ tịch UBND phường Tương Mai Đào Thị Thu Hằng trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Trả lời chất vấn của đại biểu, Chủ tịch UBND phường Ô Chợ Dừa Lê Tuấn Định cho biết, qua rà soát, trên địa bàn có 21 cửa hàng kinh doanh hoa quả, đều đáp ứng điều kiện hoạt động. Trong quá trình kiểm tra, có 1 cửa hàng chưa chứng minh được nguồn gốc xuất xứ hàng hóa. Tuy nhiên, sau khi đoàn kiểm tra làm việc, cơ sở đã bổ sung đầy đủ hồ sơ chứng minh nguồn gốc.

Ông Lê Tuấn Định thừa nhận chính quyền phường còn thiếu sót trong công tác kiểm tra, giám sát hậu kiểm và cho biết sẽ báo cáo kết quả kiểm tra, xử lý ngay trong ngày hôm nay.

Nhóm Phóng viên