Hưởng ứng bài phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 2, khóa XIV của Tổng Bí thư Tô Lâm: Đổi mới trong cách tiếp cận và tư duy, sáng tạo trong tổ chức thực hiện

“Tăng trưởng thực chất” phải được dẫn dắt, định hướng

- Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV đã bàn và thống nhất định hướng phát triển kinh tế - xã hội trong 5 năm với điểm nhấn là hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng “hai con số” phải thực chất. Đại biểu có suy nghĩ gì về định hướng chỉ đạo của Trung ương?

- Yêu cầu mục tiêu “tăng trưởng kinh tế hai con số phải gắn với thực chất” là định hướng chỉ đạo của Trung ương hết sức cụ thể và bao quát, phản ánh sự chuyển đổi tư duy phát triển của Đảng từ “quản lý phát triển truyền thống” sang “quản trị mục tiêu chiến lược”.

ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phạm Thị Hồng Yến

Định hướng chỉ đạo này khẳng định quyết tâm cao của Đảng ta trong thực hiện thành công mục tiêu tăng trưởng hai con số, coi đây là điều kiện cần và đủ để Việt Nam vượt qua bẫy thu nhập trung bình, đạt được mục tiêu năm 2030 trở thành nước có thu nhập trung bình cao, tạo lập nền tảng vững chắc cho tăng trưởng, hướng tới mục tiêu dài hạn vào năm 2045 Việt Nam trở thành nước phát triển có thu nhập cao.

Tăng trưởng hai con số không chỉ là mục tiêu kinh tế mà còn là mục tiêu chính trị chiến lược đối với quốc gia trong bối cảnh trật tự toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng. Trong bài phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 2, “tăng trưởng thực chất” là nguyên tắc đầu tiên, nguyên tắc số một mà Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu các ban, bộ, ngành, địa phương, người dân và doanh nghiệp phải quán triệt sâu sắc.

Đây chính là định hướng chỉ đạo căn cốt nhằm phân biệt với tăng trưởng “ảo”, tăng trưởng hình thức, tăng trưởng “chạy theo thành tích”. Tăng trưởng thực chất là tăng trưởng không đơn thuần dựa vào mở rộng quy mô chiều rộng trong các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ mà quan trọng hơn là tăng trưởng từ chiều sâu, từ tích hợp, tổng hợp, đa tầng các lĩnh vực; từ hình thành chuỗi, hình thành liên kết, kết nối; là việc quyết định quản trị dựa vào thông tin, dữ liệu; là việc đầu tư, đưa các kết quả khoa học, công nghệ, giá trị tri thức vào mọi lĩnh vực trong nền kinh tế; mở ra các lĩnh vực mới, các mô hình mới gắn với nhu cầu của thực tiễn, của thị trường quốc tế cũng như thị trường trong nước, yêu cầu của phát triển, yêu cầu của mục tiêu chiến lược…

Điều này cũng đòi hỏi “tăng trưởng thực chất” phải được dẫn dắt, định hướng, nhà nước không chỉ thực hiện “quản lý truyền thống” mà cần phải thực hiện “quản trị chiến lược, quản trị chi phí và nguồn lực” một cách hiệu quả và hiện đại.

Với cách tiếp cận này, tăng trưởng có được không chỉ bằng cách đẩy tín dụng vào nền kinh tế nói chung mà cần dẫn dắt, định hướng dòng tín dụng vào các lĩnh vực chiến lược. Tăng trưởng không chỉ nhờ vào việc tăng mạnh quy mô đầu tư, đầu tư công mà cần xác định và thu hút, dẫn dắt các nguồn lực toàn xã hội, trong đó có nguồn lực đầu tư công để đưa vào các lĩnh vực, các dự án có tác động chiến lược tới toàn bộ nền kinh tế.

Nói cách khác, khi nhấn mạnh nguyên tắc “tăng trưởng thực chất” cũng chính là việc Trung ương Đảng và Tổng Bí thư Tô Lâm đặt ra yêu cầu chúng ta phải nhanh chóng thống nhất xác lập mô hình phát triển đất nước, trong đó, thống nhất tập trung đầu tư vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số toàn diện mọi lĩnh vực trong nền kinh tế, để lĩnh vực này trở thành nền tảng và động lực chính của tăng trưởng thực chất và phát triển bền vững, theo đó hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế số có tỷ trọng 30% GDP vào năm 2030.

- Cùng với định hướng thực hiện mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững, việc phát huy thế mạnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp cũng đã được Ban Chấp hành Trung ương và Tổng Bí thư Tô Lâm đặt ra, đại biểu có suy nghĩ gì về nội dung này?

- Các định hướng này có ý nghĩa hết sức quan trọng, là các giải pháp chiến lược trong việc triển khai mô hình phát triển đất nước hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Phát huy thế mạnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt trong bức tranh tổng thể của quản trị quốc gia không đơn thuần là thực hiện quản trị hệ thống tổ chức và nhân sự mà còn là phương thức quản trị địa phương mới như Tổng Bí thư Tô Lâm đã khẳng định. Theo đó, giúp bỏ tầng nấc trung gian để tổ chức vận hành bộ máy chính quyền cơ sở thông suốt, với nguồn lực được phân bổ hợp lý, công nghệ và dữ liệu được sử dụng hiệu quả, phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn.

Tổng Bí thư cũng nêu rõ “phải bảo đảm nguyên tắc cấp tỉnh mạnh về chiến lược, cấp xã mạnh về thực thi”. Theo đó, cần phải phân định thẩm quyền và nhiệm vụ sao cho toàn bộ hệ thống phát huy được năng lực điều hành và kiến tạo không gian phát triển kinh tế ở các cấp.

Cụ thể, cấp tỉnh tập trung vào các vấn đề mang tính quy hoạch, chiến lược, đầu tư lớn, điều phối nguồn lực, quản trị rủi ro, kiểm tra, giám sát và bảo đảm tính thống nhất, liên kết; cấp xã sẽ được trao nguồn lực, tạo không gian phát triển, đồng thời là “điểm chạm, điểm tiếp xúc trực tiếp” của hệ thống quản trị nhà nước với người dân, doanh nghiệp với tinh thần phụng sự, phục vụ, gắn bó máu thịt với đời sống của nhân dân trong bảo đảm an sinh xã hội, trật tự ở cơ sở, đáp ứng các thủ tục thiết yếu và giải quyết các yêu cầu cấp bách từ thực tiễn.

Tổng Bí thư cũng đã nhấn mạnh yêu cầu các cấp, các ngành phải cùng tham gia giải quyết bài toán “khi giao nhiệm vụ cho cấp xã phải giao tương xứng về cơ chế, biên chế, ngân sách, dữ liệu, hạ tầng số và cơ chế giám sát, kiểm tra phù hợp.” Chỉ như vậy, các điểm mạnh của mô hình chính quyền địa phương hai cấp mới được phát huy và mang lại hiệu quả trong phát triển kinh tế - xã hội, hướng đến mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Giảm thiểu các chi phí phi chính thức nhằm trực tiếp đóng góp vào “tăng trưởng thực chất”

- Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu cần phải tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực và đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Điều này có ý nghĩa như thế nào đối với việc tổ chức triển khai các mục tiêu phát triển đất nước trong thời gian tới, thưa đại biểu?

- Công tác kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong thời gian tới được Trung ương và Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục khẳng định triển khai với quyết tâm chính trị cao, hành động kiên quyết, kiên trì, thường xuyên và liên tục, bởi đây thực chất là một bộ phận của công tác quản trị: quản trị về tài chính, quản trị chất lượng, quản trị rủi ro, chống thất thoát, có như vậy mới hạch toán được chi phí phát triển, giảm thiểu các "ma sát", chi phí phi chính thức, trực tiếp đóng góp và tạo ra “tăng trưởng thực chất”, gia tăng hiệu quả của nền kinh tế cũng như tạo lập niềm tin của xã hội, truyền động lực và lan tỏa các giá trị tích cực, giúp tạo lập vững chắc môi trường đầu tư kinh doanh lành mạnh, minh bạch và thuận lợi, giúp thu hút, hình thành và kích hoạt các quyết định đầu tư sản xuất, kinh doanh của mọi chủ thể kinh tế, khích lệ các nhà đầu tư trong nước và quốc tế tích cực tham gia cộng hưởng và hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao của Việt Nam.

- Theo đại biểu, việc bảo đảm 4 nguyên tắc trong hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng như Tổng Bí thư đã nêu sẽ đặt ra yêu cầu như thế nào đối với Quốc hội, Chính phủ và các địa phương trong thời gian tới?

- Tổng Bí thư yêu cầu bảo đảm 4 nguyên tắc trong hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng, gồm: tăng trưởng thực chất; kiên định nguyên tắc ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, tận dụng hiệu quả mọi nguồn lực sẵn có, tập trung ưu tiên cho các dự án trọng điểm và thúc đẩy hợp tác công - tư, để gia tăng hiệu quả đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; tăng trưởng kinh tế cao phải bảo đảm phục vụ lợi ích, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân và công bằng xã hội.

Đây là kim chỉ nam trong hành động của Quốc hội, Chính phủ và chính quyền 34 địa phương nhiệm kỳ 2026 - 2031. Các nguyên tắc này thể hiện đúng tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đó là “lấy phát triển để ổn định, ổn định để phát triển nhanh, bền vững đất nước, nâng cao đời sống và hạnh phúc của Nhân dân”.

Việc bảo đảm thực hiện đồng thời và đầy đủ các nguyên tắc này là yêu cầu rất lớn, mang tính hệ thống, trong đó Quốc hội, Chính phủ và các địa phương phải nỗ lực vừa bảo đảm các nguyên tắc, vừa chủ động sáng tạo mạnh mẽ trong mọi hoạt động, hoàn thành các nhiệm vụ được giao. Đây là áp lực của mô hình phát triển mới, đòi hỏi hệ thống quản trị quốc gia không những điều chỉnh chính sách mà còn phải đổi mới trong cách tiếp cận và tư duy, đổi mới sáng tạo trong tổ chức thực hiện để đạt mục tiêu tối thượng là mang lại hạnh phúc, ấm no cho nhân dân, độc lập, vững bền và phồn vinh cho Tổ quốc.

- Xin cảm ơn đại biểu!

Thanh Chi thực hiện