Giám sát phòng thi và cán bộ kiểm tra ở đâu khi điểm thi bị thao túng?

Nhiệm vụ, quyền hạn của Giám sát phòng thi

Theo Quy chế thi tốt nghiệp trung học phổ thông (ban hành kèm theo Thông tư 02/VBHN-BGDĐT), mỗi phòng thi luôn có hai Giám thị thực hiện nhiệm vụ theo đúng quy định. Bên ngoài hành lang còn có Giám sát phòng thi. Trong quá trình coi thi, nếu phát sinh các tình huống bất thường, Giám thị phải thông qua Giám sát để báo ngay cho Trưởng Điểm thi xem xét, quyết định trước khi xử lý.

Về nhiệm vụ và quyền hạn của Giám sát, Khoản 7 Điều 14 của Quy chế quy định vô cùng nghiêm ngặt. Họ là những người chịu trách nhiệm trực tiếp tại khu vực được phân công, mỗi người thực hiện nhiệm vụ không quá ba phòng thi liền nhau trong cùng một tầng.

Không chỉ bao quát chung, họ còn có trách nhiệm giám sát những thí sinh được Giám thị cho phép ra khỏi phòng thi, bảo đảm thí sinh đó không được tiếp xúc với bất kỳ ai.

Đặc biệt, Giám sát còn có quyền hạn rất lớn để ngăn chặn tiêu cực: kịp thời nhắc nhở Giám thị, trật tự viên, công an, nhân viên y tế; lập biên bản nếu phát hiện thí sinh vi phạm; và có quyền kiến nghị Trưởng Điểm thi đình chỉ nhiệm vụ hoặc thay đổi Giám thị nếu có hành vi sai phạm.

Thậm chí, Giám sát còn có quyền yêu cầu Giám thị lập biên bản thí sinh vi phạm và chủ động phối hợp với các đoàn kiểm tra để xử lý.

Tuy nhiên, thực tế là Giám sát phòng thi vẫn chịu sự phân công công việc từ Trưởng Điểm thi. Vì vậy, để đảm bảo tính khách quan, ngành giáo dục đã bố trí một lực lượng đặc biệt khác hoạt động hoàn toàn độc lập, không chịu sự điều hành của Trưởng Điểm thi, đó là các đoàn kiểm tra công tác tổ chức thi.

Công tác kiểm tra đòi hỏi vô cùng nghiêm ngặt

Theo Công văn 1664/BGDĐT-QLCL của Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn công tác kiểm tra kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026, các đoàn kiểm tra góp phần giúp kỳ thi diễn ra an toàn, nghiêm túc, đúng quy chế.

Đội ngũ này có vai trò nắm bắt kịp thời tình hình thực tế, giúp các cơ quan quản lý và cá nhân tham gia thực hiện đúng chức trách; phòng ngừa, phát hiện những bất cập và vi phạm để xử lý hoặc kiến nghị xử lý kịp thời.

Tại mỗi Điểm thi luôn có hai đoàn kiểm tra cắm chốt trực tiếp. Đoàn của Bộ Giáo dục và Đào tạo (gồm các cán bộ, giảng viên đến từ các trường đại học) có đối tượng kiểm tra là Ban chỉ đạo cấp tỉnh, Sở Bộ Giáo dục và Đào tạo, Hội đồng thi và Điểm thi.

Tại Mục D.I.4 của Công văn này nêu rõ, Bộ Giáo dục và Đào tạo phải"Hướng dẫn, chỉ đạo các đoàn kiểm tra công tác Coi thi của Bộ bố trí số lượng cán bộ kiểm tra tối thiểu 02 người làm nhiệm vụ tại một Điểm thi".

Như vậy, các cán bộ này phải có mặt cố định tại Điểm thi trong suốt thời gian làm bài thi. Song song đó là Đoàn kiểm tra của Sở được quy định tại Mục D.IV.3.b, chủ trì kiểm tra toàn diện từ công tác Chuẩn bị thi, Coi thi, Chấm thi đến Phúc khảo.

Như vậy, lực lượng kiểm tra của Bộ và Sở hoạt động độc lập, tạo thành những lớp kiểm soát chặt chẽ.

Nhưng trên thực tế, hành vi gian lận diễn ra trót lọt tại Điểm thi Trường trung học phổ thông Chuyên Tuyên Quang. Vào thời điểm xảy ra sai phạm nghiêm trọng này, các đoàn kiểm tra đang ở đâu? Đó vẫn là câu hỏi nhức nhối mà dư luận cần một lời giải đáp thỏa đáng.

Trần Văn Tâm