Giảm nghèo ở Phú Lương: Rõ hộ, rõ nguyên nhân, rõ giải pháp

Đồng chí Đỗ Khắc Thập, Phó Chủ tịch UBND xã Phú Lương.

Phóng viên: Thưa đồng chí, trước hết xin đồng chí cho biết đôi nét về bức tranh kinh tế - xã hội và những khó khăn đặc thù mà xã Phú Lương đang phải đối mặt trong công tác giảm nghèo hiện nay?

Đồng chí Đỗ Khắc Thập: Thời gian qua, cấp ủy và chính quyền xã Phú Lương đã tập trung chỉ đạo, điều hành giúp kinh tế - xã hội địa phương giữ vững nhịp độ ổn định. Sản xuất nông, lâm nghiệp, chăn nuôi, thương mại và dịch vụ tiếp tục được duy trì có hiệu quả; các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa và an sinh xã hội được quan tâm toàn diện; quốc phòng, an ninh luôn giữ vững.

Tuy nhiên, thẳng thắn nhìn nhận, công tác giảm nghèo của xã vẫn còn nhiều khó khăn. Phú Lương có địa bàn rộng, dân cư phân bố không đồng đều giữa các thôn xóm. Đời sống của một bộ phận không nhỏ Nhân dân vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào sản xuất nông, lâm nghiệp thuần túy. Điều này khiến sinh kế của bà con dễ bị ảnh hưởng trực tiếp trước thiên tai, dịch bệnh và những biến động thất thường của thị trường nông sản.

Thêm vào đó, lõi nghèo hiện nay của xã tập trung vào những hộ thiếu vốn, thiếu lao động chính, thiếu kỹ năng nghề nghiệp, hoặc rơi vào các hoàn cảnh bất khả kháng như có người già yếu, bệnh tật hiểm nghèo, người khuyết tật. Khả năng tự bứt phá vươn lên của các đối tượng này rất hạn chế. Chính vì vậy, Ban chỉ đạo giảm nghèo xã xác định: Giảm nghèo phải đi vào từng hộ, rõ từng nguyên nhân cụ thể, tuyệt đối không làm chung chung, không chạy theo hình thức.

Đồng chí Đỗ Khắc Thập, Phó Chủ tịch UBND xã Phú Lương (bên trái) kiểm tra hiệu quả mô hình trồng chanh tứ thì tại thôn Gia Cát.

Phóng viên: Từ việc nhận diện rõ những khó khăn đó, trong giai đoạn 2021 - 2025, xã đã triển khai các chương trình, dự án hỗ trợ giảm nghèo như thế nào để tạo bệ đỡ cho người dân, thưa đồng chí?

Đồng chí Đỗ Khắc Thập: Giai đoạn 2021 - 2025, xã Phú Lương đã tập trung tối đa nguồn lực để triển khai đồng bộ các chính sách thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, kết hợp chặt chẽ với các chính sách an sinh xã hội hiện hành. Hằng năm, xã chỉ đạo các thôn rà soát chặt chẽ, phân loại kỹ lưỡng nguyên nhân nghèo của từng hộ để xây dựng phương án hỗ trợ sát sườn nhất.

Bên cạnh việc thực hiện đầy đủ, kịp thời các chính sách mang tính an sinh như: cấp thẻ bảo hiểm y tế, miễn giảm học phí trong giáo dục, chi trả trợ cấp xã hội, cứu đói giáp hạt, hỗ trợ gạo cho người có công và đối tượng bảo trợ xã hội. Xã đặc biệt chú trọng vào nhóm giải pháp mang tính chủ động như: tập trung đào tạo nghề, hướng nghiệp, giới thiệu việc làm và hỗ trợ sinh kế để phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp, chăn nuôi theo mô hình kinh tế hộ, phát huy tối đa các sản phẩm lợi thế của địa phương.

Quan điểm xuyên suốt của Đảng ủy, UBND xã là chuyển dịch mạnh mẽ phương thức hỗ trợ: Giảm dần việc hỗ trợ trực tiếp, mang tính bao cấp, cho không sang hỗ trợ sinh kế, tạo việc làm và kích thích năng lực tự thân vận động của người dân. Giảm nghèo bền vững không thể giải quyết bằng các biện pháp tình thế, hỗ trợ trước mắt, mà bắt buộc phải tạo dựng được nền tảng để người dân có công việc và thu nhập ổn định lâu dài.

Chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm 2026, xã đã cấp phát gạo kịp thời cho các hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn; hỗ trợ hàng chục hộ nghèo xóa nhà tạm, nhà dột nát; chi trả trợ cấp xã hội đều đặn hàng tháng cho trên 1.300 đối tượng; thực hiện chính sách người có công, hỗ trợ mai táng phí và cứu đói giáp hạt đúng quy định, đúng đối tượng.

Công tác lao động, việc làm đã có bước chuyển biến thực chất. Chỉ trong 6 tháng đầu năm, toàn xã đã có 343 lao động được tạo việc làm mới, đạt 52% kế hoạch năm; nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo trên địa bàn đạt mức 75,4%.

Gia đình chị Lương Thị Phượng, thôn Trấn Kiêng được hỗ trợ kinh phí xóa nhà tạm nhà dột nát.

Phóng viên: Để công tác giảm nghèo đi vào chiều sâu, mang lại hiệu quả thực chất và bền vững trong thời gian tới, xã Phú Lương sẽ tập trung vào những giải pháp đột phá nào, thưa đồng chí?

Đồng chí Đỗ Khắc Thập: Thời gian tới, xã Phú Lương xác định giảm nghèo bền vững là nhiệm vụ chính trị trọng tâm gắn liền với phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng nông thôn mới nâng cao. Để thực hiện mục tiêu này thực chất, không chạy theo thành tích, địa phương tập trung vào 4 nhóm giải pháp căn cơ: Xã rà soát định kỳ theo phương châm "rõ hộ, rõ nguyên nhân, rõ giải pháp" nhằm hỗ trợ đúng đối tượng (thiếu nghề thì đào tạo, thiếu vốn thì kết nối tín dụng chính sách, không có khả năng lao động thì trợ giúp xã hội).

Bên cạnh đó, xã phát triển sinh kế bền vững dựa trên lợi thế địa phương, hướng dẫn người dân làm kinh tế hộ, hợp tác xã theo hướng nông, lâm nghiệp và chăn nuôi an toàn sinh học.

Xã tập trung đẩy mạnh đào tạo nghề gắn với thị trường, làm cầu nối cung - cầu lao động với các doanh nghiệp lớn và khuyến khích xuất khẩu lao động.

Quan điểm nhất quán của cấp ủy, chính quyền xã Phú Lương là: Giảm nghèo phải thực chất, kiên quyết nói không với bệnh thành tích, không chạy theo các con số báo cáo. Mục tiêu cốt lõi, cuối cùng của mọi giải pháp phải là giúp người dân có việc làm, có thu nhập ổn định, nâng cao năng lực chống chịu trước các rủi ro cuộc sống và từng bước tự tin vươn lên làm giàu chính đáng trên mảnh đất quê hương.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí!

Thực hiện: Lý Thu