EFTA coi Việt Nam là đối tác chiến lược trong chuỗi cung ứng châu Á

Nhận định này được các nghị sĩ EFTA chia sẻ với Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội sau chuyến thăm Việt Nam cuối tháng 4 của đoàn Ủy ban Nghị viện EFTA, gồm các nghị sĩ từ Na Uy, Thụy Sĩ, Iceland và Liechtenstein, nhằm tìm hiểu môi trường đầu tư và thúc đẩy tiến trình hoàn tất hiệp định thương mại tự do giữa hai bên.

Đoàn Ủy ban Nghị viện EFTA tới thăm nhà máy VinFast tại Hải Phòng nhân chuyến công tác tại Việt Nam từ 20 đến 24-4-2026. Ảnh: VinFast

Trong khuôn khổ chương trình làm việc, đoàn đã thăm nhà máy VinFast và khu công nghiệp DEEP C tại Hải Phòng – những mô hình được đánh giá phản ánh xu hướng phát triển công nghiệp quy mô lớn và chuyển dịch theo hướng bền vững tại Việt Nam.

Theo các nghị sĩ, các chuyến khảo sát thực địa giúp họ hình dung rõ hơn về tiềm năng hợp tác sau khi hiệp định thương mại tự do được ký kết.

Ông Damian Müller, nghị sỹ Thụy Sĩ, cho biết những chuyến thăm tới Hải Phòng, Đồng Nai và Bà Rịa – Vũng Tàu cho thấy “tiềm năng cụ thể và đáng kể” cho hợp tác giữa doanh nghiệp EFTA và các địa phương Việt Nam.

Ông nhận định các khu vực này không chỉ là trung tâm kinh tế mà còn thể hiện cam kết về hiện đại hóa, phát triển bền vững và hội nhập quốc tế. “Để hiện thực hóa tiềm năng này, điều quan trọng là xây dựng được niềm tin và tính ổn định. Hiệp định thương mại tự do sẽ cung cấp nền tảng đó”, ông nói.

Ở cấp độ khu vực, ông Nikolai Astrup, Chủ tịch Ủy ban Nghị viện EFTA, đánh giá Việt Nam là một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới và có tham vọng phát triển mạnh trong tương lai.

Trong bối cảnh biến động địa chính trị, các doanh nghiệp EFTA đang tìm cách đa dạng hóa chuỗi cung ứng và nâng cao khả năng chống chịu, đồng thời vẫn duy trì các tiêu chuẩn cao về chất lượng, tính bền vững và minh bạch.

Theo ông Astrup, Việt Nam mang lại “sự kết hợp hấp dẫn giữa tăng trưởng kinh tế, ổn định và hội nhập sâu vào mạng lưới thương mại toàn cầu”.

Ông cho rằng Việt Nam không chỉ là một trung tâm sản xuất cạnh tranh mà còn đang từng bước nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị, đặc biệt trong các lĩnh vực như năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn, kỹ thuật chính xác và dược phẩm.

Ngoài ra, vị trí của Việt Nam trong khu vực ASEAN cùng mạng lưới các hiệp định thương mại tự do cũng được xem là yếu tố quan trọng giúp tăng cường kết nối với các doanh nghiệp châu Âu.

Các nghị sỹ Na Uy tới thăm nhà máy đóng tàu của VARD ngày 23-4-2026. Ảnh: VARD Vũng Tàu

Về khung chính sách, các nghị sĩ EFTA cho rằng hiệp định thương mại tự do giữa hai bên sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện môi trường kinh doanh.

Ông Sebastian Gassner, nghị sĩ Liechtenstein, cho biết các hiệp định thương mại tự do không chỉ giúp giảm thuế mà còn tăng tính minh bạch và khả năng dự báo cho hoạt động thương mại và đầu tư, đồng thời giảm thủ tục hành chính và các yếu tố bất định đối với doanh nghiệp.

Ông nhấn mạnh các doanh nghiệp của Liechtenstein có mức độ chuyên môn hóa cao và gắn chặt với chuỗi giá trị toàn cầu, do đó cần các đối tác đáng tin cậy. Theo ông, chuyến thăm cho thấy còn nhiều tiềm năng để tăng cường hợp tác với Việt Nam so với các thị trường khác trong khu vực.

Ở góc độ ngành, ông Grímur Grímsson, nghị sĩ Iceland, cho rằng hợp tác giữa Việt Nam và các nước EFTA có thể mở rộng trong một số lĩnh vực có tiềm năng cao trong thời gian tới.

Trong đó, thủy sản và công nghệ biển là những lĩnh vực nổi bật, khi việc cải thiện tiếp cận thị trường có thể thúc đẩy xuất khẩu, đồng thời tạo điều kiện trao đổi kinh nghiệm về quản lý tài nguyên biển, nuôi trồng thủy sản và công nghệ bền vững.

Ngoài ra, năng lượng địa nhiệt – lĩnh vực thế mạnh của Iceland – cũng được xem là hướng hợp tác dài hạn, cùng với các ngành như sản xuất tiên tiến và dịch vụ tài chính.

Các nghị sĩ cho rằng một hiệp định thương mại tự do toàn diện sẽ giúp tạo ra môi trường thương mại ổn định và có thể dự báo, qua đó mở rộng cơ hội hợp tác kinh tế giữa hai bên trong dài hạn.

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu tiếp tục thay đổi, các nền kinh tế EFTA đánh giá Việt Nam là đối tác phù hợp để xây dựng quan hệ hợp tác kinh tế bền vững và lâu dài tại châu Á.

Đoàn Ủy viên Nghị viện EFTA thăm Jotun - một trong những doanh nghiệp EFTA có mặt tại Việt Nam từ năm 1994. Ảnh: Jotun

Đỗ Hương