Chuyển đổi số trong kinh doanh: Lên sàn phải đúng luật

Chuyển đổi số góp phần nâng hiệu quả kinh doanh

Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Văn Toàn, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Anh cho biết, thực hiện chiến dịch 100 ngày cao điểm thực hiện các nhiệm vụ chuyển đổi số theo chỉ đạo của thành phố Hà Nội, xã đặt mục tiêu tối thiểu 30% hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa, làng nghề truyền thống trên địa bàn được tiếp cận, hướng dẫn và sử dụng ít nhất một nền tảng số phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Ông Nguyễn Văn Toàn, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Anh. Ảnh Sỹ Hào

Địa phương đã tích cực hướng dẫn hội viên nông dân, hộ sản xuất kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa đưa sản phẩm, dịch vụ lên sàn TMĐT, mở rộng thị trường và tiếp cận khách hàng trên môi trường số.

Kim Anh hiện có 337 doanh nghiệp và 1.047 hộ kinh doanh. Việc đưa sản phẩm lên nền tảng số được kỳ vọng giúp các cơ sở sản xuất, kinh doanh vượt khỏi phạm vi thị trường truyền thống, tiếp cận khách hàng rộng hơn và giảm một phần chi phí mặt bằng.

Tuy nhiên, cùng với cơ hội mở rộng thị trường, người bán cũng phải giải bài toán về nguồn gốc, chất lượng hàng hóa, hóa đơn, chứng từ và các yêu cầu pháp lý khi kinh doanh trên môi trường số.

Theo ông Kiều Tiến Anh, thành viên sàn TMĐT Hi1, nếu như trong phương thức kinh doanh truyền thống, người mua có thể trực tiếp xem, kiểm tra sản phẩm trước khi giao dịch, thì trên môi trường điện tử, quyết định mua hàng chủ yếu dựa vào hình ảnh, thông tin, cam kết và uy tín của người bán.

Hội nghị tập huấn hướng dẫn các hộ kinh doanh buôn bán trên địa bàn xã Kim Anh đưa sản phẩm lên sàn TMĐT. Ảnh Sỹ Hào

Bởi vậy, nếu thông tin sản phẩm không trung thực, hàng hóa không rõ nguồn gốc, chất lượng không bảo đảm hoặc quảng cáo sai sự thật, người bán không chỉ đối mặt với nguy cơ mất khách hàng mà còn có thể phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Đặc biệt, với thực phẩm, dược phẩm và những mặt hàng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng, yêu cầu về nguồn gốc, chất lượng, điều kiện kinh doanh, hóa đơn, chứng từ và thông tin sản phẩm càng phải được tuân thủ nghiêm túc. Đây chính là điều các hộ kinh doanh nhỏ cần nhận thức đầy đủ, TMĐT không phải là “chợ cóc trên mạng”, quy mô kinh doanh nhỏ không đồng nghĩa với việc được giảm nhẹ trách nhiệm pháp lý.

Tham gia thị trường số cũng đồng nghĩa với việc người bán phải kinh doanh minh bạch, có trách nhiệm và bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng.

Hỗ trợ “lên sàn” phải gắn với hỗ trợ “đúng luật”

Thực tế cho thấy, nhiều người dân vốn quen với phương thức kinh doanh trực tiếp, chưa thành thạo công nghệ và hiểu hết các yêu cầu khi kinh doanh trên nền tảng số. Nếu chỉ hướng dẫn cách tạo tài khoản, đăng sản phẩm, livestream hay chốt đơn mà không hướng dẫn người dân về trách nhiệm pháp lý thì quá trình chuyển đổi số có thể tạo ra những rủi ro mới.

Một hộ kinh doanh có thể bán được nhiều hàng hơn, nhưng cũng có thể nhận nhiều khiếu nại hơn nếu sản phẩm không bảo đảm. Một phiên livestream có thể giúp hàng hóa được quảng bá rộng rãi nhưng nếu nội dung quảng cáo sai lệch, thổi phồng công dụng hoặc che giấu thông tin quan trọng, thì chính người bán sẽ phải đối diện với hậu quả.

Do đó, chuyển đổi số ở cơ sở cần được hiểu theo nghĩa rộng hơn, không chỉ số hóa phương thức bán hàng mà còn phải nâng cao năng lực quản trị và ý thức tuân thủ pháp luật của người kinh doanh.

Kim Anh đặt mục tiêu tối thiểu 30% hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa, làng nghề truyền thống được tiếp cận, sử dụng ít nhất một nền tảng số. Đây là mục tiêu đáng khuyến khích nhưng con số 30% chỉ thực sự có ý nghĩa khi người dân không chỉ “biết lên sàn”, mà còn biết bán hàng đúng quy định, biết bảo vệ khách hàng và biết chịu trách nhiệm với sản phẩm của mình.

Tiểu thương xã Kim Anh bày tỏ những băn khoăn lo ngại về những vấn đề có thể nảy sinh khi tham gia sàn TMĐT. Ảnh Sỹ Hào

Thực tế, chính quyền Kim Anh đã triển khai nhiều giải quyết thiết thực như tổ chức tập huấn, hướng dẫn và mở kênh hỗ trợ để người dân từng bước làm quen với phương thức kinh doanh mới.

Thời gian tới, nhiều tiểu thương mong muốn, chính quyền địa phương xây dựng các nhóm hỗ trợ chuyên sâu theo từng lĩnh vực; hướng dẫn hồ sơ, nguồn gốc hàng hóa, hóa đơn, quảng cáo, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, xử lý khiếu nại; đồng thời kết nối với các đơn vị vận chuyển, thanh toán và nền tảng TMĐT để việc bán hàng trực tuyến thuận lợi hơn.

Quan trọng hơn, cần giúp người dân hiểu rằng pháp luật không phải là “rào cản” của TMĐT mà chính là nền tảng để xây dựng niềm tin và phát triển kinh doanh trên thị trường số.

Sỹ Hào