Chung sức gỡ 'thẻ vàng' IUU, giữ bình yên trên biển

Tàu cảnh sát biển 4038 tuần tra, kiểm soát trên vùng biển Tây Nam - Ảnh: chinhphu.vn

Mỗi lần tiếp cận, kiểm tra tàu cá không chỉ nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm, mà còn là dịp để cán bộ, chiến sĩ trực tiếp hướng dẫn, giải đáp những vấn đề ngư dân chưa rõ, qua đó nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong mỗi chuyến vươn khơi.

Kiểm tra đi đôi với tuyên truyền, chủ động ngăn vi phạm IUU

Khoảng 14h5' ngày 3/9, trong khi thực hiện nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát trên vùng biển Tây Nam, qua hệ thống radar, ca trực trên tàu CSB 4038 phát hiện một tàu cá đang hoạt động trong khu vực.

Thuyền trưởng nhanh chóng chỉ huy tàu cơ động tiếp cận phương tiện, tổ chức kiểm tra và tuyên truyền pháp luật cho ngư dân.

Tại cabin tàu cá KG 94936 TS, tổ tuần tra, kiểm soát trao đổi với thuyền trưởng và kiểm tra các loại giấy tờ theo quy định, gồm đăng ký tàu cá, giấy phép khai thác thủy sản, nhật ký khai thác thủy sản, văn bằng, chứng chỉ của thuyền trưởng, máy trưởng và sổ danh bạ thuyền viên.

Cùng với đó, lực lượng chức năng kiểm tra việc trang bị các thiết bị an toàn trên tàu như thiết bị hàng hải, cứu sinh, cứu hỏa, thông tin liên lạc, tín hiệu; thiết bị giám sát hành trình và việc chấp hành các quy định trong khai thác thủy sản.

Trong quá trình làm việc, những nội dung ngư dân chưa rõ được cán bộ trực tiếp giải thích, hướng dẫn. Các quy định về duy trì thiết bị giám sát hành trình, chấp hành đúng vùng khai thác, không xâm phạm vùng biển nước ngoài được nhắc lại để thuyền trưởng và thuyền viên nắm chắc, thực hiện đúng.

Tổ tuần tra, kiểm soát kiểm tra các loại giấy tờ theo quy định - Ảnh: chinhphu.vn

Anh Nguyễn Hoàng Tâm, thuyền trưởng tàu cá KG 94936 TS, chia sẻ: "Cán bộ cảnh sát biển kiểm tra, nhắc nhở kỹ nên anh em chúng tôi cũng hiểu rõ hơn những quy định khi đi biển. Nghề của mình phải chấp hành cho đúng, vừa để yên tâm làm ăn, vừa không vi phạm pháp luật. Có gì chưa rõ thì cán bộ hướng dẫn, chúng tôi cũng cố gắng thực hiện cho tốt".

Cuộc kiểm tra diễn ra trong thời gian không dài, nhưng những nội dung được trao đổi đều gắn trực tiếp với hoạt động hằng ngày của ngư dân. Thay vì chỉ xử lý khi vi phạm xảy ra, cán bộ, chiến sĩ chú trọng hướng dẫn ngay từ đầu để chủ tàu, thuyền trưởng và thuyền viên chủ động phòng ngừa.

Đây cũng là cách tàu CSB 4038 triển khai nhiệm vụ trong Tháng cao điểm chống khai thác IUU, từ ngày 15/8 đến 15/9/2026. Trong thời gian này, cán bộ, chiến sĩ duy trì nghiêm chế độ trực, tăng cường quan sát, chủ động nắm tình hình và hằng ngày tổ chức tuần tra, kiểm soát trên vùng biển được phân công, sẵn sàng tiếp cận, kiểm tra các phương tiện hoạt động trên biển.

Trong 16 ngày đầu thực hiện nhiệm vụ, tàu CSB 4038 đã tổ chức 16 lượt tuần tra, kiểm soát với quãng đường hành trình gần 165 hải lý; kiểm tra, kết hợp tuyên truyền pháp luật cho 18 tàu cá với 150 thuyền viên; phát 150 tài liệu, tờ rơi tuyên truyền và trao tặng 20 cờ Tổ quốc cho ngư dân. Qua kiểm tra, chưa phát hiện trường hợp vi phạm.

Theo cán bộ, chiến sĩ tàu CSB 4038, việc chưa phát hiện vi phạm không phải là cơ sở để chủ quan mà càng đặt ra yêu cầu duy trì thường xuyên hoạt động tuần tra, kiểm soát và tuyên truyền pháp luật. Bởi chấp hành pháp luật phải bắt đầu từ từng con tàu, từng chuyến biển.

Cán bộ, chiến sĩ tàu CSB 4038 trao tặng cờ Tổ quốc cho bà con ngư dân - Ảnh: chinhphu.vn

Phòng, chống ma túy từ những điều gần gũi

Cùng với tuyên truyền chống khai thác IUU, cán bộ, chiến sĩ tàu CSB 4038 còn lồng ghép tuyên truyền phòng, chống ma túy cho ngư dân.

Nội dung tuyên truyền được lựa chọn theo hướng ngắn gọn, dễ hiểu, tập trung vào tác hại của ma túy, trách nhiệm chấp hành pháp luật và những tình huống ngư dân có thể gặp phải trong quá trình hoạt động trên biển.

Ngư dân được nhắc nhở không tham gia, tiếp tay hoặc bao che cho các hành vi mua bán, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma túy; đồng thời nâng cao cảnh giác khi nhận vận chuyển, cất giữ đồ vật, hàng hóa không rõ nguồn gốc. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, cần kịp thời thông báo cho lực lượng chức năng.

Trung tá Nguyễn Hoàng Khương, Đội trưởng Đội Đặc nhiệm phòng chống tội phạm ma túy, Phòng Phòng, chống tội phạm, vi phạm, Vùng Cảnh sát biển 4 (tăng cường tuần tra cùng tàu Vùng Cảnh sát biển 2), chia sẻ: "Chúng tôi thường nhắc bà con tuyệt đối không sử dụng ma túy dù chỉ một lần, và phải cẩn thận, không nhận mang, giữ hộ những đồ vật không rõ nguồn gốc. Thấy có gì bất thường thì báo ngay cho lực lượng chức năng. Cẩn thận từ đầu thì vừa bảo vệ mình, vừa góp phần giữ bình yên trên biển".

Cán bộ, chiến sĩ tàu CSB 4038 tuyên truyền phòng, chống ma túy cho ngư dân - Ảnh: chinhphu.vn

Theo Vùng Cảnh sát biển 2, việc lựa chọn những nội dung tuyên truyền sát với thực tế hoạt động của ngư dân giúp các quy định về phòng, chống ma túy dễ tiếp nhận và ghi nhớ hơn. Qua mỗi lần tiếp xúc, cán bộ, chiến sĩ không chỉ nhắc nhở mà còn hướng dẫn để ngư dân biết cách chủ động bảo vệ mình, bảo vệ phương tiện và phối hợp với lực lượng chức năng khi cần thiết.

Những ngày cao điểm chống khai thác IUU, trên vùng biển Tây Nam của Tổ quốc, mỗi lượt tuần tra, kiểm tra không chỉ là nhiệm vụ thực thi pháp luật mà còn là một lần kết nối giữa lực lượng chức năng với ngư dân. Từ những cuộc trao đổi ngay trên cabin tàu cá, những quy định pháp luật trở nên gần gũi, cụ thể hơn với người đi biển.

Khi ý thức chấp hành pháp luật trở thành thói quen của từng chủ tàu, thuyền trưởng và thuyền viên, đó sẽ là nền tảng quan trọng để ngăn ngừa vi phạm IUU, xây dựng nghề cá có trách nhiệm, bền vững và góp phần giữ vững an ninh, bình yên trên biển.

Nhật Anh