Chùm ảnh 'Chuyến bay liên hợp 37': Biểu tượng hợp tác Việt Nam - Liên bang Nga

Trưng bày "Chuyến bay liên hợp 37 - Biểu tượng hợp tác vũ trụ Việt Nam - Liên bang Nga" là hoạt động ý nghĩa kỷ niệm 65 năm chuyến bay đầu tiên của con người vào vũ trụ (12/4/1961 - 12/4/2026) - một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử khoa học và văn minh nhân loại.

Đây là hoạt động ý nghĩa kỷ niệm 65 năm chuyến bay đầu tiên của con người vào vũ trụ (12/4/1961 - 12/4/2026) - một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử khoa học và văn minh nhân loại. Trong đó, chuyến bay Soyuz 37 - Liên hợp 37 năm 1980 đã ghi dấu son đặc biệt, khi lần đầu tiên một người Việt Nam cùng nhà du hành vũ trụ Liên Xô thực hiện sứ mệnh ngoài không gian. Chuyến bay lịch sử này không chỉ là thành tựu khoa học, mà còn là niềm tự hào chung của hai dân tộc Việt Nam - Liên bang Nga, biểu tượng sinh động của tình hữu nghị, sự tin cậy chính trị và hợp tác hiệu quả giữa Việt Nam và Liên Xô trước đây, Liên bang Nga ngày nay.

Trưng bày mang đến cho công chúng cái nhìn toàn diện về hành trình của chuyến bay Soyuz 37, từ quá trình tuyển chọn, huấn luyện đến thực hiện nhiệm vụ và ngày trở về. Điểm đặc biệt của sự kiện là hội tụ phong phú của nhiều loại hình tư liệu: Các tài liệu lưu trữ quý giá từ Việt Nam và Liên bang Nga; phim tư liệu do Đại sứ quán Nga, Đài Truyền hình Việt Nam và Viện Phim Việt Nam cung cấp; cùng hàng loạt hiện vật, kỷ vật gắn liền với chuyến bay.

Trong đó, nổi bật là những hiện vật từng được Trung tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phạm Tuân mang theo trong hành trình vào vũ trụ - những “chứng tích không gian” có giá trị lịch sử và cảm xúc sâu sắc. Không gian trưng bày vì thế không chỉ mang tính xác thực cao mà còn tạo trải nghiệm sống động, giúp công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ, tiếp cận lịch sử một cách trực quan, gần gũi.

Một số vật dụng được Trung tướng Phạm Tuân mang theo lên vũ trụ năm 1980.

Soyuz 37 là biểu tượng trong quan hệ hữu nghị cũng như hợp tác sau này giữa Việt Nam và Liên bang Nga. Trải qua nhiều thăng trầm lịch sử, quan hệ ngoại giao Việt - Nga ngày càng sâu sắc, bền chặt.

Hợp tác giữa hai nước Nga và Việt Nam có nhiều điểm sáng như trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học, năng lượng...

Sự kiện Trung tướng Phạm Tuân bay vào vũ trụ năm 1980 được báo chí trong và ngoài nước đánh giá có ý nghĩa chính trị, lịch sử; đồng thời củng cố vững chắc quan hệ hữu nghị, hợp tác Việt - Nga.

Ba-lô và găng tay đặc chủng của Trung tướng Phạm Tuân trong những ngày làm việc trên vũ trụ.

Trưng bày lần này được chuẩn bị công phu, kết hợp giữa tư liệu, hiện vật quý và ứng dụng công nghệ hiện đại, mang lại trải nghiệm toàn diện về hành trình chinh phục vũ trụ.

Vào lúc 21 giờ 33 phút 3 giây (giờ Mátxcơva) ngày 23/7/1980, từ sân bay vũ trụ Baikonur, tàu “Liên hợp 37” được phóng lên mang theo hai nhà du hành của Liên Xô và Việt Nam. Hai nhà du hành vũ trụ đã tiến hành 30 cuộc thí nghiệm viễn thám hàng không, đo và xây dựng bản đồ độ ẩm đất vùng sông Hồng, chuẩn bị xây dựng Trạm mặt đất Hoa Sen phục vụ thông tin liên lạc qua hệ Intersputnik. Trong ảnh: Khách tham quan triển lãm được xem lại tư liệu quý về khoảnh khắc tàu “Liên hợp 37” được phóng lên vũ trụ.

Trung tướng, Anh hùng Phạm Tuân (sinh năm 1947) là người Việt Nam và châu Á đầu tiên bay vào vũ trụ vào ngày 23/7/1980 trên tàu Liên hợp 37 (Soyuz 37) thuộc chương trình Interkosmos của Liên Xô. Ông đã thực hiện 142 vòng quỹ đạo Trái đất trong 8 ngày, đánh dấu cột mốc lịch sử đưa Việt Nam trở thành quốc gia thứ 10 chinh phục không gian.

Trong khuôn khổ chương trình, Ban Tổ chức đã ra mắt ấn phẩm “Việt Nam - Liên Xô: Giai đoạn đấu tranh vì hòa bình của Việt Nam - Hội nghị Paris”, kết quả hợp tác giữa Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước Việt Nam cùng Cơ quan Lưu trữ Liên bang Nga. Đáng chú ý, các ấn phẩm đã được số hóa dưới dạng ebook, cho phép công chúng trải nghiệm trực tiếp tại không gian trưng bày cũng như truy cập, tải về qua Cổng thông tin điện tử và fanpage của Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước. Việc đa dạng hóa hình thức tiếp cận này góp phần đưa tài liệu lưu trữ đến gần hơn với công chúng trong và ngoài nước, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số hiện nay.

Nam Nguyễn