Chìa khóa 'thoát hiểm' giữa bão chi phí

Gỡ nút thắt chi phí

Vừa qua, Bộ Công Thương đã làm việc với các hiệp hội, DN ngành hàng tại TPHCM nhằm nắm bắt thông tin và đề xuất các biện pháp bình ổn thị trường tháo gỡ khó khăn cho DN trước biến động phức tạp của tình hình thế giới. Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao, bài toán cấp bách nhất với DN là duy trì dòng tiền và ổn định sản xuất.

Ông Nguyễn Văn Nghiễm, Tổng thư ký Hiệp hội Lương thực Việt Nam cho rằng, cần sớm triển khai các gói tín dụng tín chấp đặc thù để hỗ trợ DN thu mua, tạm trữ lúa gạo cho nông dân.

“Mức lãi suất hợp lý khoảng 5-6%, thời gian vay nên kéo dài 6-7 tháng để DN có đủ dư địa điều tiết sản xuất, tránh bán tháo khi giá xuống”, ông Nghiễm kiến nghị.

Doanh nghiệp lương thực thực phẩm gặp nhiều khó khăn khi nguyên liệu đầu vào tăng giá

Song song đó, việc đảm bảo nguồn cung xăng dầu, đặc biệt tại các vùng sản xuất trọng điểm là yếu tố then chốt. Theo ông Nghiễm, nếu thiếu nhiên liệu cho máy gặt và vận chuyển, lúa sau thu hoạch không được xử lý trong khung giờ vàng 24 giờ sẽ giảm chất lượng, kéo theo thiệt hại kép cho cả nông dân và DN.

Ở góc độ thị trường, việc điều phối vận tải và giải phóng hàng tồn kho cũng được xem là giải pháp quan trọng nhằm giảm áp lực chi phí và tạo không gian thu mua cho các vụ mùa tiếp theo.

Với ngành thủy sản, bà Trần Thụy Quế Phương, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) đề xuất, cần sớm xây dựng “bản đồ rủi ro” thị trường để DN chủ động ứng phó.

“Thông tin kịp thời về biến động chính trị và thị trường sẽ giúp DN điều chỉnh chiến lược sản xuất, kinh doanh phù hợp”, bà Phương nói.

VASEP đề xuất sớm xây dựng “bản đồ rủi ro” thị trường để doanh nghiệp chủ động ứng phó

Đồng thời, VASEP kiến nghị Nhà nước có tiếng nói với các đơn vị logistics nhằm ổn định giá cước, duy trì các tuyến vận tải trọng yếu – yếu tố sống còn với ngành phụ thuộc hơn 70% vào xuất khẩu.

Đa dạng thị trường, linh hoạt hợp đồng

Bên cạnh giải pháp chi phí, các hiệp hội cho rằng DN cần chủ động thay đổi cách tiếp cận thị trường và phương thức kinh doanh.

Bà Nguyễn Thị Tuyết Mai, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam khuyến nghị, DN chuyển đổi điều kiện giao hàng từ CIF (Người bán chịu trách nhiệm thuê tàu, trả cước vận chuyển và mua bảo hiểm hàng hóa cho đến khi hàng cập cảng đích) sang FOB (Người mua chịu toàn bộ chi phí vận chuyển, bảo hiểm từ cảng đi) hoặc FCA (giao hàng cho người vận chuyển do người mua chỉ định tại địa điểm thỏa thuận) để giảm rủi ro vận tải. Đồng thời, đa dạng hóa phương thức vận chuyển, trong đó tuyến đường sắt Á – Âu được xem là lựa chọn thay thế ổn định cho thị trường châu Âu.

Doanh nghiệp dệt may, da giày cần tăng tỷ lệ nội địa hóa nguyên liệu và sản xuất xanh

Một hướng đi dài hạn là tăng tỷ lệ nội địa hóa nguyên phụ liệu, giảm phụ thuộc nhập khẩu và thích ứng với xu hướng sản xuất “xanh”. “Việc chuyển sang sử dụng sợi tự nhiên hoặc sợi tái chế không chỉ giảm tác động từ giá dầu, mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh” - bà Mai nhấn mạnh.

Ở ngành da giày, bà Phan Thị Thanh Xuân, Phó Chủ tịch Hiệp hội Da giày – Túi xách Việt Nam đề xuất, cần sớm điều chỉnh chính sách để cho phép nhập khẩu nguyên liệu tái chế. “Nếu không kịp thay đổi, DN Việt có thể mất hàng chục triệu đơn hàng vào tay các đối thủ trong khu vực” - bà Xuân cảnh báo.

Ngoài ra, việc thiết lập kênh thông tin chính thống, cập nhật thường xuyên về rủi ro thị trường và chính sách thuế cũng được xem là “phao cứu sinh” giúp DN tránh những quyết định sai lầm.

Doanh nghiệp tìm mọi cách giữ đơn hàng, việc làm cho người lao động

Với ngành điều, ông Bạch Khánh Nhựt, Phó Chủ tịch Hiệp hội Điều Việt Nam nhấn mạnh yếu tố thận trọng trong giao hàng.

“DN không nên vội đưa hàng vào khu vực Trung Đông khi rủi ro còn cao, tránh tình trạng hàng bị ách tắc, phát sinh chi phí và đọng vốn” - ông Nhựt lưu ý.

Thay vào đó, các DN cần quay lại khai thác các thị trường ổn định như Mỹ, Trung Quốc để bù đắp sụt giảm, đồng thời tận dụng các lợi thế sẵn có về quan hệ thương mại và hạ tầng phân phối.

Các hiệp hội cũng kiến nghị cần tăng cường vai trò của hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài trong việc dự báo rủi ro, cung cấp thông tin về thuế, phí và các rào cản thương mại, giúp DN chủ động hơn trong chiến lược kinh doanh.

Ở góc độ quản lý, ông Nguyễn Nguyên Phương, Phó Giám đốc Sở Công Thương TPHCM cho biết, thành phố đang triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ DN, trong đó đảm bảo nguồn cung xăng dầu, kết nối mở rộng thị trường xuất khẩu và cải thiện thủ tục hải quan.

“Chúng tôi đang thúc đẩy kết nối DN với các thị trường mới, đồng thời phát triển kênh xuất khẩu qua thương mại điện tử để giảm phụ thuộc vào các tuyến vận tải truyền thống” - ông Phương cho hay.

Uyên Phương