Châu Âu và Nhật Bản sẵn sàng đảm bảo an ninh eo biển Hormuz

Trong tuyên bố chung, các nước Anh, Pháp, Đức, Italy, Hà Lan và Nhật Bản bày tỏ quan ngại sâu sắc trước nguy cơ leo thang xung đột, đồng thời kêu gọi chấm dứt ngay các hành động cản trở tàu thương mại qua eo biển Hormuz, tuyến đường biển chiến lược đối với thương mại dầu mỏ và khí đốt toàn cầu.

Các nước cho rằng việc phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến vận tải dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới – là hành động đặc biệt nghiêm trọng. “Chúng tôi lên án mạnh mẽ các cuộc tấn công và bày tỏ quan ngại sâu sắc về tình trạng leo thang xung đột hiện nay”, tuyên bố nêu rõ.

Tàu chở dầu khí tự nhiên hóa lỏng di chuyển qua eo biển Hormuz. Ảnh Reuters.

Theo tuyên bố, tự do hàng hải là nguyên tắc cốt lõi của luật pháp quốc tế, đặc biệt được quy định trong Công ước quốc tế của Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982. Việc gián đoạn hoạt động vận tải quốc tế và chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu không chỉ đe dọa hòa bình và an ninh quốc tế mà còn gây tác động sâu rộng tới người dân trên toàn thế giới, đặc biệt là các nhóm dễ bị tổn thương.

Các nước cũng kêu gọi thiết lập ngay lập tức một lệnh ngừng toàn diện đối với các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự, bao gồm các công trình dầu khí.

Về giải pháp, các nước này cho biết sẵn sàng đóng góp vào các nỗ lực nhằm đảm bảo an toàn lưu thông qua eo biển Hormuz, đồng thời hoan nghênh việc nhiều nước đã bắt đầu các hoạt động chuẩn bị.

Bên cạnh đó, các nước đánh giá cao quyết định của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) về việc cho phép giải phóng phối hợp nguồn dự trữ dầu chiến lược nhằm giảm áp lực lên thị trường. Họ cũng cam kết triển khai thêm các biện pháp ổn định giá năng lượng, bao gồm hợp tác với một số quốc gia sản xuất để tăng sản lượng.

Ngoài ra, các nước cho biết sẽ phối hợp hỗ trợ các quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất thông qua Liên Hợp Quốc và các định chế tài chính quốc tế.

“Tự do hàng hải và an ninh trên biển mang lại lợi ích cho tất cả các quốc gia”, tuyên bố kết luận, đồng thời kêu gọi mọi nước tôn trọng luật pháp quốc tế và duy trì các nguyên tắc nền tảng của thịnh vượng và an ninh toàn cầu.

Tuyên bố được đưa ra khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz bị tê liệt do các hành động phong tỏa sau khi bùng phát xung đột giữa Mỹ-Israel và Iran từ ngày 28/2.

Theo Tổ chức Hàng hải Quốc tế, đến nay khoảng 20.000 thuyền viên trên hơn 3.200 tàu đang mắc kẹt ở phía Tây eo biển Hormuz.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi các nước đồng minh như Nhật Bản, Australia hay Hàn Quốc cũng như thành viên của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) hỗ trợ khôi phục hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz.

Tiến Anh