Cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh đối mặt nguy cơ dừng thi công do bão giá vật liệu

Công ty Cổ phần Cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh vừa kiến nghị UBND tỉnh Cao Bằng và các cơ quan chức năng xem xét giải pháp bình ổn giá hoặc tạm dừng dự án để chuyển từ hình thức đối tác công tư (PPP) sang đầu tư công. Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh giá nhiên liệu và vật liệu xây dựng tăng đột biến, gây rủi ro tài chính nghiêm trọng cho nhà đầu tư và các nhà thầu.

Rủi ro dừng thi công do chi phí tăng đột biến

Theo báo cáo từ doanh nghiệp dự án, từ đầu tháng 3/2026, giá nhiên liệu và vật liệu tại Lạng Sơn và Cao Bằng đã tăng khoảng 132% so với cuối tháng 1. Đặc biệt, giá dầu DO - nhiên liệu chủ chốt vận hành máy móc thiết bị - đã tăng mạnh, gây áp lực lớn lên chi phí thi công hàng ngày.

Ông Đặng Tiến Thắng, đại diện Công ty CP Cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh, cho biết nhu cầu tiêu thụ nhiên liệu trên công trường hiện đạt mức 150.000 lít mỗi ngày. Bên cạnh giá cao, nguồn cung cũng không ổn định khi nhiều cửa hàng từ chối cung cấp cho các thiết bị cố định theo hình thức xe stec nhỏ.

Thi công hầm xuyên núi trên cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh. Ảnh: Anh Duy

Áp lực tiến độ và đề xuất thay đổi phương thức đầu tư

Dự án cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh có tổng chiều dài 121 km, được khởi công từ tháng 1/2024. Theo kế hoạch, phân đoạn dài 62 km từ cửa khẩu Đồng Đăng (Lạng Sơn) đến xã Đông Khê (Cao Bằng) phải hoàn thành thông xe kỹ thuật vào ngày 19/5/2026. Hiện tại, khối lượng thực hiện đã đạt khoảng 8.000 tỷ đồng, tương đương 70% giá trị hợp đồng.

Tuy nhiên, tình trạng bão giá kéo dài khiến nhiều mũi thi công phải hoạt động cầm chừng. Để tháo gỡ khó khăn, chủ đầu tư đã đề xuất hai phương án chính:

Phương án 1: Tiếp tục thực hiện PPP nhưng cho phép bù trừ trực tiếp chênh lệch giá nhiên liệu, vật liệu vào tổng mức đầu tư để đảm bảo cơ sở thanh quyết toán.
Phương án 2: Chuyển sang hình thức đầu tư công. Trong trường hợp này, doanh nghiệp cam kết không tính lợi nhuận trên phần vốn chủ sở hữu đã góp.

Kiến nghị cơ chế bù giá từ các hiệp hội

Đồng quan điểm, Hiệp hội Các nhà thầu xây dựng Việt Nam (VACC) đã kiến nghị Chính phủ cho phép áp dụng cơ chế bù trừ chi phí nhiên liệu trong giá hợp đồng xây dựng từ tháng 3/2026. Hiệp hội nhấn mạnh việc cập nhật kịp thời chỉ số giá xây dựng sát thực tế là yếu tố sống còn để hạn chế rủi ro tài chính và duy trì tiến độ các dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia.

Hiện tại, doanh nghiệp dự án vẫn đang nỗ lực duy trì hơn 200 mũi thi công với gần 3.000 nhân sự trên toàn tuyến. Tuy nhiên, nếu các vướng mắc về đơn giá không được giải quyết sớm, nguy cơ dự án phải dừng thi công là hiện hữu, ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của khu vực miền núi phía Bắc.

Tuệ Nhân