Cảnh giác nguy cơ nhiễm virus Hanta từ thực phẩm bị chuột xâm nhập

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), virus Hanta là loại virus lây truyền từ động vật sang người, thường lây nhiễm tự nhiên ở loài gặm nhấm và đôi khi lây sang người. Nhiễm virus ở người có thể dẫn đến bệnh nặng và thường gây tử vong, mặc dù mức độ bệnh khác nhau tùy thuộc vào loại virus và vị trí địa lý.

Ở châu Mỹ, nhiễm virus Hanta được biết là dẫn đến hội chứng tim phổi do virus Hanta (HCPS), một tình trạng tiến triển nhanh chóng ảnh hưởng đến phổi và tim, trong khi ở châu Âu và châu Á, virus Hanta được biết là gây ra sốt xuất huyết kèm hội chứng thận (HFRS), chủ yếu ảnh hưởng đến thận và mạch máu.

Virus Hanta lây truyền sang người qua tiếp xúc với nước tiểu, phân hoặc nước bọt bị nhiễm bệnh của các loài gặm nhấm

Quá trình lây truyền

Virus Hanta chủ yếu lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với phân, nước bọt hoặc nước tiểu của các loài gặm nhấm bị nhiễm bệnh hoặc do hít phải virus trong chất thải dạng khí dung của chúng.

Mọi người cũng có thể bị nhiễm bệnh qua các con đường sau:

Bị chuột nhiễm bệnh cắn hoặc cào.
Ăn thực phẩm bị nhiễm bẩn bởi nước tiểu, phân hoặc nước bọt của động vật gặm nhấm bị nhiễm bệnh.
Chạm vào mắt, mũi và miệng sau khi tiếp xúc với các vật dụng bị nhiễm bẩn bởi nước tiểu, phân hoặc nước bọt của động vật gặm nhấm bị nhiễm bệnh.

WHO cho biết, virus Hanta lây truyền sang người qua tiếp xúc với nước tiểu, phân hoặc nước bọt bị nhiễm bệnh của các loài gặm nhấm. Nhiễm trùng cũng có thể xảy ra, mặc dù ít phổ biến hơn, qua vết cắn của chuột. Các hoạt động có tiếp xúc với chuột như dọn dẹp không gian kín hoặc thông gió kém, làm nông nghiệp, lâm nghiệp và ngủ trong nhà có nhiều chuột làm tăng nguy cơ phơi nhiễm.

Cho đến nay, việc lây truyền từ người sang người chỉ được ghi nhận đối với virus Andes ở châu Mỹ và vẫn còn hiếm gặp. Khi xảy ra, sự lây truyền giữa người với người có liên quan đến tiếp xúc gần gũi và kéo dài, đặc biệt là giữa các thành viên trong gia đình hoặc bạn đời và dường như dễ xảy ra nhất trong giai đoạn đầu của bệnh, khi virus dễ lây lan hơn.

Phòng ngừa và kiểm soát bệnh do virus Hanta

WHO khuyến cáo, việc phòng ngừa nhiễm hantavirus chủ yếu phụ thuộc vào việc giảm tiếp xúc giữa người và loài gặm nhấm. Các biện pháp hiệu quả bao gồm:

Giữ gìn nhà cửa và nơi làm việc sạch sẽ;
Bịt kín các khe hở cho phép chuột xâm nhập vào các tòa nhà;
Bảo quản thực phẩm an toàn và đậy kín để tránh thu hút chuột. Điều này cũng áp dụng cho thức ăn chăn nuôi.
Áp dụng các biện pháp vệ sinh an toàn tại các khu vực bị chuột xâm nhập;
Tránh quét khô hoặc hút bụi phân chuột;
Làm ẩm các khu vực bị ô nhiễm trước khi vệ sinh;
Tăng cường các biện pháp vệ sinh tay.

Trong thời gian bùng phát dịch hoặc khi nghi ngờ có ca bệnh, việc xác định và cách ly sớm các ca bệnh, theo dõi những người tiếp xúc gần và áp dụng các biện pháp phòng ngừa lây nhiễm tiêu chuẩn là rất quan trọng để hạn chế sự lây lan thêm.

Cơ chế lây nhiễm qua thực phẩm bị nhiễm chất thải của chuột

Virus Hanta không tự sinh ra trong thực phẩm mà lây nhiễm thông qua chất thải của các loài gặm nhấm (đặc biệt là chuột), có thể lây nhiễm bệnh nếu:

Ăn uống thực phẩm bị ô nhiễm:Thực phẩm đã bị chuột cắn dở hoặc bị dính nước tiểu, phân, nước bọt của chuột chứa virus.

Tiếp xúc gián tiếp: Tay chạm vào các bề mặt hoặc thực phẩm có virus, sau đó đưa tay lên miệng hoặc mũi.

Hoàng Nam