Bánh trứng kiến 'hot trend' nhưng tiềm ẩn nguy cơ dị ứng

Nhiều ca nhập viện sau khi ăn bánh trứng kiến

Dễ dàng thấy trên mạng xã hội Facebook, Tiktok, hàng loạt video trải nghiệm, review món ăn được đăng tải với tiêu đề hấp dẫn như “lần đầu ăn trứng kiến”, “đặc sản lạ phải thử”, nhanh chóng đạt hàng trăm nghìn đến hàng triệu lượt xem. Không ít người sáng tạo nội dung sẵn sàng ăn thử món bánh này với biểu cảm gây sốc “quá lố”, thậm chí ăn số lượng lớn để thu hút tương tác, tạo nên một trào lưu lan rộng.

Bệnh nhi bị sốc phản vệ nguy hiểm sau khi ăn bánh trứng kiến điều trị tại Trung tâm Y tế khu vực Lục Yên (Lào Cai). Ảnh: BVCC

Điểm chung của nhiều video là yếu tố tò mò và “thử thách bản thân”, trong khi những cảnh báo về nguy cơ dị ứng hay an toàn thực phẩm gần như bị bỏ qua. Một số clip còn thể hiện thái độ chủ quan, coi đây chỉ là món ăn “lạ miệng nhưng vô hại”, góp phần khiến người xem, đặc biệt là giới trẻ, dễ dàng làm theo mà thiếu cân nhắc. Khi hiệu ứng đám đông và tâm lý “trend gì cũng thử” lan rộng, yếu tố sức khỏe dường như bị đặt sau lượt xem, lượt thích và sự nổi tiếng trên mạng.

Tuy nhiên, thực tế tại các cơ sở y tế đã ghi nhận nhiều ca nhập viện vì dị ứng nặng, thậm chí sốc phản vệ nguy hiểm vì món bánh này. Trung tâm Y tế khu vực Lục Yên (Lào Cai) vừa cấp cứu thành công một ca bệnh bị phản vệ độ III sau khi ăn bánh có nhân trứng kiến. Theo người nhà, trước khi vào viện khoảng 3 giờ, cháu có ăn bánh chứa trứng kiến. Được biết, trẻ có tiền sử dị ứng tôm, cua và cháu chưa từng ăn trứng kiến. Sau khi ăn, trẻ xuất hiện tình trạng mệt lả, lơ mơ, nhanh chóng rơi vào mất ý thức, các chỉ số sinh tồn ở mức đe dọa tính mạng. Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ đã khẩn trương thăm khám, chẩn đoán phản vệ độ III do trứng kiến và xử trí cấp cứu, hiện sức khỏe bệnh nhân đã ổn định.

Mới đây, tại Bệnh viện Da liễu Hà Nội, một nữ bệnh nhân 25 tuổi nhập viện trong tình trạng nổi mày đay toàn thân, các mảng đỏ dày đặc kèm ngứa dữ dội sau khi ăn bánh trứng kiến. Kết quả test dị nguyên cho thấy bệnh nhân dị ứng với kiến và gián ở mức độ cao, được chẩn đoán mày đay cấp tính.

Trước đó, đầu tháng 4/2024, Bệnh viện Đa khoa khu vực Vị Xuyên (Tuyên Giang) cũng tiếp nhận hai bệnh nhi với biểu hiện nổi mẩn ngứa toàn thân, nôn và khó thở sau khoảng một giờ ăn bánh trứng kiến. Các bác sĩ xác định đây là sốc phản vệ độ II và phải can thiệp y tế khẩn cấp. Những trường hợp này cho thấy không phải ai cũng có thể dung nạp loại thực phẩm này, dù chỉ ăn một lượng nhỏ.

Không nên chủ quan với món ăn “độc lạ” theo trào lưu

Theo BSCKII Lê Thị Chi Phương, Trưởng khoa Khám bệnh, Bệnh viện Da liễu Hà Nội, thời gian gần đây số ca viêm da dị ứng, mày đay có xu hướng gia tăng, trong đó có những trường hợp liên quan đến các món ăn “gây sốt” trên mạng xã hội như bánh trứng kiến. Bác sĩ Chi Phương cho biết, trứng kiến thực chất là ấu trùng côn trùng, có thể mang theo các yếu tố gây kích ứng tương tự như nhộng tằm, một loại thực phẩm từng ghi nhận nhiều ca dị ứng trước đây. Nguyên nhân chính gây dị ứng trứng kiến là do hệ miễn dịch phản ứng quá mức với lượng protein lớn trong loại thực phẩm này.Ngoài ra, trứng kiến có thể chứa nọc hoặc dịch tiết từ côn trùng còn sót lại. Nếu quá trình chế biến không đảm bảo vệ sinh, các tạp chất này càng làm tăng nguy cơ dị ứng.

Bánh trứng kiến tiềm ẩn nguy cơ dị ứng cao, đặc biệt với những người có cơ địa nhạy cảm hoặc tiền sử dị ứng thực phẩm. Ảnh: PT

Không chỉ trứng kiến, các thực phẩm thuộc họ giáp xác như tôm, cua, bề bề… cũng có nguy cơ gây dị ứng cao. Đặc điểm chung của nhóm này là hàm lượng protein dễ kích hoạt phản ứng miễn dịch mạnh, nhất là ở người có cơ địa dị ứng.Phản ứng dị ứng với trứng kiến có thể xuất hiện sau vài phút đến vài giờ sau khi ăn, tùy cơ địa mỗi người.Ở mức độ nhẹ, người bệnh thường nổi mày đay khu trú, ngứa ngáy, nổi mẩn đỏ quanh miệng, cổ, tay chân. Một số trường hợp có cảm giác châm chích, râm ran ở đầu lưỡi và khoang miệng.

Tuy nhiên, nếu nặng hơn, người bệnh có thể gặp các triệu chứng nguy hiểm như đau bụng quặn, nôn, tiêu chảy, phù nề đường hô hấp gây khó thở, tụt huyết áp. Trường hợp nghiêm trọng có thể tiến triển thành sốc phản vệ, tình trạng cấp cứu đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời. Đây cũng là điều khiến các bác sĩ đặc biệt lo ngại khi trào lưu ăn thử các món lạ lan rộng mà thiếu thông tin cảnh báo đi kèm.

Đáng chú ý, nhiều người không hề biết mình có cơ địa dị ứng và chỉ phát hiện khi lần đầu ăn thực phẩm lạ. Bên cạnh nguy cơ dị ứng, trứng kiến còn tiềm ẩn rủi ro về vi khuẩn và ký sinh trùng do đặc tính sinh sống trong môi trường tự nhiên. Nếu không được thu gom, bảo quản và chế biến đúng cách, thực phẩm này có thể trở thành nguồn gây bệnh. Do đó, người dân cần có sự tỉnh táo khi tiếp cận các xu hướng ẩm thực trên mạng xã hội, thay vì tin tưởng hoàn toàn vào những video giải trí.

Các chuyên gia khuyến cáo, những người có tiền sử dị ứng thực phẩm, hen phế quản, mề đay hoặc chưa từng ăn các món từ côn trùng cần đặc biệt thận trọng. Nếu muốn thử, nên bắt đầu với lượng nhỏ để theo dõi phản ứng của cơ thể. Đồng thời, cần lựa chọn nguồn thực phẩm rõ ràng, đảm bảo vệ sinh và được chế biến chín kỹ. Trứng kiến cần được làm sạch, loại bỏ tạp chất và nấu chín hoàn toàn để giảm nguy cơ nhiễm khuẩn. Khi xuất hiện các dấu hiệu như ngứa, nổi ban, buồn nôn hoặc khó thở sau khi ăn, người dân cần ngừng ngay việc sử dụng loại bánh này và nhanh chóng đến cơ sở y tế gần nhất để được kiểm tra, xử trí kịp thời.

Phương Thu