Hai tàu hàng liên tiếp bị đánh chìm tại Hormuz

Hai tàu hàng chìm ở Hormuz, dường như trúng thủy lôi và tên lửa Iran, khi các vụ tấn công tàu bè đi qua eo biển gia tăng.

Cảng vụ Hàng hải Singapore thông báo tàu container GFS Pride của nước này bị tấn công khi đi qua eo biển Hormuz ngày 13/10, toàn bộ thủy thủ được sơ tán an toàn. Đám cháy lớn bùng phát sau vụ nổ khiến tàu bị nghiêng và chìm vào ngày 14/10.

Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết một tàu hàng va phải thủy lôi rồi chìm sau khi "di chuyển trên tuyến đường bất hợp pháp và nguy hiểm" qua eo biển Hormuz, dường như đề cập đến GFS Pride.

Cũng trong ngày 14/10, tàu hàng Cape Dao treo cờ Antigua và Barbuda bị đắm sau khi trúng vật thể bay vào ngày 23/9, theo Tổ chức Hàng hải Quốc tế thuộc Liên Hợp Quốc.

Đại sứ quán Ấn Độ tại Oman cho biết một thủy thủ là công dân nước này trên tàu Cape Dao đã thiệt mạng sau vụ nổ. Truyền thông Ấn Độ cho hay tàu chở than Cape Dao đã bị trúng hai tên lửa trước khi chìm.

Cảng vụ Hàng hải Singapore sau đó cho biết thêm một tàu khác của nước này là GFS Giselle bị Iran tấn công vào ngày 14/10. Phương tiện bị hư hại phần vỏ, song vẫn tự di chuyển được đến khu vực neo đậu an toàn.

Iran gần đây nhiều lần tấn công tàu hàng trên eo biển Hormuz, động thái được cho là nhằm đáp trả nỗ lực của Mỹ trong việc tăng lượng dầu qua tuyến đường này. Theo Financial Times, từ ngày 28/9 đến 11/10, có 24 tàu bị tập kích, trong đó có hai phương tiện chở dầu thô và ba tàu chở sản phẩm đã qua tinh chế.

Cơ quan Điều phối Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) cho biết trong những ngày gần đây nhận được thông báo về loạt vụ tấn công dữ dội, riêng ngày 11/10 có 6 phương tiện bị nhắm đến. 4 tàu bị tập kích vào ngày 13/10, trong đó có ba tàu container.

Mặc dù tần suất các vụ tập kích gia tăng, số tàu hàng bị vô hiệu hóa không nhiều và số tàu bị chìm càng hiếm hơn. Lần gần nhất một con tàu bị chìm tại eo biển Hormuz là vào tháng 3, khi phương tiện mang cờ Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) bị tấn công khi đang hỗ trợ một tàu khác gặp sự cố.

Hai quan chức Iran cho biết lực lượng nước này gần đây áp dụng chiến thuật mới nhằm vào tàu thuyền mà họ cho là vi phạm quy định của Tehran, trong đó có thay đổi phương thức và nhịp độ tấn công.

Theo các quan chức này, Iran đang dự định "gây ảnh hưởng đến kết quả bầu cử giữa kỳ tại Mỹ" bằng các cuộc tấn công vào tàu dầu đi qua Hormuz. "Mục tiêu là làm chệch hướng nỗ lực của Mỹ và đồng minh nhằm giảm giá dầu toàn cầu", một quan chức Iran nói.

Một quan chức quốc phòng Mỹ xác nhận rằng Iran đã thay đổi đáng kể chiến thuật tập kích ở Hormuz. Sau khi Mỹ phá hủy phần lớn radar ven biển của Iran, IRGC chuyển sang dùng chỉ điểm viên không vũ trang trên những chiếc thuyền nhỏ để xác định mục tiêu tiềm năng, trong đó có chiến hạm Mỹ.

"Vào tuần trước, lực lượng Mỹ phát hiện chỉ điểm viên Iran trên một chiếc thuyền buồm nhỏ đang chỉ thị mục tiêu cho IRGC. Binh sĩ Mỹ tiếp cận chiếc thuyền, yêu cầu những người trên đó rời đi rồi phá hủy phương tiện. Không có thương vong trong sự việc", theo quan chức Mỹ.

Nguyễn Tiến (Theo Guardian, Washington Post, AFP)