ASEAN tìm nguồn lực cho hợp tác khoa học, công nghệ

Các nước ASEAN thảo luận cơ chế huy động nguồn lực, triển khai sáng kiến về AI trong y tế, công nghệ vũ trụ và chuyển giao công nghệ, hướng tới đo lường hiệu quả hợp tác giai đoạn 2026-2035.

Nội dung được đưa ra tại Cuộc họp lần thứ 21 của Hội đồng Tư vấn cho Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo ASEAN (BAC-21), trong khuôn khổ Hội nghị lần thứ 90 của Ủy ban này. Sự kiện năm nay do Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam đăng cai, được tổ chức tại Đà Nẵng từ ngày 13 đến 15/10.

Trong cuộc họp sáng 14/10, các đại biểu rà soát việc thực hiện những khuyến nghị từ kỳ họp trước, đồng thời tập trung vào tình hình nguồn quỹ dành cho hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ASEAN. Việc bảo đảm nguồn lực được xem là điều kiện để các chương trình hợp tác có thể triển khai và phát huy hiệu quả.

Cuộc họp lần này do Chủ tịch BAC, đến từ Indonesia chủ trì. "Trọng tâm thảo luận là tình hình nguồn quỹ cho hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ASEAN, qua đó góp phần bảo đảm các chương trình hợp tác có đủ điều kiện triển khai và phát huy hiệu quả", thông báo của ban tổ chức nêu.

Tại hội nghị, các bên cũng xem xét tiến độ thực hiện những kết quả ưu tiên kinh tế năm 2026 và tình hình chuẩn bị các kết quả cần đạt năm 2027, làm cơ sở để tư vấn, kiến nghị COSTI. Những lĩnh vực được đề cập gồm hợp tác vũ trụ, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong y tế và chuyển giao công nghệ.

Một nội dung khác là cơ chế theo dõi, đánh giá Kế hoạch hành động ASEAN về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026-2035 (APASTI 2026-2035). Các đại biểu thảo luận cách bảo đảm kế hoạch được triển khai thực chất, với kết quả có thể đo lường, làm cơ sở để điều chỉnh các ưu tiên hợp tác.

Kết quả thảo luận và các khuyến nghị tại BAC-21 sẽ được báo cáo tại phiên toàn thể COSTI-90 để xem xét, quyết định. Các nội dung này là cơ sở để ASEAN tiếp tục xác định ưu tiên, kết nối nguồn lực, thúc đẩy hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong giai đoạn tới.

Trước đó, ngày 13/10, năm tiểu ban chuyên môn của COSTI đã họp phiên đầu tiên theo cơ cấu mới, sau khi được tinh gọn từ chín tiểu ban. Các lĩnh vực gồm hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; công nghệ chuyên sâu và mới nổi; công nghệ sinh học và khoa học thực phẩm; công nghệ vật liệu và năng lượng; khoa học Trái Đất, đại dương và vũ trụ.

Việc tái cơ cấu hướng tới nâng cao hiệu quả phối hợp, gắn hoạt động chuyên môn với các ưu tiên phát triển của ASEAN trong giai đoạn 2026-2035. Các tiểu ban có nhiệm vụ xác định lĩnh vực ưu tiên, xây dựng kế hoạch hàng năm với mục tiêu và chỉ số đánh giá cụ thể, đồng thời báo cáo tiến độ triển khai.

COSTI là cơ chế hợp tác cấp quan chức cao cấp của ASEAN trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, hỗ trợ Hội nghị Bộ trưởng ASEAN, triển khai các định hướng hợp tác khu vực.

BAC là cơ chế tư vấn cho COSTI, có nhiệm vụ hỗ trợ định hướng hợp tác khu vực, trong đó có xây dựng và triển khai kế hoạch hành động, quản lý Quỹ Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo ASEAN, huy động nguồn lực từ các đối tác và thúc đẩy hợp tác công - tư nhằm chuyển hóa kết quả nghiên cứu thành lợi ích kinh tế - xã hội.

COSTI-90 lần này diễn ra trong giai đoạn đầu thực hiện APASTI 2026-2035. Sự kiện năm nay quy tụ khoảng 250 đại biểu từ các nước ASEAN, Ban Thư ký ASEAN, các đối tác, chuyên gia và nhà khoa học.

Lưu Quý