Chuyên viên dinh dưỡng Nguyễn Phan Ngọc Quỳnh, Khoa Dinh dưỡng - Tiết chế, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết ăn nhiều món ăn giàu đạm, chất béo khiến gan, thận bị quá tải do độc tố tích tụ. Đường ruột (một trong những cơ quan nhạy cảm của cơ thể) cũng dễ bị ảnh hưởng khi duy trì chế độ ăn thiếu lành mạnh trong thời gian dài. Hệ quả là xuất hiện tình trạng đầy hơi, đau bụng, khó tiêu hoặc mất cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột. Một số thức uống quen thuộc dưới đây có thể hỗ trợ tái lập cân bằng hệ vi sinh và giảm viêm.

Nước chanh gừng ấm

Chanh và gừng có tác dụng giải độc nhờ cung cấp hàm lượng vitamin C dồi dào, kích thích sản sinh glutathione - enzyme quan trọng trong quá trình đào thải độc tố cơ thể. Hoạt chất gingerol trong gừng làm giảm cảm giác đầy hơi, kích thích quá trình tiêu hóa sau những bữa ăn đầy năng lượng trong kỳ nghỉ dài.

Pha nước chanh gừng cùng mật ong để bổ sung khả năng chống viêm, kháng khuẩn, làm dịu niêm mạc dạ dày, đường ruột. Uống khoảng 100-200 ml nước chanh gừng ấm ngay sau bữa ăn. Không nên uống khi dạ dày trống hoặc có tiền sử viêm loét dạ dày, chảy máu bao tử.

Trà xanh

Hoạt chất EGCG (Epigallocatechin gallate) trong trà xanh là một trong những chất chống oxy hóa mạnh nhất, có tác dụng trung hòa các gốc tự do sinh ra từ rượu bia, thực phẩm chiên rán.

Trà xanh còn chứa những hợp chất catechin, phenolic và axit amin thúc đẩy sự phát triển của vi khuẩn có lợi. Từ đó, cơ thể tăng cường quá trình trao đổi chất, đốt cháy lượng mỡ thừa tích tụ từ bánh chưng, bánh tét, thịt kho, chả giò, nem rán...

Bạn nên dùng lá trà tươi hãm nước, tránh uống khi bụng đói để không bị "say trà" hoặc gây kích thích dạ dày. Hạn chế uống trà quá đặc gần bữa ăn để chất tanin trong trà không ức chế hấp thu sắt dẫn đến thiếu máu hoặc táo bón.

Nước ép rau củ quả

Nước ép rau củ giàu chất xơ hòa tan (prebiotics) giúp nuôi dưỡng lợi khuẩn đường ruột. Khi được vi khuẩn có lợi chuyển hóa, chất xơ này tạo ra các hợp chất có ích cho sức khỏe, hỗ trợ nhu động ruột và thúc đẩy bài tiết. Nhờ đó, chức năng tiêu hóa và miễn dịch được cải thiện. Một số loại rau thường dùng để ép nước hỗ trợ đường ruột gồm cần tây, cải bó xôi, rau má...

Ngoài rau củ, nước ép quả tươi cũng chứa nhiều chất chống oxy hóa như naringenin, naringin... góp phần bảo vệ gan khỏi tổn thương do cồn từ rượu bia. Kết hợp nhiều loại quả với nhau để cung cấp thêm các vitamin và khoáng chất thiết yếu như vitamin C, vitamin nhóm B, beta-caroten (tiền vitamin A), kali... hỗ trợ làm sạch đường ruột, giải nhiệt. Ưu tiên nước ép từ táo, bưởi, cam, chanh, dưa hấu, dứa, kiwi... Tuy nhiên, về mặt dinh dưỡng, việc ăn nguyên quả (bao gồm cả phần xơ) thường mang lại lợi ích cao hơn so với uống nước ép, do giữ được lượng chất xơ không hòa tan và làm chậm hấp thu đường. Quả có chứa đường fructose có thể làm tăng tổng lượng đường nạp vào cơ thể.

Kombucha

Kombucha là thức uống có gas lên men từ trà, vi khuẩn, nấm men. Thức uống này có tác dụng cung cấp chất chống oxy hóa, hỗ trợ hệ tiêu hóa. Uống trà kombucha có thể cân bằng hệ vi sinh đường ruột, giảm quá trình oxy hóa, tình trạng viêm nhiễm, từ đó hỗ trợ giải độc gan, giảm loạn khuẩn đường ruột. Nên chọn sản phẩm có hàm lượng đường thấp, đảm bảo nguồn gốc rõ ràng.

Sữa chua

Sữa chua chứa nhiều probiotics - lợi khuẩn cần thiết cho việc cân bằng hệ vi sinh trong đường ruột. Probiotics có thể cải thiện khả năng tiêu hóa, tăng cường hấp thụ dinh dưỡng, ngăn ngừa vấn đề phổ biến liên quan đến tiêu hóa. Đồ uống này còn thúc đẩy tăng cường hệ miễn dịch.

Theo chuyên viên Quỳnh, để giảm rối loạn tiêu hóa cần kết hợp thức uống trên với chế độ ăn cắt giảm tinh bột, chất béo bão hòa và tăng cường rau xanh, thực phẩm giàu chất xơ. Uống đủ nước mỗi ngày còn giúp thận lọc máu, thải độc. Khi sử dụng các loại nước trên, nên ưu tiên giữ hương vị tự nhiên hoặc chỉ thêm một chút mật ong thay vì đường tinh luyện. Người có tiền sử trào ngược dạ dày nên hạn chế các thức uống có hàm lượng axit cao như chanh hoặc bưởi.

Nếu tiêu chảy, nôn ói kéo dài trên hai ngày kèm sốt, tiểu ít, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời.

Quốc An