Xung đột Trung Đông sáng 9-3: Israel tiếp tục tấn công; Iran trả đũa

* Mojtaba Khamenei là lãnh tụ tối cao mới của Iran

Hội đồng Chuyên gia Iran đã bổ nhiệm Mojtaba Khamenei làm lãnh tụ tối cao mới kế vị cha mình - ông Ali Khamenei đã bị sát hại trong các cuộc tấn công của Mỹ và Israel ngày 28-2.

Mojtaba, 56 tuổi, là con trai thứ hai của Khamenei và được biết đến là người có ảnh hưởng đáng kể vì có mối liên hệ mật thiết với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), lực lượng quân sự mạnh nhất trong nước, cũng như lực lượng bán quân sự tình nguyện Basij.

Ông Mojtaba Khamenei được bổ nhiệm làm lãnh tụ tối cao mới. Ảnh: theguardian.com

Mojtaba không phải là giáo sĩ cấp cao. Ông bị Mỹ trừng phạt năm 2019. Bộ Tài chính Mỹ cáo buộc ông hợp tác chặt chẽ với chỉ huy Lực lượng Quds thuộc IRGC và lực lượng Basij để thúc đẩy tham vọng gây bất ổn khu vực và mục tiêu đàn áp trong nước của cha ông.

Trong một tuyên bố, Hội đồng Chuyên gia Iran đã kêu gọi người dân Iran duy trì sự đoàn kết và cam kết ủng hộ lãnh tụ tối cao mới Khamenei. Tuyên bố kêu gọi tất cả người dân Iran, đặc biệt là giới tinh hoa và trí thức của các trường dòng và đại học, cam kết trung thành với giới lãnh đạo và duy trì sự đoàn kết.

IRGC đã chúc mừng ông Mojtaba và công nhận ông là lãnh tụ tối cao mới của Iran.

Trong một tuyên bố được truyền thông nhà nước đăng tải, IRGC tuyên bố “lòng trung thành chân thành và suốt đời” đối với Khamenei, nhấn mạnh rằng họ sẽ tuân thủ và sẵn sàng thực hiện mệnh lệnh.

Việc bổ nhiệm ông Mojtaba có thể sẽ gây ra sự phẫn nộ của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ngày 8-3, ông chủ Nhà Trắng đã nói rằng Washington nên có tiếng nói trong việc lựa chọn này. "Nếu ông ta không nhận được sự chấp thuận từ chúng tôi, ông ta sẽ không tại vị được lâu", ông Trump nói với ABC News.

Trước khi thông báo được đưa ra, Israel đã đe dọa sẽ nhắm mục tiêu vào bất cứ ai được chọn.

Theo một số nguồn tin, tuần trước Israel đã nhắm mục tiêu vào Mojtaba và tin rằng ông chỉ bị thương trong vụ tấn công đó.

* Israel tiếp tục không kích miền Nam Lebanon

Israel thực hiện nhiều cuộc không kích hơn nữa tại khu vực Nabatieh ở miền Nam Lebanon. Theo thông tin từ Al Jazeera Arabic, các cuộc không kích của Israel đã nhắm vào thị trấn Zebdin và Zefta thuộc quận Nabatieh.

Hiện chưa có báo cáo nào về thương vong hay thiệt hại.

Trước đó, Hezbollah tuyên bố đã thực hiện cuộc tấn công tên lửa thứ 2 nhằm vào thị trấn Kiryat Shmona ở miền Bắc Israel. Cuộc tấn công, theo lực lượng này, nhằm đáp trả các cuộc không kích của Israel vào các thành phố và thị trấn của Lebanon, bao gồm cả vùng ngoại ô phía Nam Beirut.

Khách sạn ở Beirut, Lebanon bị hư hại trong một cuộc không kích của Israel. Ảnh: EPA

* Tư lệnh Quân đội Israel: Chiến tranh có thể kéo dài lâu hơn

Tư lệnh Quân đội Israel cảnh báo tình trạng khẩn cấp ở nước này có thể kéo dài “lâu hơn nhiều” khi chiến tranh tàn phá Trung Đông.

"Israel đã ở trong tình trạng khẩn cấp suốt 2 năm; chúng ta phải lường trước rằng tình trạng này sẽ còn kéo dài hơn nữa - cần phải kiên nhẫn”, Trung tướng Eyal Zamir nói trong một video do Quân đội Israel công bố.

Ông Zamir cho biết Hezbollah sẽ "tiếp tục phải trả giá đắt" vì đã tấn công Israel.

Hai binh sĩ Israel đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Hezbollah trước đó.

* Iran tuyên bố tấn công radar do thám ở khu vực người Kurd thuộc Iraq

IRGC cho biết đã phá hủy radar do thám ở khu vực người Kurd thuộc miền Bắc Iraq, gần biên giới phía Tây của Iran.

Thông báo cho biết hệ thống radar đã bị nhắm mục tiêu bằng UAV.

* Binh sĩ Mỹ thứ 7 thiệt mạng

Quân đội Mỹ thông báo binh sĩ thứ 7 đã thiệt mạng vì vết thương trong cuộc phản công đầu tiên của Iran cách đây một tuần. Thông báo được đưa ra một ngày sau khi ông Trump chủ trì việc đưa hài cốt của 6 người khác thiệt mạng về Mỹ.

Các mỏ dầu ở Tehran bốc cháy. Ảnh cắt từ clip của The Guardian

* Iran đe dọa tấn công trả đũa vào các cơ sở dầu mỏ khắp vùng Vịnh

Iran đã đe dọa tấn công các cơ sở dầu mỏ ở các nước láng giềng sau khi Israel tấn công ít nhất 5 địa điểm năng lượng trong và xung quanh Tehran, khiến thành phố chìm trong khói đen và làm gia tăng lo ngại rằng cuộc xung đột sẽ gây ra sự gián đoạn đáng kể cho nền kinh tế thế giới.

“Nếu các bạn có thể chấp nhận giá dầu trên 200 USD/thùng, hãy tiếp tục trò chơi này”, một phát ngôn viên của IRGC cho biết.

Theo công ty phân phối dầu của Iran, 4 nhân viên đã thiệt mạng. Các vụ nổ ở thành phố Karaj gần thủ đô đã gây tiếng vang khắp khu vực và khiến vùng này chìm trong khói.

Bộ trưởng Bộ Năng lượng Mỹ Chris Wright cho rằng các cuộc tấn công nhằm vào các cơ sở dầu mỏ của Iran là do Israel thực hiện và Washington sẽ không nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran. Phát biểu với CNN, Wright tuyên bố rằng sự gián đoạn nguồn cung dầu khí sẽ chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, chỉ “vài tuần”. Iran sản xuất khoảng 4% lượng dầu toàn cầu, phần lớn được xuất khẩu sang Trung Quốc.

* Anh bắn hạ UAV nhằm vào Iraq

Lực lượng Anh đã bắn hạ thành công một UAV một chiều được phóng từ Iran về phía Iraq đêm 8-3.

Trong thông báo trên X, Bộ Quốc phòng Anh cho biết cuộc giao tranh diễn ra trong khi các máy bay Typhoon và F-35 của Không quân Hoàng gia Anh tiếp tục thực hiện các chuyến bay phòng thủ trong khu vực.

Một máy bay trực thăng Merlin dự kiến sẽ đến khu vực tác chiến, giúp tăng cường hơn nữa khả năng phát hiện các mối đe dọa trên không. Máy bay này có thể bay ở độ cao lên đến 1,6km, đưa ra cảnh báo sớm về các UAV hoặc tên lửa đang bay tới.

* Saudi Arabia chặn 2 UAV

Bộ Quốc phòng Saudi Arabia cho biết lực lượng nước này đã bắn hạ 2 UAV ở phía Bắc thủ đô Riyadh.

Hiện chưa có thêm thông tin chi tiết nào về nguồn gốc của UAV, thương vong hay thiệt hại có thể xảy ra.

* Tổng thống Mỹ điện đàm với người đồng cấp UAE

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã điện đàm với Tổng thống Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) Sheikh Mohamed bin Zayed Al Nahyan, thảo luận về các cuộc tấn công mới nhất của Iran nhằm vào UAE và các nước láng giềng, cũng như những hệ lụy rộng lớn hơn của cuộc chiến đang diễn ra đối với an ninh khu vực và quốc tế.

Israel và Mỹ tiếp tục các cuộc tấn công vào Iran, đã khiến hơn 1.300 người thiệt mạng, trong đó có lãnh tụ tối cao Ali Khamenei và các quan chức quân sự cấp cao. Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng UAV và tên lửa nhắm vào Israel cũng như nhiều quốc gia có cơ sở quân sự của Mỹ.

Tổng thống Donald Trump gặp Tổng thống UAE Sheikh Mohamed tại Abu Dhabi, UAE, tháng 5-2025. Ảnh: Reuters

* Ngoại trưởng Nga, UAE kêu gọi chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào dân thường

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov đã có cuộc điện đàm với Ngoại trưởng UAE Sheikh Abdullah bin Zayed, nhấn mạnh sự cần thiết phải giảm leo thang xung đột ngay lập tức, đặc biệt là các cuộc tấn công vào dân thường và cơ sở hạ tầng dân sự ở cả vùng Vịnh và Iran.

Hai bên nhất trí thúc đẩy việc quay trở lại đàm phán ngoại giao tại Liên hợp quốc và các diễn đàn khác để chấm dứt các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran.

* Tổng thống Pháp điện đàm với Tổng thống Iran

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã điện đàm với Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian, kêu gọi Iran ngừng các cuộc tấn công nhằm vào các quốc gia khác trong khu vực và chấm dứt việc đóng cửa eo biển Hormuz.

Ông Macron cũng nhắc lại lập trường của Pháp rằng cần có một giải pháp ngoại giao để chấm dứt xung đột.

* Bahrain lên án các cuộc tấn công của Iran vào các quốc gia vùng Vịnh

Bahrain đã lên án các cuộc tấn công trả đũa của Tehran nhằm vào các quốc gia vùng Vịnh. Phát biểu tại cuộc họp báo của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, Đại sứ Bahrain tại Liên hợp quốc, Jamal Fares Al Ruwaie, cho biết Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh lên án mạnh mẽ các cuộc tấn công phi lý và tàn bạo và kêu gọi chấm dứt ngay lập tức để khôi phục ổn định trong khu vực.

Ông cảnh báo rằng các cuộc tấn công đe dọa an ninh khu vực, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải bảo vệ các tuyến đường hàng không, hàng hải, cơ sở hạ tầng năng lượng.

* 104 người thiệt mạng trong vụ Mỹ tấn công tàu chiến Iran

Quân đội Iran cho biết ít nhất 104 người đã thiệt mạng và 32 người bị thương trong vụ tàu ngầm Mỹ đánh chìm tàu khu trục IRIS Dena ở Ấn Độ Dương, ngoài khơi bờ biển Sri Lanka tuần trước.

Giá dầu tăng vượt mốc 100 USD/thùng. Ảnh: business-standard.com

* Giá dầu Brent vượt mốc 100 USD/thùng

Lần đầu tiên kể từ năm 2022, giá dầu Brent tăng 12,2% lên 104,05 USD/thùng khi phiên giao dịch tuần mới bắt đầu tại thị trường châu Á - Thái Bình Dương do tình trạng leo thang xung đột quân sự ở Trung Đông tiếp tục làm giảm 20 triệu thùng dầu khỏi thị trường mỗi ngày.

Giá dầu tăng sau khi xung đột ở Trung Đông tiếp tục leo thang.

Công ty dầu khí quốc gia Kuwait tuyên bố cắt giảm sản lượng dầu thô. Iran đã gần như ngừng xuất khẩu dầu khí qua eo biển Hormuz.