Vì sao vải thiều tăng giá kỷ lục?

Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) thông tin, sản lượng vải thiều năm 2026 sụt giảm đáng kể do điều kiện thời tiết không thuận lợi, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình ra hoa và đậu quả.

Hiện cả nước có khoảng 55.000 ha trồng vải, tập trung chủ yếu ở các tỉnh phía Bắc. Tuy nhiên, nguồn cung năm nay được đánh giá giảm mạnh so với mọi năm. Riêng sản lượng vải chín sớm ước đạt khoảng 85.000–90.000 tấn, giảm từ 35% đến 50% so với cùng kỳ năm trước. Đây mới là con số ước tính ban đầu và có thể tiếp tục biến động tùy vào điều kiện chăm sóc ở giai đoạn cuối vụ.

Vì sao vải thiều tăng giá kỷ lục?.

Tại các vùng trồng trọng điểm, mức sụt giảm thể hiện rõ. Ở Bắc Ninh (khu vực Bắc Giang cũ) – vùng trồng lớn nhất cả nước với gần 29.800 ha – sản lượng năm nay ước đạt khoảng 95.000 tấn, chỉ tương đương 59,5% kế hoạch và giảm mạnh so với mức 215.000 tấn của năm 2025. Tại Hải Phòng (khu vực Hải Dương cũ), diện tích 9.345 ha cho sản lượng khoảng 55.000 tấn, cũng thấp hơn đáng kể so với năm ngoái.

Nguồn cung giảm đã đẩy giá vải thiều tăng mạnh ngay từ đầu mùa. Tại vườn, giá thu mua dao động 50.000–95.000 đồng/kg, mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Trên thị trường bán lẻ, vải chín sớm phổ biến ở mức 140.000–180.000 đồng/kg; với các lô hàng chất lượng cao hoặc vận chuyển bằng đường hàng không để giữ độ tươi, giá có thể lên tới 195.000–210.000 đồng/kg.

Cơ quan chuyên môn cho biết nguyên nhân chính của tình trạng mất mùa là diễn biến thời tiết bất lợi trong giai đoạn cuối năm 2025 và đầu năm 2026. Mùa đông không lạnh sâu, nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5–1°C đã làm gián đoạn quá trình phân hóa mầm hoa. Bên cạnh đó, mưa phùn và sương mù kéo dài từ cuối tháng 2 đến tháng 3 khiến nhiều diện tích ra hoa không đồng đều, xuất hiện tình trạng “hoa xen lộc”.

Độ ẩm không khí cao cũng gây khó khăn cho quá trình thụ phấn, đồng thời tạo điều kiện cho sâu bệnh phát sinh. Trong bối cảnh chi phí vật tư nông nghiệp tăng, một số nhà vườn giảm đầu tư chăm sóc khi thấy tỷ lệ ra hoa thấp, càng làm năng suất suy giảm.

Không chỉ tại Việt Nam, thị trường vải thiều Trung Quốc cũng ghi nhận xu hướng tương tự. Tại các vùng trồng lớn như Quảng Đông và Hải Nam, thời tiết ấm và ẩm bất thường khiến cây vải ra hoa kém. Sau một năm bội thu (2025), cây bước vào chu kỳ giảm năng suất tự nhiên, góp phần làm nguồn cung khu vực thu hẹp.

Trong bối cảnh nguồn cung giảm trong khi nhu cầu vẫn cao, giá vải thiều năm 2026 được dự báo sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao, đặc biệt trong giai đoạn chính vụ sắp tới.

Hậu Linh