Vành đai 5: Mở trục kết nối du lịch và tăng trưởng vùng Thủ đô

Chiều 16.7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về chủ trương đầu tư Dự án đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội.

Ảnh minh họa

Theo Tờ trình của Chính phủ, dự án được đầu tư nhằm hình thành tuyến đường bộ cao tốc kết nối Thủ đô với các địa phương trong vùng, đáp ứng nhu cầu vận tải bền vững, giảm chi phí logistics và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.

Theo Bộ Xây dựng, tuyến đường có chiều dài khoảng 349 km, đi qua 7 địa phương gồm Hà Nội, Ninh Bình, Hưng Yên, Hải Phòng, Bắc Ninh, Thái Nguyên và Phú Thọ. Tuyến chính được đầu tư quy mô 6 làn xe cao tốc, tốc độ thiết kế 100-120 km/giờ, cùng hệ thống đường song hành tối thiểu 2 làn xe.

Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 288.268 tỉ đồng, trong đó phần tuyến cao tốc sử dụng ngân sách Trung ương khoảng 215.192 tỉ đồng, còn đường song hành do ngân sách địa phương bảo đảm khoảng 73.076 tỉ đồng. Chính phủ đề xuất đầu tư theo hình thức đầu tư công và tổ chức thu phí sau khi hoàn thành nhằm từng bước hoàn vốn.

Không chỉ mang ý nghĩa hoàn thiện mạng lưới giao thông vùng Thủ đô, tuyến Vành đai 5 còn được kỳ vọng mở ra không gian liên kết mới giữa các trung tâm kinh tế, công nghiệp và du lịch phía Bắc.

Khi tuyến đường hoàn thành, việc kết nối giữa Hà Nội với các điểm đến như Quần thể danh thắng Tràng An (Ninh Bình), Đất Tổ Phú Thọ, các làng quan họ Bắc Ninh, khu du lịch hồ Núi Cốc (Thái Nguyên) hay Hải Phòng - cửa ngõ ra Cát Bà sẽ thuận lợi hơn, tạo điều kiện phát triển các tour liên tỉnh và giảm áp lực giao thông trên các tuyến cửa ngõ Thủ đô trong mùa cao điểm.

Ở góc độ phát triển kinh tế, dự án còn góp phần tăng cường kết nối giữa hệ thống cảng biển Hải Phòng với các khu công nghiệp lớn của Bắc Ninh, Hưng Yên, Thái Nguyên, Ninh Bình và Hà Nội, qua đó giảm chi phí logistics, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo dư địa phát triển các đô thị, khu công nghiệp, dịch vụ dọc hành lang giao thông mới.

Để đẩy nhanh tiến độ, Chính phủ đề xuất áp dụng 10 nhóm cơ chế, chính sách đặc thù, trong đó có 8 cơ chế đã được Quốc hội cho phép áp dụng tại một số dự án quan trọng quốc gia và 2 cơ chế mới liên quan đến bồi thường, hỗ trợ doanh nghiệp bị thu hồi đất và thẩm quyền chuyển đổi hình thức đầu tư.

Thẩm tra sơ bộ, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính thống nhất với sự cần thiết đầu tư dự án, song đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện cơ sở xác định tổng mức đầu tư, bảo đảm tính chính xác và khả thi.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị làm rõ hiệu quả của hướng tuyến qua Thái Nguyên, đánh giá kỹ phương án tuyến đi trên cao tại một số khu vực, đồng thời nghiên cứu các giải pháp kiểm soát chi phí trong quá trình triển khai.

Kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên nhấn mạnh cần tiếp tục hoàn thiện hồ sơ dự án, làm rõ cơ sở của các cơ chế đặc thù, rà soát phương án hướng tuyến, quy mô đầu tư và cơ chế phối hợp giữa các dự án thành phần; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, bảo đảm công khai, minh bạch, phòng chống tham nhũng, tiêu cực, thất thoát và lãng phí để phát huy hiệu quả của một công trình hạ tầng quy mô lớn, có ý nghĩa chiến lược đối với vùng Thủ đô và khu vực phía Bắc.

Vành đai 5 kết nối những đâu?

Tuyến Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội dài khoảng 349 km, đi qua 7 tỉnh, thành phố, kết nối nhiều trung tâm kinh tế, văn hóa và du lịch của miền Bắc:

Hà Nội: Trung tâm chính trị, văn hóa của cả nước; cửa ngõ kết nối các địa phương trong vùng.
Ninh Bình: Sở hữu Quần thể danh thắng Tràng An (Di sản Văn hóa và Thiên nhiên thế giới), Tam Cốc - Bích Động, chùa Bái Đính.
Hưng Yên: Nổi tiếng với Khu di tích Phố Hiến, nhiều làng nghề và không gian văn hóa đồng bằng Bắc Bộ.
Hải Phòng: Thành phố cảng lớn nhất miền Bắc, cửa ngõ ra quần đảo Cát Bà và các tuyến du lịch biển.
Bắc Ninh: Quê hương dân ca Quan họ, hệ thống di tích và làng nghề truyền thống đặc sắc.
Thái Nguyên: Điểm đến của du lịch sinh thái, văn hóa trà với hồ Núi Cốc và vùng chè nổi tiếng.
Phú Thọ: Đất Tổ Hùng Vương, nơi có Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương và Hát Xoan được UNESCO ghi danh.

Khi hoàn thành, tuyến đường được kỳ vọng rút ngắn thời gian di chuyển giữa các địa phương, tạo thuận lợi cho phát triển các tuyến du lịch liên vùng, kết nối chuỗi di sản, danh thắng và các trung tâm dịch vụ, công nghiệp của vùng Thủ đô.

TUẤN ĐÔNG