Ưu tiên cung cấp thông tin trên môi trường số, xóa bỏ thói quen làm việc trên giấy

Tại Đoàn Hà Nội, các đại biểu đã thảo luận sôi nổi và có nhiều ý kiến đóng góp sâu sắc về các nội dung.

Quang cảnh thảo luận của tổ đại biểu Quốc hội đoàn Hà Nội sáng 9-4. Ảnh: Vân Hà

Quy định nguyên tắc công khai thông tin để tránh công khai kiểu đối phó

Góp ý vào dự thảo Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi), theo đại biểu Tạ Đình Thi, dự thảo Luật bổ sung khoản 3 về đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, cung cấp thông tin trên môi trường số rất đúng hướng.

Đại biểu đề nghị sửa khoản 3 Điều 3 theo hướng: “Ưu tiên cung cấp thông tin trên môi trường số là chính; các hình thức truyền thống chỉ áp dụng với đối tượng đặc thù hoặc vùng khó khăn về hạ tầng”, nhằm thúc đẩy các cơ quan, đơn vị thực sự số hóa, không còn giữ thói quen làm việc trên giấy.

Đại biểu Tạ Đình Thi phát biểu thảo luận. Ảnh: Quang Khánh

Đối với nội dung công khai thông tin trên cổng, trang thông tin điện tử, Khoản 1, Điều 19 liệt kê tới 19 nhóm thông tin bắt buộc phải đăng tải. Cho rằng đây là cách làm truyền thống, “công khai để đối phó”, dẫn đến tình trạng nhiều cổng thông tin điện tử hiện nay quá tải, khó tra cứu, đại biểu đề nghị không nên liệt kê chi tiết 19 nhóm trong Luật, mà chỉ quy định nguyên tắc: Các thông tin đã được số hóa, có trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành phải được công khai, kết nối, chia sẻ qua Cổng Dịch vụ công quốc gia và cổng dữ liệu quốc gia; giao Chính phủ quy định danh mục chi tiết, bảo đảm vừa linh hoạt, vừa phù hợp với từng thời kỳ phát triển số.

Cùng quan tâm đến nội dung này, đại biểu Nguyễn Thị Lan cho biết, Điều 1 dự thảo Luật mở rộng chủ thể cung cấp thông tin sang các đơn vị sự nghiệp công lập cung ứng dịch vụ công thiết yếu là bước tiến đúng, phản ánh thực tiễn khi các lĩnh vực như giáo dục, y tế, khoa học công nghệ ngày càng có vai trò quan trọng trong cung cấp dịch vụ công.

Đại biểu Nguyễn Thị Lan tham gia thảo luận. Ảnh: Vân Hà

Đại biểu đề nghị cần bổ sung quy định phân loại thông tin thành ba nhóm: Công khai bắt buộc, công khai có điều kiện và không công khai; đồng thời làm rõ cơ chế bảo vệ tài sản trí tuệ trong các đơn vị sự nghiệp công lập.

Đề xuất mở rộng đối tượng trợ giúp pháp lý

Góp ý về dự thảo Luật Trợ giúp pháp lý, đại biểu Lê Nhật Thành nhấn mạnh, Luật được xác định là một chính sách quan trọng và là “điểm tựa” pháp lý thiết yếu dành cho đồng bào dân tộc thiểu số, đặc biệt là những người cư trú tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Đại biểu Lê Nhật Thành đề nghị xem xét mở rộng đối tượng trợ giúp pháp lý đối với người dân tộc thiểu số sinh sống ở các xã khó khăn (khoản 1 Điều 1 của dự thảo Luật) do đối tượng này vẫn phải đối mặt với nhiều rào cản như: Ngôn ngữ, hủ tục lạc hậu, trình độ dân trí chưa cao, địa hình chia cắt, điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn.

Đại biểu Lê Nhật Thành. Ảnh: Vân Hà

"Trong bối cảnh trình độ dân trí chưa đồng đều và năng lực tài chính hạn chế, việc bổ sung đối tượng này không chỉ là giải pháp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công dân, mà còn là công cụ quản trị xã hội thiết yếu nhằm thu hẹp khoảng cách tiếp cận công lý, đảm bảo tính thực chất của chính sách dân tộc trong tình hình mới", đại biểu Lê Nhật Thành nhấn mạnh.

Đại biểu cũng đề nghị dự thảo Luật cần quy định cứng tiêu chí liên quan đến đối tượng, địa bàn, đặc biệt là đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi để thành lập Chi nhánh của Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước, bảo đảm thống nhất áp dụng trên phạm vi cả nước, tránh lạm dụng, phân tán nguồn lực, đồng thời đảm bảo quyền và lợi ích của đồng bào dân tộc thiểu số; bổ sung quy định về lĩnh vực kinh doanh, thương mại được trợ giúp pháp lý để hỗ trợ người thuộc diện trợ giúp pháp lý trong đầu tư kinh doanh, vay vốn để làm kinh tế với mục đích thoát nghèo.

Đại biểu Lê Kim Anh đề nghị bổ sung vào Khoản 1 Điều 1 dự thảo Luật đối tượng được trợ giúp pháp lý là những trường hợp cần trợ giúp pháp lý là thân nhân người có công với cách mạng và người trực tiếp chăm sóc người có công với cách mạng thuộc các đối tượng đang được hưởng trợ cấp, như: Người phục vụ Bà mẹ Việt Nam anh hùng sống ở gia đình; Người phục vụ người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 81% trở lên sống ở gia đình…

Chuyển giao dịch nhỏ sang cơ chế xác nhận hành chính

Đại biểu Dương Đức Hải tham gia thảo luận. Ảnh: Quang Khánh

Thảo luận về dự án Luật Công chứng, đại biểu Dương Đức Hải đề nghị cần xác lập rõ các tiêu chí đối với giao dịch bắt buộc và giao dịch tự nguyện. Theo đó, chỉ bắt buộc công chứng với những giao dịch có giá trị lớn, rủi ro cao và tác động đến quyền tài sản, quyền cơ bản của người dân. Còn với những giao dịch nhỏ, giá trị thấp, rủi ro thấp nên chuyển mạnh sang cơ chế xác nhận hành chính đơn giản nhằm tạo thuận lợi cho người dân.

Đại biểu dẫn chứng, hiện nay các giao dịch nhỏ như bán xe máy vài triệu đồng cũng phải thực hiện công chứng, mất nhiều thủ tục, chi phí và thời gian, công sức. Những giao dịch này chỉ cần kê khai xác nhận hành chính là đủ, không nhất thiết phải công chứng. Còn đối với các giao dịch bất động sản, đây là tài sản có giá trị lớn và liên quan đến quyền sở hữu thì việc công chứng bắt buộc là cần thiết nhằm tạo lá chắn trong việc bảo vệ tranh chấp, tạo tính minh bạch cho thị trường.

Đồng thời, đại biểu cũng cho rằng cần làm quyết liệt việc số hóa toàn diện hồ sơ quy trình công chứng tiến tới thực hiện qua môi trường điện tử và công chứng trực tuyến để giảm thiểu thủ tục hành chính; gắn về cái công chứng với dữ liệu đất đai dân cư để giảm tối đa giấy tờ xác minh các thủ tục thủ công.

Đại biểu Nguyễn Ngọc Việt phát biểu thảo luận. Ảnh: Vân Hà

Đại biểu Nguyễn Ngọc Việt quan tâm đến quy định về phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong các dự thảo Luật. Tuy nhiên, đại biểu băn khoăn về tính đồng bộ của hạ tầng, trình độ dân trí ở vùng dân tộc thiểu số, vùng nông thôn khi khai thác các bản hồ sơ điện tử. Vì vậy, đại biểu đề nghị trong dự thảo các Luật cần quan tâm đến sự tiếp cận của người dân để bảo đảm đưa luật vào cuộc sống.

Thịnh An