UEFA đòi tẩy chay World Cup và các giải đấu của FIFA

Hình ảnh logo UEFA tại trụ sở trước khi công bố. Nguồn: Reuters.

UEFA bày tỏ lập trường

Trong một tuyên bố thẳng thừng, châu Âu đã thể hiện sự đoàn kết trước Chủ tịch FIFA Gianni Infantino, người có đề xuất gây sốc cho các liên đoàn khu vực và gây ra sự phẫn nộ chỉ vài tuần sau khi World Cup được tổ chức tại Mỹ, Canada và Mexico.

Sáu trong số 10 đội bóng hàng đầu ở cả bóng đá nam và nữ đến từ châu Âu, bao gồm cả nhà vô địch thế giới Tây Ban Nha. CONCACAF và 41 liên đoàn thành viên cũng đã bác bỏ kế hoạch của FIFA trong một cuộc họp diễn ra hôm 30/7, mặc dù Liên đoàn bóng đá Mexico sau đó cho biết, họ vẫn chưa đưa ra quyết định và sẽ chờ các cuộc thảo luận bàn tròn do FIFA tổ chức để cung cấp thêm thông tin và tài liệu liên quan đến mô hình mới. Trong khi đó, Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) đã gửi một bức thư gay gắt tới 47 liên đoàn thành viên của châu lục và cảnh báo rằng đề xuất này sẽ không bao giờ thành công nếu không có sự ủng hộ của tất cả 6 khối khu vực.

Lập trường của UEFA đã làm tăng đáng kể mức độ nghiêm trọng của vấn đề, với những tác động ngay lập tức đến World Cup nữ 2027 dự kiến được tổ chức tại Brazil. Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha là đồng chủ nhà của World Cup nam 2030 cùng với Morocco.

Các thành viên của UEFA đã bỏ phiếu 55-0 ủng hộ việc tẩy chay tại một cuộc họp khẩn cấp, Reuters đưa tin theo một nguồn tin bóng đá. "Chúng tôi nhất trí và dứt khoát bác bỏ đề xuất của FIFA về việc chuyển giao quyền sở hữu giải đấu World Cup và các giải đấu khác của FIFA cho các nhà đầu tư tư nhân", UEFA cho biết trong một tuyên bố.

"Không đội tuyển quốc gia nào của UEFA sẽ tham gia bất kỳ giải đấu nào của FIFA chừng nào những đề xuất này còn tồn tại, trừ khi đề xuất này bị loại bỏ hoàn toàn và có những đảm bảo ràng buộc rằng FIFA sẽ không bao giờ mở cửa quản trị hoặc các giải đấu của mình cho sở hữu tư nhân nữa", trích tuyên bố của UEFA.

Nhân viên sân cỏ mang logo FIFA trên sân trước trận đấu. Nguồn: Reuters.

World Cup không phải để bán

UEFA tuyên bố World Cup không phải để bán và không thể được coi là sản phẩm đầu tư hay nhượng lại cho các nhà đầu tư tư nhân.

Kế hoạch của ông Infantino sẽ tạo ra một công ty con trị giá 20 tỷ USD để điều hành World Cup và các sự kiện khác, đồng thời chào bán cổ phần thiểu số cho các nhà đầu tư tư nhân.

Ông đã đề nghị mỗi liên đoàn thành viên của FIFA 40 triệu USD nếu họ đồng ý với đề xuất này trước ngày 19/9, như một phần của gói 10 tỷ USD sẽ được giải ngân từ ngày 1/1/2027.

Nếu bị từ chối, gói này sẽ trở lại mức 2,7 tỷ USD đã được đề nghị trước đó, khoảng 10 triệu USD cho mỗi liên đoàn thành viên.

"Đây không chỉ là một thất bại sâu sắc về khả năng lãnh đạo, mà còn là sự thoái thác trách nhiệm của FIFA với tư cách là người giám hộ của bóng đá thế giới. Khoảnh khắc các nhà đầu tư bên ngoài nắm giữ quyền sở hữu trong các giải đấu của FIFA, bóng đá sẽ thay đổi mãi mãi. Lợi nhuận thương mại trở thành nghĩa vụ thường trực. Kỳ vọng của nhà đầu tư trở thành áp lực hàng ngày", UEFA nói về đề xuất đã gây ra một cuộc khủng hoảng quản trị lớn.

UEFA (tổ chức có các giải đấu cấp câu lạc bộ hàng đầu tạo ra 4,4 tỷ euro (5 tỷ USD) chỉ riêng trong mùa giải 2024/25) và FIFA từ lâu đã tranh giành quyền lực và kiểm soát trong một môn thể thao đã trở thành cỗ máy kiếm tiền khổng lồ.

Ông Infantino, người sẽ tái tranh cử chức Chủ tịch FIFA vào năm tới, đã coi động thái này là thúc đẩy "dân chủ hóa" toàn cầu bằng cách mở rộng quyền tiếp cận nguồn tài chính dồi dào của tổ chức.

"Bóng đá thuộc về người hâm mộ, chứ không phải các nhà đầu tư tỷ phú. Đủ rồi đấy. Đã đến lúc phải đứng lên bảo vệ môn thể thao của chúng ta", Bộ trưởng Văn hóa Anh Lisa Nandy nói sau tuyên bố của UEFA.

Chủ tịch AFC Sheikh Salman bin Ebrahim Al-Khalifa cho biết, tổ chức của ông không được FIFA tham khảo ý kiến ở bất kỳ cấp độ nào trước khi công bố công khai. Điều đó, cùng với việc thiếu bất kỳ phân tích chi tiết nào về quản trị, tài chính hoặc pháp lý đối với đề xuất, là "hoàn toàn không thể chấp nhận được. Những hành động đơn phương của FIFA dường như đang làm suy yếu chính nền tảng của bóng đá châu lục, vốn dựa trên tinh thần đoàn kết, hợp tác và minh bạch. Sáng kiến như vậy sẽ không thành công nếu không có sự ủng hộ của tất cả các liên đoàn, điều mà hiện nay không có”, ông Al-Khalifa nói.

CONCACAF, khối khu vực Bắc Mỹ, Trung Mỹ và Caribe, cũng đã tổ chức một cuộc họp vào ngày 30/7, tại đó các chủ tịch của các liên đoàn thành viên bày tỏ “mối quan ngại sâu sắc” về điều mà họ gọi là thiếu quy trình thích hợp xung quanh đề xuất, thời hạn ngắn và việc thiếu bất kỳ sự xem xét hoặc phê duyệt nào từ các cơ quan quản trị có liên quan của FIFA.

“Cuộc thảo luận đã củng cố nhu cầu về sự minh bạch hơn và quản trị đúng đắn hơn. Vì những lý do này, CONCACAF và 41 Liên đoàn thành viên của mình đã: Bác bỏ đề xuất”, CONCACAF cho biết trong một tuyên bố.

Ủy ban điều hành của Liên đoàn bóng đá châu Phi sẽ họp vào tuần tới để đánh giá đề xuất này, trong khi Liên đoàn bóng đá châu Đại Dương, khối khu vực nhỏ nhất với 11 quốc gia thành viên đầy đủ, cho biết họ sẽ thảo luận về đề xuất này tại một cuộc họp vào tháng tới.

Liên đoàn bóng đá Nam Mỹ CONMEBOL, hiện vẫn chưa đưa ra bình luận công khai, đã không trả lời ngay lập tức yêu cầu bình luận từ Reuters.

Các tổ chức cầu thủ cũng đã bày tỏ sự phản đối kế hoạch của FIFA, khi FIFPRO, liên đoàn cầu thủ toàn cầu, cảnh báo rằng đề xuất này sẽ thay đổi vĩnh viễn các động lực thúc đẩy các giải đấu mà các cầu thủ tham gia và xây dựng sự nghiệp.

Mai Phương