Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Cán bộ vì sự phát triển của đất nước, không tư lợi rất thanh thản, rất dễ làm

Nội dung trên được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đưa ra tại Hội nghị sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp, sáng 1/7.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Chưa cán bộ nào bị xử lý vì “dám nghĩ, dám làm”

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định chủ trương đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả là hoàn toàn đúng đắn, cần thiết và có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển đất nước.

“Đây là cuộc cải cách có phạm vi rất rộng, rất khó, rất quyết liệt, tác động đến hầu hết các cơ quan, các cán bộ, công chức, người lao động trong hệ thống chính trị, từ Trung ương đến cơ sở. Sau một năm, chúng ta đã đi qua giai đoạn sắp xếp tổ chức ban đầu. Nhiệm vụ tiếp theo là chuyển trọng tâm sang nâng cao chất lượng vận hành, năng lực phục vụ và năng lực kiến tạo phát triển của bộ máy mới”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.

Nêu rõ kết quả đạt được mới là bước đầu, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý không được chủ quan, thỏa mãn. Cuộc cải cách này còn nhiều việc phải tiếp tục thực hiện với quyết tâm cao hơn, cách làm khoa học hơn và tinh thần đổi mới mạnh mẽ hơn.

Khái quát một số hạn chế cần tập trung khắc phục, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng có 3 vấn đề ách tắc lớn ở địa phương khiến cán bộ do dự, sợ trách nhiệm và không dám làm. Đó là quyết định dự án đầu tư, giải pháp mặt bằng và quản lý tài chính.

Vừa qua xử lý những vụ việc liên quan đến cán bộ nhưng chưa xử lý ai vì dám nghĩ, dám làm

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm

“Vừa qua xử lý những vụ việc liên quan đến cán bộ nhưng chưa xử lý ai vì dám nghĩ, dám làm. Tất cả đều là tiêu cực, đều nộp lại tiền, đều xin lỗi Đảng, Nhà nước và các cơ quan”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói và dẫn chứng có địa phương vừa qua thay đổi phân công cán bộ và địa bàn chỉ 8 ngày mà tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công tăng ngay 9%.

Từ đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị “nếu ai còn do dự thì phát biểu thẳng thắn với tổ chức để tổ chức bố trí công việc phù hợp”.

Từ những kết quả, hạn chế và yêu cầu thực tiễn đặt ra, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị giai đoạn tới, nâng cao chất lượng vận hành của mô hình mới, tiếp tục hoàn thiện đồng bộ thể chế về pháp luật và tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị.

Việc sửa luật phải xuất phát từ điểm nghẽn thực tế. Các cơ quan Trung ương, Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương phải tiếp tục rà soát toàn diện các quy định, quy chế, quy trình liên quan đến tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và quan hệ phối hợp giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị.

“Không để chồng chéo, trùng lắp, khoảng trống hoặc tình trạng nhiều cơ quan cùng tham gia nhưng không rõ cơ quan nào chịu trách nhiệm cuối cùng”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý.

Nhấn mạnh việc tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với hệ thống chính trị và xã hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu cấp ủy phải lãnh đạo bằng định hướng chiến lược, bằng thể chế, bằng công tác cán bộ, bằng kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả.

“Phải bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện của Đảng nhưng không làm thay, không buông lỏng lãnh đạo, không can thiệp hành chính không cần thiết vào chức năng nhiệm vụ của các cơ quan Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.

Cùng với đó, tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của tổ chức đảng ở cơ sở, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, xây dựng tổ chức đảng thực sự là hạt nhân chính trị, trung tâm đoàn kết, quy tụ và phát huy sức mạnh của cán bộ, đảng viên và Nhân dân.

Nhiệm vụ tiếp theo được người đứng đầu Đảng và Nhà nước đặt ra là hoàn thiện mô hình tổ chức và cơ chế vận hành của chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo đó, cấp tỉnh tập trung vai trò chiến lược, quy hoạch, điều phối, phân bổ nguồn lực, tổ chức không gian phát triển, kiểm tra, giám sát và liên kết vùng. Cấp xã phải được tổ chức như tuyến đầu của quản trị công: tiếp nhận, xử lý và phản hồi kịp thời nhu cầu của người dân, doanh nghiệp; đồng thời phát hiện sớm các vấn đề về an sinh, trật tự, đất đai, xây dựng, môi trường, dịch vụ công và các rủi ro phát sinh tại địa bàn.

Đi kèm với đó là tiếp tục rà soát tổ chức bộ máy, biên chế, cơ chế phân bổ nguồn lực phù hợp quy mô dân số, diện tích, mức độ đô thị hóa, đặc điểm vùng miền và khối lượng công việc, không áp dụng cào bằng.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước định hướng nghiên cứu mô hình đơn vị hành chính đô thị hạt nhân trong tỉnh, thành phố, có thẩm quyền và công cụ phù hợp để điều phối hạ tầng, dịch vụ công, không gian kinh tế trọng điểm, liên kết vùng và hình thành các cực tăng trưởng mới.

Nhận định đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với bảo đảm nguồn lực và kiểm soát quyền lực là yêu cầu rất quan trọng, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, phân cấp, phân quyền phải thực chất, phải bảo đảm cấp được giao nhiệm vụ có đủ thẩm quyền, nhân lực, kinh phí, công cụ quản lý để thực hiện. Khắc phục tình trạng giao việc xuống dưới nhưng không giao đủ điều kiện cần thiết.

“Phân cấp không phải là chuyển gánh nặng xuống cấp dưới mà là chuyển thẩm quyền, nguồn lực, dữ liệu, công cụ thực thi và trách nhiệm một cách rõ ràng, minh bạch, có kiểm soát. Đồng thời, phải tăng cường kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán, công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước và các đại biểu dự hội nghị.

Có chính sách tiền lương, phụ cấp để cán bộ yên tâm công tác

Đề cập nhiệm vụ xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của mô hình mới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, đây là nhiệm vụ then chốt của then chốt. Vừa qua, chúng ta mới tập trung nhiều vào việc sắp xếp tổ chức bộ máy, trong khi những khó khăn, vướng mắc vẫn còn xuất phát từ nhiều nguyên nhân như thể chế, nguồn lực, cơ chế phân bổ và đội ngũ cán bộ. Đây chính là khâu mấu chốt trong tổ chức thực hiện.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ, phải xây dựng được đội ngũ cán bộ có tư duy đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, có tinh thần trách nhiệm, xả thân vì lợi ích chung. Năng lực thực thi của đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ cấp cơ sở, cấp xã, là thước đo sự thành công của mô hình mới.

Bên cạnh đó, cần khẩn trương hoàn thiện hệ thống vị trí việc làm; đánh giá đúng năng lực, sở trường, kinh nghiệm của cán bộ để bố trí đúng người, đúng việc.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, việc xác định biên chế phải xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ và vị trí việc làm, từ nhu cầu thực tế của người dân và yêu cầu quản lý, không áp dụng máy móc theo chỉ tiêu cứng nhắc. Có việc thì phải có người làm, có vị trí việc làm phù hợp thì mới bố trí biên chế tương ứng. Đây là vấn đề còn lúng túng trong nhiều năm nay và cần tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đề nghị tăng cường điều động, bố trí cán bộ có chuyên môn sâu về cơ sở, nhất là trong các lĩnh vực đất đai, xây dựng, quy hoạch, đầu tư, tài chính, công nghệ thông tin, thanh tra, tư pháp, giáo dục, y tế...

Theo yêu cầu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, xây dựng chương trình đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ cấp xã; tăng cường hỗ trợ chuyên môn, hướng dẫn trực tiếp tại cơ sở. Đồng thời, có chính sách phù hợp về tiền lương, phụ cấp, điều kiện làm việc và cơ chế khuyến khích để cán bộ yên tâm công tác, nhất là tại vùng khó khăn, miền núi, biên giới và hải đảo.

“Nhìn lại quá trình phát triển của đất nước, chúng ta rất tự hào về đội ngũ cán bộ vượt qua muôn vàn khó khăn. Nếu cán bộ với một tinh thần vượt khó, phục vụ Nhân dân, vì sự phát triển của đất nước, không tư lợi thì rất thanh thản, rất dễ làm. Còn có yếu tố cá nhân thì khó làm lắm, không trôi được”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, khẩn trương hoàn thiện phương án xử lý trụ sở, nhà đất và tài sản công dư dôi sau sắp xếp.

Đối với tài sản còn sử dụng được thì tiếp tục khai thác hiệu quả; tài sản không còn phù hợp cần điều chuyển, chuyển đổi công năng hoặc xử lý theo đúng quy định, bảo đảm công khai, minh bạch, chống thất thoát, lãng phí, ưu tiên sử dụng cho giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, an sinh xã hội và các nhu cầu cấp thiết khác của địa phương.

Đối với hồ sơ, tài liệu, phải có kế hoạch bảo quản, số hóa và khai thác hiệu quả; tuyệt đối không để thất thoát, hư hỏng hoặc làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của tổ chức, người dân và doanh nghiệp.

Nhiệm vụ trọng tâm nữa là đổi mới mạnh mẽ công tác kiểm tra, giám sát và phương thức chỉ đạo, điều hành. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phải tăng cường nắm tình hình từ cơ sở, kết hợp kiểm tra trực tiếp với giám sát dựa trên dữ liệu, phát hiện sớm, xử lý sớm các vấn đề, không để những khó khăn nhỏ tích tụ thành những vấn đề lớn.

Nhấn mạnh cần có cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng nếu cán bộ thấy băn khoăn, chưa hiểu hết hoặc do dự vấn đề gì thì có rất nhiều cơ chế, như đưa ra tập thể, xin ý kiến cấp trên.

“Đằng này không làm, cứ để đấy, để ngày này qua tháng khác thì phải xử lý trách nhiệm. Tại sao có những việc để tồn đọng bao lâu như vậy được? Cán bộ mà chỉ xem làm việc này cá nhân mình được lợi gì không thì hỏng”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu quan điểm.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng chỉ đạo “xử lý nghiêm hành vi lợi dụng đổi mới để vi phạm pháp luật, trục lợi hoặc né tránh trách nhiệm”.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu khẩn trương rà soát, điều chỉnh chức năng, nhiệm vụ theo nguyên tắc: một việc phải có một cơ quan chủ trì, một đầu mối chịu trách nhiệm chính; một nguồn dữ liệu dùng chung; một quy trình phối hợp liên thông; đồng thời có cơ chế kiểm tra, giám sát và quy trách nhiệm rõ ràng.

Trước mắt, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, phải tập trung hoàn thiện phương án phân định trách nhiệm, xử lý dứt điểm các quy định chồng chéo, mâu thuẫn hoặc chưa đồng bộ, bảo đảm kế thừa, ổn định, liên tục, không để khoảng trống trong quản lý Nhà nước, nhất là ở các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội và đời sống Nhân dân.

“Cuộc cải cách về tổ chức bộ máy và hệ thống chính trị là công việc rất lớn, rất khó, phải được tiến hành kiên trì, bài bản và rất khoa học. Không thể nóng vội, chủ quan, song cũng không thể dừng lại, chần chừ trước những bất cập đã được thực tiễn chỉ ra”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ.

Người đứng đầu Đảng và Nhà nước đề nghị những việc thuộc thẩm quyền của Trung ương phải được nghiên cứu, quyết định kịp thời. Những việc thuộc trách nhiệm của Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương phải được triển khai ngay, không để ách tắc, không để kéo dài, không để cơ sở phải chờ đợi.

Những công việc đã được phân cấp cho cấp xã phải được hướng dẫn kịp thời, cụ thể, không để cơ sở phải chờ đợi, lúng túng trong tổ chức thực hiện.

“Tinh thần nhất quán là tổ chức mới phải tạo ra năng lực mới, cơ chế phân cấp - phân quyền mới phải song hành với trách nhiệm mới, dữ liệu mới phải tạo ra phương thức quản trị mới, và bộ máy mới phải đem lại chất lượng phục vụ mới cho người dân và doanh nghiệp”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước phát biểu.

Anh Văn