Tin vũ khí hôm nay 19.3: Anh và Đức bắt tay phát triển tên lửa siêu vượt âm

Anh và Đức bắt tay phát triển tên lửa siêu vượt âm

Anh và Đức đang thúc đẩy chương trình tên lửa tấn công chính xác tầm xa (DPS), với mục tiêu phát triển một “họ” vũ khí có khả năng tấn công mục tiêu ở khoảng cách trên 2.000km. Nội dung này được hai bên thảo luận tại Berlin ngày 16.3, trong khuôn khổ hợp tác song phương về trang bị và năng lực quốc phòng. Dự án hướng tới các hệ thống phóng từ mặt đất, cho phép triển khai phân tán, tăng khả năng sống sót và duy trì năng lực tấn công trong môi trường tác chiến phức tạp.

Dự án hướng tới tăng cường năng lực răn đe thông thường tầm xa của NATO, khả năng tấn công sâu, đồng thời củng cố tính tự chủ của ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu - Ảnh: Bộ Quốc phòng Mỹ

Theo kế hoạch, chương trình sẽ tạo ra các biến thể tên lửa hành trình tàng hình và vũ khí siêu vượt âm, dự kiến đưa vào trang bị trong thập niên 2030. Đây là bước tiếp nối các thỏa thuận hợp tác ký kết trước đó giữa hai nước, đồng thời nằm trong chiến lược tấn công tầm xa chung của châu Âu (ELSA), nhằm tăng cường khả năng răn đe và giảm phụ thuộc vào nguồn cung ngoài khu vực.

Chương trình không chỉ phát triển một loại vũ khí đơn lẻ mà là nhiều biến thể có chung nền tảng công nghệ, bao gồm hệ thống dẫn đường, lập kế hoạch nhiệm vụ và có thể cả hạ tầng phóng. Trong đó, dòng tên lửa hành trình được kỳ vọng ưu tiên khả năng tàng hình, bay bám địa hình và tiết kiệm nhiên liệu để tấn công các mục tiêu cố định được bảo vệ tốt. Ngược lại, dòng vũ khí siêu vượt âm tập trung vào tốc độ cao, khả năng cơ động và rút ngắn thời gian tiếp cận mục tiêu, đặc biệt hiệu quả với các mục tiêu cơ động hoặc có mức độ phòng thủ cao.

Hiện Anh và Đức đã có nền tảng nhất định với các tên lửa tấn công tầm xa như Storm Shadow/SCALP hay Taurus KEPD 350, có tầm bắn khoảng 500km. Tuy nhiên, việc phát triển vũ khí đạt ngưỡng trên 2.000km không chỉ đơn thuần là tăng tầm bắn mà còn mở rộng năng lực từ tấn công ngoài khu vực chiến thuật sang khả năng tấn công sâu mang tính chiến lược, đặc biệt khi kết hợp với hệ thống phóng mặt đất. Để đạt hiệu quả tác chiến, các hệ thống mới cần tích hợp nhiều yếu tố như khả năng tàng hình hoặc che giấu đường bay, dẫn đường chống nhiễu, dẫn hướng chính xác ở giai đoạn cuối và các loại đầu đạn phù hợp với từng mục tiêu. Ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu hiện đã sở hữu một số công nghệ nền tảng, tạo điều kiện cho việc phát triển các hệ thống này.

Yếu tố siêu vượt âm đặc biệt quan trọng do làm giảm đáng kể thời gian phản ứng của đối phương. Khi kết hợp với tên lửa hành trình tàng hình, hệ thống này có thể gây áp lực lớn lên mạng lưới phòng thủ, vừa phân tán khả năng phát hiện, vừa tạo điều kiện tấn công các mục tiêu nhạy cảm trong thời gian ngắn. Chương trình DPS được hai nước định vị là công cụ răn đe thông thường của châu Âu trong khuôn khổ NATO, đồng thời phản ánh nhu cầu tăng cường năng lực sản xuất quốc phòng nội khối. Anh đã đầu tư đáng kể cho các dự án vũ khí tầm xa và siêu vượt âm, trong khi Đức coi đây là một phần trong chiến lược phục hồi năng lực công nghiệp quốc phòng.

Ukraine ra mắt robot mặt đất được trang bị súng AK-74

Công ty Ukraine ROBONEERS đã giới thiệu mô-đun tác chiến điều khiển từ xa mới mang tên SHABLYA K-2, được thiết kế nhằm hỗ trợ bộ binh trong các tình huống giao tranh cự ly gần. Thông tin này được công bố thông qua kênh Militarnyi, cho thấy định hướng phát triển các giải pháp công nghệ phục vụ tác chiến hiện đại.

Mô-đun tác chiến SHABLYA K-2 - Ảnh: ROBONEERS

SHABLYA K-2 được trang bị hai súng trường tấn công AK-74 cỡ nòng 5,45 mm lắp song song. Theo nhà phát triển, cấu hình này giúp cung cấp hỏa lực ổn định cho lực lượng bộ binh, đồng thời tăng khả năng chế áp mục tiêu ở khoảng cách ngắn. Hệ thống điều khiển cho phép người vận hành lựa chọn chế độ bắn phù hợp với từng tình huống, bao gồm bắn từ súng bên trái, bên phải hoặc đồng thời cả hai. Dựa trên hình ảnh được công bố, mô-đun sử dụng băng đạn tiêu chuẩn 30 viên.

Tháp pháo của hệ thống có thể tích hợp vào mạng lưới điều khiển thống nhất của các nền tảng mặt đất, đảm bảo kết nối ổn định với bộ phận điều khiển và truyền dữ liệu theo thời gian thực. Về nguồn điện, thiết bị được trang bị nguồn dự phòng tích hợp, đồng thời có thể vận hành thông qua nền tảng robot mặt đất hoặc sử dụng pin ngoài với điện áp từ 20 đến 60 V, giúp tăng tính linh hoạt trong triển khai.

Hệ thống giám sát của SHABLYA K-2 bao gồm ba loại camera, đáp ứng các yêu cầu quan sát trong nhiều điều kiện khác nhau. Trong đó, camera góc rộng hoạt động ban ngày hỗ trợ nhận thức tình huống tổng thể; camera góc hẹp ban ngày phục vụ việc xác định mục tiêu chính xác; và thiết bị ảnh nhiệt cho phép quan sát hiệu quả vào ban đêm hoặc trong môi trường có tầm nhìn hạn chế.

Hiện mô-đun đang trong quá trình chuẩn bị để được mã hóa (codification), một bước cần thiết nhằm đưa thiết bị vào danh mục trang bị chính thức và cung cấp cho các đơn vị thuộc Lực lượng Phòng vệ Ukraine. Liên quan đến hoạt động hợp tác quốc tế, vào cuối tháng 2, ROBONEERS cùng nhà sản xuất công nghệ dưới nước SUBmerge Baltic và công ty Baltic Forces của Latvia đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác. Thỏa thuận này hướng tới việc kết hợp các giải pháp kỹ thuật của ROBONEERS với kinh nghiệm của SUBmerge Baltic trong lĩnh vực hệ thống dưới nước và công nghệ chuyên dụng, qua đó mở rộng khả năng phát triển các giải pháp tích hợp trong tương lai.

NATO nâng cấp năng lực phòng thủ tên lửa tại Trung Đông

NATO đang tăng cường hiện diện phòng không tại khu vực Trung Đông thông qua việc triển khai thêm một hệ thống Patriot của Mỹ tới tỉnh Adana, miền nam Thổ Nhĩ Kỳ. Mục tiêu chính là bảo vệ căn cứ không quân Incirlik - một cơ sở chiến lược của liên minh - trong bối cảnh nguy cơ từ các mối đe dọa tên lửa gia tăng liên quan tới xung đột với Iran. Động thái này nối tiếp việc một hệ thống Patriot đã được bố trí trước đó tại tỉnh Malatya, gần một trạm radar của NATO. Việc bổ sung lực lượng tại Adana góp phần hình thành mạng lưới phòng không nhiều lớp trên toàn bộ khu vực phía nam Thổ Nhĩ Kỳ, qua đó nâng cao khả năng phát hiện và đánh chặn các mối đe dọa tên lửa đạn đạo từ xa.

Hệ thống phòng không Patriot của Lục quân Mỹ được triển khai tại Thổ Nhĩ Kỳ - Ảnh: Bộ Quốc phòng Mỹ

Hệ thống Patriot, do tập đoàn RTX (Raytheon) phát triển, được thiết kế để đối phó với nhiều loại mục tiêu trên không, bao gồm tên lửa đạn đạo chiến thuật, tên lửa hành trình và các phương tiện bay hiện đại. Tổ hợp này tích hợp radar mảng pha AN/MPQ-65, trung tâm điều khiển và tên lửa đánh chặn PAC-3 MSE. Với cơ chế tiêu diệt mục tiêu bằng va chạm trực tiếp, hệ thống có khả năng xử lý hiệu quả các mục tiêu tốc độ cao, đồng thời hạn chế thiệt hại ngoài ý muốn. Ngoài ra, Patriot có thể theo dõi hơn 100 mục tiêu và đánh chặn đồng thời nhiều mục tiêu, phù hợp với các kịch bản tấn công quy mô lớn.

Tại căn cứ Incirlik, hệ thống Patriot mới tạo thêm một lớp bảo vệ có mức độ sẵn sàng cao cho một trung tâm quan trọng phục vụ hoạt động không quân, hậu cần và răn đe chiến lược của NATO. Căn cứ này có sự hiện diện của lực lượng Mỹ và đồng minh, đồng thời hỗ trợ các chiến dịch tại Trung Đông, nên được đánh giá là mục tiêu trọng yếu trong trường hợp xung đột leo thang. Việc kết hợp hệ thống Patriot của Mỹ với hệ thống do Tây Ban Nha vận hành trước đó đã tạo thành cấu trúc phòng không nhiều tầng, giúp tăng khả năng đánh chặn và duy trì vùng bảo vệ liên tục trước các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái.

Mô hình phòng thủ này đồng thời cải thiện khả năng phối hợp giữa các lực lượng đồng minh. Các đơn vị Patriot có thể hoạt động trong cùng một hệ thống chỉ huy - kiểm soát, giúp rút ngắn thời gian phản ứng và nâng cao hiệu quả đối phó với các mối đe dọa phức tạp, bao gồm tên lửa cơ động hoặc mục tiêu có độ bộc lộ thấp. Bên cạnh đó, việc triển khai tại Adana còn bổ trợ trực tiếp cho hệ thống đặt tại Malatya, gần radar AN/TPY-2 ở Kurecik. Đây là cảm biến cảnh báo sớm quan trọng trong mạng lưới phòng thủ tên lửa của NATO, có khả năng phát hiện và theo dõi mục tiêu từ khoảng cách xa, qua đó cung cấp dữ liệu kịp thời cho các hệ thống đánh chặn và rút ngắn đáng kể thời gian xử lý.

Hoangvu