Tin vũ khí hôm nay 16.1: Sức mạnh của tàu sân bay Mỹ vừa được điều đến Trung Đông

Sức mạnh của tàu sân bay Mỹ vừa được điều đến Trung Đông

Trong bối cảnh căng thẳng với Iran gia tăng, Hải quân Mỹ đã điều cụm tác chiến tàu sân bay USS Abraham Lincoln từ khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương sang Trung Đông. Không chỉ mang ý nghĩa chính trị, sự hiện diện của Abraham Lincoln còn đưa vào khu vực một trong những nền tảng tác chiến mạnh nhất thế giới về hỏa lực, kiểm soát không phận và răn đe quân sự.

USS Abraham Lincoln (CVN-72) là tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân thuộc lớp Nimitz, có lượng giãn nước hơn 100.000 tấn khi đầy tải. Hai lò phản ứng hạt nhân cho phép con tàu hoạt động liên tục hàng chục năm mà không cần tiếp nhiên liệu, với tốc độ trên 30 hải lý/giờ (55,5km/h). Điều này giúp tàu có khả năng cơ động nhanh trên phạm vi toàn cầu, một yếu tố then chốt trong các tình huống khủng hoảng.

Tàu sân bay USS Abraham Lincoln (phải) của Hải quân Mỹ - Ảnhh: Bộ Quốc phòng Mỹ

Trung tâm sức mạnh của Abraham Lincoln nằm ở không đoàn hải quân trên hạm, gồm khoảng 70–80 máy bay và trực thăng. Nòng cốt là các tiêm kích F/A-18E/F Super Hornet, có khả năng thực hiện nhiều nhiệm vụ từ chiếm ưu thế trên không, tấn công mặt đất chính xác, đến đánh mục tiêu trên biển. Đi cùng là máy bay tác chiến điện tử EA-18G Growler, chuyên gây nhiễu radar, vô hiệu hóa hệ thống phòng không đối phương - yếu tố đặc biệt quan trọng nếu xảy ra đối đầu với một quốc gia có năng lực phòng không như Iran. Ngoài ra, máy bay cảnh báo sớm E-2D Hawkeye giúp kiểm soát không phận rộng lớn, còn trực thăng MH-60 đảm nhiệm săn ngầm, cứu hộ và hỗ trợ tác chiến.

Bao quanh tàu sân bay là các tàu khu trục lớp Arleigh Burke, được trang bị hệ thống chiến đấu Aegis và tên lửa phòng không, chống hạm, tấn công mặt đất. Lực lượng hộ tống này tạo thành một “lá chắn” nhiều lớp, bảo vệ tàu sân bay trước tên lửa, máy bay và tàu ngầm. Một tàu ngầm tấn công hạt nhân thường đi kèm, tăng khả năng răn đe bí mật dưới mặt biển.

So với các khí tài khác, tàu sân bay mang lại lợi thế đặc biệt: khả năng duy trì không kích liên tục mà không cần phụ thuộc vào căn cứ trên bộ. Trong môi trường Trung Đông, nơi các căn cứ có thể bị tên lửa hoặc UAV tấn công, Abraham Lincoln đóng vai trò như một căn cứ không quân di động, linh hoạt và khó bị vô hiệu hóa.

Việc điều động Abraham Lincoln cho thấy Mỹ muốn gửi đi thông điệp rõ ràng: Washington có đủ năng lực quân sự để kiểm soát tình hình, bảo vệ lực lượng và đồng minh, đồng thời sẵn sàng đáp trả nếu căng thẳng leo thang. Trong mọi kịch bản xấu nhất, sức mạnh tổng hợp của tàu sân bay này vẫn là một trong những công cụ răn đe đáng gờm nhất mà Mỹ có thể triển khai trong thời gian ngắn.

Bộ binh Nga phải dùng shotgun để đối phó drone tầm thấp

Cuộc chiến drone tại Ukraine đang đặt Nga trước một thực tế ngày càng rõ ràng: các loại drone cỡ nhỏ, nhất là drone FPV, bay thấp, tốc độ cao và được triển khai theo nhóm lớn có thể xuyên qua nhiều lớp phòng không hiện đại. Trong bối cảnh đó, Nga đang chuẩn hóa một giải pháp vốn hình thành từ kinh nghiệm thực địa, coi shotgun và vũ khí bộ binh thông thường như lớp phòng thủ cuối cùng để đối phó với các mối đe dọa từ trên không ở cự ly rất gần.

Theo các thông tin công khai từ tập đoàn công nghiệp quốc phòng Nga Rostec, các drone mini đã trở thành mối đe dọa nghiêm trọng, trong khi việc dùng tên lửa phòng không để bắn hạ chúng là quá tốn kém và không hiệu quả về kinh tế. Một quả drone giá vài trăm đến vài nghìn USD có thể buộc đối phương phải sử dụng tên lửa trị giá hàng trăm nghìn USD, tạo ra sự mất cân đối lớn. Ngoài ra, thời gian từ khi phát hiện đến khi drone lao xuống mục tiêu thường chỉ tính bằng vài giây, khiến các hệ thống phòng không khó phát huy tác dụng.

Nga đang trang bị các khẩu súng săn MP-155 đã được cải tiến và tận dụng súng trường bộ binh tiêu chuẩn để bắn hạ drone FPV ở cự ly gần - Ảnh: Rostec

Để khắc phục, Nga đã đưa vào sản xuất hàng loạt đạn shotgun chuyên dụng chống drone cỡ 12, sử dụng các hạt kim loại cứng nhằm tăng khả năng phá hủy cánh quạt, động cơ và thiết bị điều khiển. Song song với đó là các chương trình huấn luyện cho binh sĩ, tập trung vào phản xạ nhanh và cách bắn hiệu quả vào mục tiêu bay thấp, thay vì yêu cầu kỹ năng bắn chính xác cao.

Về trang bị, tập đoàn Kalashnikov đã cung cấp các lô shotgun bán tự động MP-155 được cải tiến riêng cho nhiệm vụ chống drone. Những khẩu súng này có băng đạn lớn hơn, khả năng gắn kính ngắm điện tử và thiết bị nhìn đêm, phù hợp với thực tế rằng nhiều đợt tấn công bằng drone diễn ra vào ban đêm hoặc trong điều kiện ánh sáng kém. Mục tiêu là giúp binh sĩ phát hiện và khai hỏa nhanh trong khoảng cách rất ngắn.

Trong trường hợp không có shotgun, bộ binh Nga vẫn sử dụng súng trường tiêu chuẩn để bắn drone. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tình thế. Việc bắn trúng một mục tiêu nhỏ, di chuyển nhanh bằng đạn đơn lẻ là cực kỳ khó, thường dẫn đến việc xả nhiều đạn để “phủ” không gian, gây tiêu hao đạn dược và tiềm ẩn rủi ro trong khu vực chiến hào chật hẹp.

Việc Nga phải trang bị shotgun chống drone phản ánh một thực tế then chốt của chiến tranh hiện đại: không tồn tại hệ thống phòng thủ nào có thể bảo đảm an toàn tuyệt đối. Khi các tầng phòng không công nghệ cao bị quá tải hoặc bị xuyên thủng, gánh nặng phòng thủ cuối cùng vẫn thuộc về người lính trực tiếp trên chiến trường.

Pháp thử robot mặt đất chạy bằng hydro cho đơn vị chiến đấu AI

Quân đội Pháp hôm 14.1 bắt đầu một giai đoạn thử nghiệm mới về robot và trí tuệ nhân tạo tại khu huấn luyện Saint-Cyr Coëtquidan, với trọng tâm là phương tiện mặt đất không người lái (UGV) Hermione sử dụng năng lượng hydro. Hoạt động này nằm trong khuôn khổ chương trình Pendragon, hướng tới mục tiêu hình thành đơn vị chiến đấu đầu tiên được điều hành bằng AI vào năm 2027.

Pendragon được thiết kế để chuẩn bị cho những hình thái tác chiến tương lai, nơi tốc độ ra quyết định và khả năng phối hợp giữa con người - máy móc trở thành yếu tố then chốt. Trong đó, Hermione đóng vai trò là nền tảng thử nghiệm, giúp quân đội đánh giá mức độ tự động hóa, khả năng hoạt động dài ngày và cách tích hợp robot vào đơn vị tác chiến cấp nhỏ.

Phương tiện mặt đất không người lái Hermione sử dụng năng lượng hydro, do công ty P.H.U. Lechmar của Ba Lan và H2X-Defense của Pháp hợp tác phát triển, có thời gian tiếp nhiên liệu khoảng 3 phút, khả năng mang tải 300kg, thời gian hoạt động lên tới 20 giờ và hệ dẫn động bốn bánh - Ảnh: Bộ Quốc phòng Pháp

Hermione không phải là một phương tiện cố định về nhiệm vụ, mà được phát triển theo hướng mô-đun. Tùy cấu hình, nó có thể dùng để vận chuyển hàng hóa, mang theo drone, trinh sát mặt đất hoặc hỗ trợ hỏa lực từ xa. Phiên bản trưng bày năm 2025 có khả năng chở khoảng 300kg, trong khi các biến thể khác có thể nâng tải trọng lên 600kg hoặc thậm chí vài tấn. Cách tiếp cận này giúp quân đội giảm số lượng phương tiện chuyên dụng, thay vào đó là dùng chung một nền tảng linh hoạt.

Về kích thước, Hermione dài khoảng 3,3m, rộng 1,85m và cao 1,4m. UGV sử dụng các mô-tơ điện đặt ở bánh, cho phép dẫn động toàn bộ các bánh và di chuyển ổn định trên địa hình phức tạp. Tốc độ tối đa khoảng 40km/h, phù hợp để theo sát bộ binh hoặc hoạt động trong khu vực tiền tuyến, thay vì chạy tốc độ cao.

Điểm then chốt của Hermione nằm ở hệ thống năng lượng. UGV kết hợp pin điện với pin nhiên liệu hydro, cho phép hoạt động liên tục tới 20 giờ. Việc tiếp nhiên liệu chỉ mất vài phút, nhanh hơn nhiều so với sạc pin truyền thống. Quân đội Pháp đang đặc biệt quan tâm đến độ ồn, lượng nhiệt tỏa ra và khả năng duy trì hoạt động lâu dài - những yếu tố sống còn khi triển khai robot gần tuyến đầu.

Trong các thử nghiệm, Hermione còn được đánh giá cùng các thiết bị phát điện chạy hydro và hệ thống drone quan sát treo dây, tạo thành một mạng lưới tác chiến bán tự động. Mục tiêu không phải là mua sắm ngay lập tức, mà là thu thập dữ liệu thực tế để xây dựng yêu cầu cho đơn vị robot chiến đấu điều khiển bằng AI dự kiến ra mắt vào năm 2027.

Hoàng Vũ