Thương mại nửa đầu năm 2026 lần đầu vượt mốc 500 tỷ USD

Cuộc họp thường kỳ diễn ra chiều ngày 7/7 tại trụ sở Bộ Công Thương, do Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân chủ trì. Ảnh: Lê Hồng Nhung - Mekong ASEAN

Trong 6 tháng đầu năm 2026, tình hình thế giới tiếp tục diễn biến nhanh, phức tạp và khó lường. Cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn, xu hướng gia tăng các biện pháp bảo hộ thương mại, xung đột địa chính trị, đặc biệt tại khu vực Trung Đông, cùng với biến động của thị trường năng lượng và chuỗi cung ứng toàn cầu đã tạo nhiều sức ép đối với hoạt động sản xuất, thương mại và đầu tư.

Chia sẻ tại cuộc họp báo thường kỳ quý 2/2026 của Bộ Công Thương chiều ngày 7/7, bà Mai Thị Thu Hiền, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch, Tài chính và Quản lý doanh nghiệp cho biết, Bộ đã tiếp tục bám sát chỉ đạo của của Trung ương, Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm phát triển công nghiệp, bảo đảm an ninh năng lượng, phát triển thị trường trong nước và thúc đẩy xuất khẩu, qua đó tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những động lực quan trọng đóng góp vào tăng trưởng GDP 8,18% của cả nước trong nửa đầu năm 2026.

Xuất nhập khẩu lần đầu vượt 500 tỷ USD trong nửa đầu năm

Điểm nổi bật trong kết quả nửa đầu năm 2026 là kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt khoảng 549,69 tỷ USD, tăng 27,1% so với cùng kỳ năm trước.

Theo bà Hiền, thời gian qua, Bộ Công Thương đã chủ động khai thác hiệu quả các hiệp định thương mại tự do, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, đồng thời tăng cường cảnh báo sớm, hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại và các yêu cầu mới về phát triển xanh, truy xuất nguồn gốc và phát thải carbon.

Điều này đã góp phần đưa kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam nửa đầu năm 2026 tăng 21% so với cùng kỳ năm trước, lên mức 266,5 tỷ USD. Đáng chú ý, có tới 29 mặt hàng đạt kim ngạch trên một tỷ USD, chiếm 92,1% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Xuất khẩu nhóm hàng công nghiệp chế biến tiếp tục giữ vị trí áp đảo với trị giá 239,8 tỷ USD, chiếm 90% tổng trị giá. Mỹ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam với trị giá đạt 86,5 tỷ USD.

Ở chiều ngược lại, kim ngạch nhập khẩu là 283,1 tỷ USD trong kỳ, tăng 33,4% so với cùng kỳ năm trước, 38 mặt hàng có trị giá từ một tỷ USD trở lên (chiếm 92% tỷ trọng). Theo bà Hiền, nhập khẩu tăng chủ yếu ở nhóm máy móc, thiết bị, linh kiện và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất, phản ánh xu hướng mở rộng đầu tư và năng lực sản xuất của doanh nghiệp (nhóm hàng tư liệu sản xuất có kim ngạch 266,4 tỷ USD, chiếm 94% tỷ trọng). Trung Quốc là thị trường nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam với trị giá 115,2 tỷ USD.

Cán cân thương mại hàng hóa 6 tháng đầu năm 2026 ghi nhận nhập siêu 16,65 tỷ USD (cùng kỳ năm trước xuất siêu 7,95 tỷ USD). Trong đó, khu vực kinh tế trong nước nhập siêu 24,95 tỷ USD; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) xuất siêu 8,3 tỷ USD.

Bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng

Ở các lĩnh vực khác, hệ thống điện quốc gia được vận hành an toàn, ổn định. Sản lượng điện sản xuất và nhập khẩu đạt khoảng 171,07 tỷ kWh, tăng 9,57% so với cùng kỳ năm trước, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội.

Đối với xăng dầu, thời gian qua, Bộ Công Thương đã theo dõi sát diễn biến thị trường quốc tế, kịp thời tham mưu các giải pháp điều hành phù hợp, phối hợp với các doanh nghiệp đầu mối bảo đảm nguồn cung, ổn định thị trường trong nước, không để xảy ra gián đoạn nguồn cung ngay cả trong thời điểm xung đột Trung Đông làm gia tăng biến động giá dầu thế giới.

Đồng thời, Bộ đã tham mưu triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học từ ngày 1/6/2026, góp phần thúc đẩy chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh và bền vững.

Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch, Tài chính và Quản lý doanh nghiệp Mai Thị Thu Hiền chia sẻ tại buổi họp báo. Ảnh: Lê Hồng Nhung - Mekong ASEAN

Chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp (IIP) 6 tháng đầu năm 2026 ước tăng 10,8% so với cùng kỳ năm trước (cùng kỳ năm 2025 tăng 8,7%). Trong đó, ngành chế biến, chế tạo tăng 11,4% (cùng kỳ năm 2025 tăng 10,5%); ngành sản xuất và phân phối điện tăng 9,6% (cùng kỳ năm 2025 tăng 4,1%).

Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng ước tăng 12,9% so với cùng kỳ năm trước, tiệm cận mục tiêu của cả năm. Bà Hiền cho biết, nguồn cung hàng hóa được bảo đảm, thị trường cơ bản ổn định, không để xảy ra thiếu hàng hoặc biến động bất thường đối với các mặt hàng thiết yếu.

Bộ Công Thương đã triển khai nhiều chương trình và đạt được kết quả tích cực như chương trình kích cầu tiêu dùng, kết nối cung cầu, phát triển hệ thống phân phối, thương mại điện tử và Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, qua đó góp phần củng cố sức mua trong nước và hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường.

Nhiệm vụ trọng tâm ngành công thương nửa cuối năm 2026

Bà Mai Thị Thu Hiền chia sẻ, trong nửa cuối năm 2026, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp để bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia, thúc đẩy phát triển công nghiệp, phát huy vai trò của thị trường trong nước, mở rộng xuất khẩu và phấn đấu hoàn thành ở mức cao nhất các mục tiêu phát triển của ngành, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 của Việt Nam.

Cụ thể, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục thực hiện việc bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng quốc gia, đáp ứng đầy đủ nhu cầu điện, xăng dầu và các nguồn năng lượng thiết yếu; đẩy nhanh tiến độ các dự án nguồn điện, lưới điện trọng điểm và triển khai hiệu quả Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Bộ cũng tập trung tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghiệp hỗ trợ và các ngành công nghệ cao; phối hợp với các địa phương đẩy nhanh tiến độ các dự án công nghiệp, năng lượng có khả năng đưa vào vận hành ngay trong năm 2026.

Tại thị trường nội địa, Bộ sẽ triển khai hiệu quả các chương trình kích cầu tiêu dùng, phát triển hệ thống phân phối hiện đại, thương mại điện tử, logistics; tăng cường quản lý thị trường, chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.

Đối với thương mại, Bộ Công Thương đẩy mạnh xuất khẩu và nâng cao chất lượng tăng trưởng thương mại, tiếp tục đa dạng hóa thị trường, khai thác hiệu quả các FTA, hỗ trợ doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chuẩn mới của thị trường nhập khẩu và nâng cao năng lực phòng vệ thương mại.

Đồng thời, Bộ sẽ tiếp tục hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số, đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, kịp thời tháo gỡ khó khăn, nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Lê Hồng Nhung