Thương mại điện tử 'chắp cánh' cho ngành thời trang Việt bứt tốc

Tuy nhiên, để tận dụng hiệu quả cơ hội từ môi trường số, doanh nghiệp cần vượt qua nhiều thách thức về xây dựng thương hiệu, quản trị, nội dung và năng lực cạnh tranh trong bối cảnh thị trường ngày càng khốc liệt.

Thương mại điện tử “chắp cánh” cho ngành thời trang Việt tăng tốc. Ảnh: Lam Giang

Tăng trưởng nhanh nhưng đối mặt nhiều điểm nghẽn

Ngành thời trang Việt Nam đang nổi lên là một trong những lĩnh vực hưởng lợi lớn nhất từ sự phát triển của thương mại điện tử. Theo bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), thương mại điện tử Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng trên 20% trong giai đoạn 2021-2025, trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và mở ra nhiều cơ hội cho các ngành hàng, trong đó có dệt may và thời trang.

Theo số liệu từ ECDB, quy mô thị trường thời trang Việt Nam, bao gồm quần áo và giày dép, hiện đạt khoảng 123 nghìn tỷ đồng, chiếm từ 20-25% tổng quy mô bán lẻ và duy trì tốc độ tăng trưởng 10-15% mỗi năm. Đáng chú ý, trong khi kênh bán lẻ truyền thống chỉ tăng trưởng khoảng 3,6%/năm trong giai đoạn 2022-2024 thì doanh thu thời trang trên các nền tảng thương mại điện tử tăng từ 20-30%/năm.

Ông Nguyễn Lâm Thanh, đại diện TikTok Việt Nam cho biết, thời trang hiện nằm trong nhóm 5 ngành hàng lớn nhất trên TikTok Shop. Đến hết năm 2025, số lượng nhà bán hàng thời trang có doanh thu trên nền tảng này đã tăng 8,5 lần so với năm 2022, đạt hơn 115.000 nhà bán hàng. Doanh thu bình quân của mỗi nhà bán hàng cũng tăng gấp 3,2 lần trong cùng giai đoạn.

Sự tăng trưởng mạnh mẽ phản ánh xu hướng tiêu dùng mới khi người mua tìm kiếm sản phẩm thông qua video ngắn, phát trực tiếp và các nội dung sáng tạo trên mạng xã hội. Thương mại điện tử không còn đơn thuần là kênh bán hàng mà trở thành công cụ xây dựng thương hiệu và kết nối trực tiếp với khách hàng.

Tuy nhiên, bên cạnh cơ hội lớn, ngành thời trang Việt Nam cũng đang đối mặt với không ít thách thức. Theo bà Lê Hoàng Oanh đó là vấn đề xây dựng và phát triển thương hiệu, minh bạch nguồn gốc nguyên liệu, hoàn thiện quy trình sản xuất theo hướng bền vững và nâng cao giá trị sản phẩm.

“Nhiều thương hiệu thời trang truyền thống vẫn gặp khó khăn trong quá trình chuyển đổi sang môi trường số, đặc biệt ở các khâu xây dựng nội dung, vận hành phát trực tiếp, quản trị dữ liệu khách hàng và tiếp cận thế hệ người tiêu dùng mới", bà Oanh nói.

Ngoài ra, tình trạng hàng giả, hàng nhái, gian lận thương mại, quảng cáo sai sự thật và những bất cập trong hoạt động hoàn trả hàng hóa đang ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả kinh doanh trên môi trường số.

Theo các chuyên gia, áp lực cạnh tranh ngày càng gia tăng buộc doanh nghiệp thời trang phải liên tục đổi mới mô hình kinh doanh, nâng cao năng lực quản trị số và thích ứng với hành vi tiêu dùng mới.

Nếu các thương hiệu truyền thống gặp khó trong việc xây dựng nội dung số, vận hành livestream hay khai thác dữ liệu khách hàng thì các doanh nghiệp phát triển từ nền tảng trực tuyến lại đối mặt với bài toán xây dựng thương hiệu dài hạn, giảm phụ thuộc vào các chương trình khuyến mại và tạo khác biệt trong một thị trường ngày càng đông người tham gia.

Hệ sinh thái số nâng sức cạnh tranh cho thời trang Việt

Trước những thách thức trên, các cơ quan quản lý và doanh nghiệp đang thúc đẩy nhiều giải pháp nhằm hỗ trợ ngành thời trang phát triển bền vững trên môi trường số.

Một trong những điểm nhấn đáng chú ý là việc ra mắt sáng kiến “Fashion Up Việt Nam” trong chuỗi chương trình “Thúc đẩy thương mại điện tử trong các lĩnh vực kinh tế chủ chốt” do Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số khởi xướng, phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai.

Theo ông Nguyễn Lâm Thanh, sáng kiến được xây dựng nhằm kết nối toàn bộ hệ sinh thái thời trang, từ cơ quan quản lý, hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp, nhà thiết kế, nhà bán hàng, nhà sáng tạo nội dung đến người tiêu dùng. Mục tiêu là tạo ra một diễn đàn dài hạn để các bên cùng chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật chính sách, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và triển khai các chương trình hợp tác thực chất.

Doanh nghiệp thời trang cần đẩy mạnh công nghệ tiếp cận khách hàng. Ảnh: L.G

Thay vì chỉ hỗ trợ bán hàng ngắn hạn, Fashion Up Việt Nam hướng đến nâng cao những năng lực cốt lõi cho doanh nghiệp như xây dựng thương hiệu, sản xuất nội dung, vận hành livestream, quản lý hoạt động kinh doanh trên nền tảng số và ứng dụng công nghệ trong tiếp cận khách hàng.

Trong năm đầu tiên, chương trình đặt mục tiêu kết nối ít nhất 200 thành viên tiên phong tham gia Câu lạc bộ Fashion Up Việt Nam, bao gồm các thương hiệu, nhà bán hàng, nhà thiết kế và nhà sáng tạo nội dung. Các thành viên sẽ được hỗ trợ đào tạo kỹ năng vận hành gian hàng trực tuyến, quảng cáo số, xây dựng thương hiệu, sản xuất nội dung và kết nối với các KOL, KOC.

Theo bà Lê Hoàng Oanh, việc ứng dụng dữ liệu lớn (Big Data), trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới sẽ là chìa khóa giúp doanh nghiệp tối ưu hoạt động kinh doanh, mở rộng tệp khách hàng và nâng cao năng lực cạnh tranh trong giai đoạn tới.

Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng nhấn mạnh vai trò của sự liên kết giữa doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng, nhà sáng tạo nội dung và cơ quan quản lý. Việc xây dựng cơ chế trao đổi thông tin thường xuyên sẽ giúp các bên kịp thời tháo gỡ khó khăn, chia sẻ kinh nghiệm và triển khai các sáng kiến mới.

Đặc biệt, Luật Thương mại điện tử năm 2025 sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1-7 tới cùng với Chiến lược phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2026-2030 được Bộ Công Thương triển khai sẽ tạo nền tảng pháp lý và chính sách quan trọng để hỗ trợ ngành thời trang phát triển.

Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng chuyển dịch sang môi trường số, thương mại điện tử được kỳ vọng sẽ trở thành “bệ phóng” giúp các thương hiệu thời trang Việt Nam mở rộng thị trường, xây dựng giá trị thương hiệu và tham gia sâu hơn vào nền kinh tế số. Tuy nhiên, để biến tốc độ tăng trưởng thành lợi thế cạnh tranh bền vững, doanh nghiệp cần đầu tư mạnh hơn cho chuyển đổi số, nâng cao chất lượng sản phẩm và xây dựng niềm tin lâu dài với người tiêu dùng.

Lam Giang