Thủ tướng: Cải cách thủ tục hành chính tốt có thể rút ngắn một nửa thời gian

Chiều 20/10, tại phiên thảo luận tổ về việc sửa Luật Điện lực, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, Việt Nam đã xác lập mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, dựa trên những động lực mới, đặc biệt là khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Để thực hiện mục tiêu này, nhu cầu sử dụng điện của nền kinh tế sẽ tăng rất lớn, nhất là khi Việt Nam đẩy mạnh phát triển công nghệ cao, thu hút đầu tư nước ngoài và xây dựng các trung tâm dữ liệu.

Thủ tướng dẫn chứng, ngoài Trung tâm Dữ liệu quốc gia, Việt Nam còn cần phát triển các trung tâm dữ liệu dự phòng và hệ thống dữ liệu của các bộ, ngành, địa phương. Đây đều là những hạ tầng đòi hỏi nguồn điện lớn, ổn định và liên tục.

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại tổ chiều 20/10.

"Chỉ riêng việc tăng trưởng hai con số đã có nhu cầu điện rất lớn. Bên cạnh đó, việc chúng ta phát triển khoa học, công nghệ, xây dựng các trung tâm dữ liệu, thu hút các nhà đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực công nghệ cao thì tất cả những việc đó phải bảo đảm đủ điện", Thủ tướng nhấn mạnh.

Người đứng đầu Chính phủ chia sẻ, qua làm việc với các nhà đầu tư nước ngoài trong lĩnh vực năng lượng, ông nhận thấy các dự án điện đòi hỏi thời gian dài và chi phí đầu tư rất lớn.

Các nhà đầu tư phải đi vận động và vay vốn các ngân hàng nước ngoài, do đó họ rất cần một môi trường dự báo được, có tính cạnh tranh và bảo đảm an toàn cho khoản đầu tư. Ngược lại, Nhà nước cũng phải bảo đảm quyền, lợi ích của Nhà nước và của người dân trong việc tiếp cận giá điện ở mức hợp lý.

"Chúng ta phải tìm được điểm cân bằng giữa lợi ích nhà đầu tư với lợi ích của Nhà nước và nhân dân, nên việc sửa đổi Luật Điện lực để xử lý những quan ngại của nhà đầu tư để huy động nguồn lực rất lớn này", Thủ tướng nhấn mạnh.

Về các nguồn điện, Bộ Công Thương báo cáo thủy điện đã tới hạn, nhiệt điện chỉ phát triển rất hạn chế vì Việt Nam đã cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Do đó, phải tập trung vào điện khí trong nước, điện khí hóa lỏng (LNG) nhập khẩu, điện gió, điện mặt trời và điện gió ngoài khơi.

Tuy nhiên, phải tính toán cơ cấu, tỷ trọng giữa các nguồn điện thật hợp lý vì những nguồn điện như LNG có chi phí rất lớn, dễ đẩy giá điện lên cao. Cũng theo Thủ tướng, để huy động được đầu tư vào các lĩnh vực cụ thể đó, bắt buộc thủ tục hành chính phải rất đơn giản.

"Các nhà đầu tư trao đổi với tôi rằng thủ tục làm một dự án điện gió ngoài khơi mất tới 10 năm thủ tục hành chính. Nếu cải cách thủ tục hành chính tốt thì có thể rút ngắn một nửa thời gian, xuống chỉ còn khoảng 5 năm", Thủ tướng cho rằng việc sửa luật Dầu khí và luật Điện lực nữa sẽ tạo sự đồng bộ rất lớn để huy động nguồn lực.

Yêu cầu đặt ra sửa đổi luật Điện lực được Thủ tướng nêu rõ một mặt phải bảo đảm lợi ích của Nhà nước và nhân dân là lớn nhất, mặt khác phải bảo đảm hài hòa lợi ích của nhà đầu tư, nếu không họ không thể bỏ ra nguồn lực rất lớn trong thời gian rất dài như vậy, đó là rủi ro.

Tại phiên thảo luận, làm rõ những nhóm vấn đề lớn, Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng cho biết, thời gian qua, mặc dù Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương đã rất nỗ lực triển khai các dự án điện, nhưng thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, chấp thuận nhà đầu tư vẫn phải trải qua nhiều khâu, mất nhiều thời gian, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện.

Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng phát biểu

Để khắc phục tình trạng này, dự thảo luật được thiết kế theo hướng phân loại các dự án điện lực nằm trong quy hoạch đã được phê duyệt.

Đối với những dự án đáp ứng đầy đủ điều kiện, đề xuất miễn thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư và sử dụng văn bản chấp thuận nhà đầu tư làm cơ sở pháp lý để triển khai dự án.

Theo Bộ trưởng, giải pháp này nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư, đẩy nhanh tiến độ các dự án điện lực, nhất là những dự án cần sớm đưa vào vận hành để đáp ứng nhu cầu điện của nền kinh tế.

Đáng chú ý, Bộ trưởng Công Thương cho biết, một trong những điểm nghẽn lớn hiện nay là quá trình đàm phán giá điện, ký kết hợp đồng mua bán điện giữa nhà đầu tư và bên mua điện.

Quá trình đàm phán hợp đồng mua bán điện có thể kéo dài vài năm, thậm chí, có những dự án đã đưa vào vận hành thương mại nhưng vẫn chưa ký kết được hợp đồng mua bán điện.

Để tháo gỡ vướng mắc này, Bộ Công Thương đã tham mưu Chính phủ trình Quốc hội xem xét quy định sử dụng giá điện trúng thầu trong quá trình đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư làm cơ sở xác định giá điện trong hợp đồng mua bán điện.

Cơ chế này sẽ góp phần hạn chế rủi ro, giảm bớt những bất đồng trong quá trình đàm phán, tiết kiệm thời gian và tạo thuận lợi cho việc triển khai các dự án điện lực.

Trần Thường

Phạm Hải