Thứ trưởng Bộ Y tế bị bắt, hé lộ 'vùng xám' trong hoạt động của doanh nghiệp thiết bị y tế

Việc khởi tố, bắt tạm giam Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn được thực hiện trong quá trình mở rộng điều tra vụ án tại Công ty Việt Mỹ, cơ quan điều tra xác định hoạt động sử dụng các pháp nhân ở nước ngoài để mua đi, bán lại, nâng giá thiết bị y tế và thuốc tân dược trước khi nhập khẩu về Việt Nam.

KHỞI TỐ THỨ TRƯỞNG PHỤ TRÁCH NHIỀU BỆNH VIỆN TRUNG ƯƠNG

Theo thông tin Bộ Công an công bố ngày 2/9, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (Cục Cảnh sát kinh tế) đã bổ sung quyết định khởi tố vụ án hình sự, đồng thời khởi tố bị can, ra lệnh bắt bị can để tạm giam và lệnh khám xét đối với ông Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, về tội “Nhận hối lộ”, quy định tại khoản 4 Điều 354 Bộ luật Hình sự.

Theo cơ quan điều tra, ông Thuấn có hành vi nhận hối lộ với số tiền lớn. Sau khi Viện kiểm sát nhân dân tối cao phê chuẩn, Cục Cảnh sát kinh tế đã thi hành các quyết định và lệnh tố tụng theo quy định pháp luật.

Bị can Trần Văn Thuấn. Ảnh: Bộ Công an

Động thái tố tụng này nằm trong quá trình mở rộng điều tra vụ án “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Buôn lậu” xảy ra tại Công ty Cổ phần Đầu tư Y tế Việt Mỹ và các đơn vị, địa phương liên quan.

Trước khi bị khởi tố, ông Trần Văn Thuấn được phân công phụ trách nhiều lĩnh vực chuyên môn của ngành y tế. Theo quyết định phân công công tác của Bộ trưởng Bộ Y tế tháng 10/2025, ông trực tiếp chỉ đạo các lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh; phục hồi chức năng; giám định y khoa, giám định pháp y, pháp y tâm thần; an toàn truyền máu; ứng dụng, phát triển kỹ thuật mới trong khám chữa bệnh; hiến, lấy và ghép mô, bộ phận cơ thể người.

Ông đồng thời phụ trách công tác bảo vệ, chăm sóc sức khỏe cán bộ Trung ương; hoạt động y tế phục vụ các hội nghị lớn của Đảng và Nhà nước; hợp tác quốc tế về y tế; chỉ đạo hoạt động của Hội đồng Y khoa Quốc gia và phối hợp với Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam.

Các đơn vị được giao ông theo dõi, chỉ đạo gồm Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Vụ Hợp tác quốc tế cùng nhiều bệnh viện tuyến Trung ương, trong đó có Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Hữu nghị Việt - Đức, Bệnh viện E, Bệnh viện K, Bệnh viện Nhi Trung ương, Bệnh viện Phụ sản Trung ương, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương và Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương.

Ông Trần Văn Thuấn sinh năm 1970, quê Bắc Ninh, có chuyên môn về ung thư. Trước khi làm Thứ trưởng Bộ Y tế, ông từng giữ các chức vụ Giám đốc Bệnh viện K, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phòng chống Ung thư, Trưởng Bộ môn Ung thư thuộc Đại học Y Hà Nội và Chủ tịch Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam.

Ông được bổ nhiệm giữ chức Thứ trưởng Bộ Y tế vào tháng 4/2020. Ngày 4/4/2025, Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 716/QĐ-TTg bổ nhiệm lại ông giữ chức vụ này, thời hạn 5 năm, có hiệu lực từ ngày 29/4/2025.

NHÓM DOANH NGHIỆP NÂNG GIÁ HÀNG NHẬP KHẨU

Theo Bộ Công an, vụ án tại Công ty Việt Mỹ được phát hiện trong quá trình Cục Cảnh sát kinh tế triển khai các biện pháp nghiệp vụ, xác minh dấu hiệu chuyển giá, trốn thuế tại một số doanh nghiệp Việt Nam trong lĩnh vực mua sắm, nhập khẩu thiết bị y tế và thuốc tân dược.

Kết quả điều tra bước đầu xác định đối tượng Bùi Chân Phương thành lập, chỉ đạo và điều hành ba doanh nghiệp trong nước, gồm Công ty Cổ phần Đầu tư Y tế Việt Mỹ, Công ty TNHH Đầu tư Y tế Sao Kim và Công ty Cổ phần Dược phẩm Hoàng Mai.

Đồng thời, Phương thành lập năm công ty tại Singapore và ba công ty tại Hong Kong để mua đi, bán lại, nâng giá thiết bị y tế, thuốc tân dược trước khi nhập khẩu về Việt Nam và bán vào các đơn vị, cơ sở y tế với giá rất cao.

Các đối tượng Bùi Chân Phương, Hà Văn Nam, Trần Thị Hồng Hạnh (từ trái qua). Ảnh: Bộ Công an

Theo cơ quan điều tra, hoạt động này giúp các đối tượng thu lời bất chính rất lớn, gây thất thu ngân sách Nhà nước và ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của người bệnh. Bộ Công an cũng xác định dấu hiệu chuyển giá, trốn thuế trong lĩnh vực mua sắm, nhập khẩu thiết bị y tế và thuốc tân dược làm gia tăng chi phí đầu tư y tế và giá thuốc.

Trong quá trình nhập khẩu, các đối tượng còn lợi dụng giấy phép nhập khẩu thiết bị y tế do Bộ Y tế cấp cho thiết bị chính để khai báo gian dối những thiết bị khác là thiết bị đi kèm, qua đó nhập lậu vào Việt Nam.

Trên cơ sở tài liệu, chứng cứ thu thập được, ngày 24/7/2026, Cục Cảnh sát kinh tế đã khởi tố vụ án “Buôn lậu, Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng” xảy ra tại Công ty Việt Mỹ và các đơn vị liên quan.

Cùng ngày, cơ quan điều tra khởi tố bị can, áp dụng biện pháp tạm giam đối với Bùi Chân Phương, nguyên Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Việt Mỹ; Hà Văn Nam, Giám đốc công ty; và Trần Thị Hồng Hạnh, phụ trách công tác kế toán. Ba bị can bị khởi tố về các tội “Buôn lậu” và “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”, quy định tại Điều 188 và Điều 221 Bộ luật Hình sự. Thông tin khởi tố được Bộ Công an công bố ngày 25/7/2026.

Cục Cảnh sát kinh tế đang tiếp tục điều tra, làm rõ quy mô, vai trò và hành vi của các bị can, đối tượng liên quan tại các công ty do Bùi Chân Phương chỉ đạo, điều hành và các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan; đồng thời xác minh, thu hồi triệt để tài sản cho Nhà nước.

Cơ quan điều tra đề nghị các doanh nghiệp Việt Nam và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đã, đang thực hiện hành vi chuyển giá, trốn thuế thông qua việc thành lập pháp nhân ở nước ngoài hoặc các hình thức tương tự tự giác chấm dứt vi phạm, chủ động kê khai thuế bổ sung, nộp vào ngân sách Nhà nước để được hưởng sự khoan hồng của pháp luật Việt Nam.

Bảo An