Thịt bò ăn cỏ có thực sự tốt hơn thịt bò ăn ngũ cốc?

Tác giả: Robert J Davis

Detox, Low-carb, Thực phẩm hữu cơ…Tin đồn và Sự thật

Đã bao giờ bạn cảm thấy đau đầu trước những thông tin dinh dưỡng trái chiều? Và bạn từng lưỡng lự trước đủ các chế độ ăn giảm cân và thực phẩm chức năng? Cuốn sách giúp bạn đọc nhận diện quảng cáo thổi phồng với thông tin khoa học, mang tới kiến thức chăm sóc sức khỏe.

Thịt bò ăn cỏ có thực sự tốt hơn thịt bò ăn ngũ cốc?

Thịt bò ăn cỏ có nhiều omega-3 và một số ưu điểm dinh dưỡng, nhưng chưa có đủ bằng chứng khẳng định loại thịt này mang lại sức khỏe tốt hơn.

Thịt bò ăn cỏ có ưu thế về một số thành phần dinh dưỡng. Ảnh: thiennhienmoitruong.

Trong những bài học piano hồi nhỏ, tôi đã được dạy giai điệu “Every Good Boy Does Fine”1 để học khóa sol. Hồi đó tôi không thể hiểu được ý nghĩa của giai điệu này và đến tận bây giờ vẫn thế. Các nốt để học khóa fa là “All Cows Eat Grass”2 – còn có nghĩa hơn. Nhưng để làm bài học về việc chăn nuôi gia súc thì nó có đôi chút lạc tông.

Bò ở Mỹ được nuôi chủ yếu bằng ngô và các loại ngũ cốc chứ không phải cỏ. Nhiều năm gần đây, thịt bò ăn cỏ trở nên thịnh hành hơn, một phần là do người ta nghĩ rằng thịt bò ăn cỏ tốt hơn thịt bò ăn ngũ cốc. Trong khi thịt bò ăn cỏ có lợi thế hơn về dinh dưỡng, chúng ta vẫn không rõ liệu giá bán cao hơn có mang lại sức khỏe tốt hơn hay không.

Là một động vật nhai lại, bò sinh ra để ăn cỏ. Đó là thứ bò được cho ăn vào những năm đầu đời, nhưng khi bắt đầu lớn lên, chúng buộc phải ăn ngũ cốc để vỗ béo nhanh nhất có thể. Kết quả là bò ăn ngũ cốc có lượng mỡ tổng thể cao hơn – và thịt cũng mềm hơn (nhiều người cho rằng thịt bò mềm hơn thì ngon hơn) – so với những con bò được nuôi ăn cỏ cả đời.

Cả hai loại thịt bò ăn cỏ và ăn ngũ cốc đều chứa chất béo bão hòa và đó là loại chất béo liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch (xem “Chất béo bão hòa không tốt cho tim” ở trang 31). Nhưng trong thịt bò ăn cỏ, chất béo bão hòa chiếm ưu thế là axit stearic, loại này không làm tăng lượng cholesterol.

Thêm vào đó, thịt bò ăn cỏ giàu axit béo omega-3 hơn thịt bò thông thường, và nghiên cứu cũng chỉ ra những đối tượng tiêu thụ nhiều thịt bò ăn cỏ có lượng omega-3 trong máu cao hơn so với những người dùng thịt bò ăn ngũ cốc.

Dù vậy, lượng omega-3 có trong thịt bò không thể nhiều như trong cá, chẳng hạn cá hồi. Và chất béo trong thịt bò lại dưới dạng axit alpha-linolenic (ALA), không được ghi nhận mang lại nhiều lợi ích như omega-3 trong cá (xem “Dầu cá ngăn ngừa bệnh tim mạch” ở trang 24).

Thịt bò ăn cỏ cũng có một ưu điểm khi có chứa chất béo axit linoleic liên hợp (CLA), thường được khuyến cáo là có tác dụng ngăn ngừa bệnh tim mạch, ung thư, tiểu đường và béo phì. Tuy nhiên, đa số các bằng chứng mới chỉ đến từ nghiên cứu trong phòng thí nghiệm và trên động vật, vì thế rất khó để đưa ra kết luận chắc chắn về tác dụng của thịt bò ăn cỏ đến sức khỏe con người.

Về an toàn vệ sinh thực phẩm, chúng ta thường nghe nói rằng thịt bò ăn ngũ cốc dễ gây ra các bệnh lây truyền qua thực phẩm hơn thịt bò ăn cỏ. Đó là bởi vì ngũ cốc khiến dạ dày bò tăng tính axit, và môi trường axit được cho là thuận lợi cho sự phát triển của các vi sinh vật có hại như E. coli. Trong khi có những nghiên cứu đã chỉ ra rằng điều này là có thực, nhiều nghiên cứu khác lại cho rằng thịt bò ăn cỏ cũng có nguy cơ nhiễm khuẩn như thịt bò ăn ngũ cốc.

Một điều chúng ta biết chắc chắn là gia súc chỉ ăn cỏ hiếm khi cần đến kháng sinh, trong khi gia súc nuôi bằng ngũ cốc thì thường xuyên. Rất nhiều nhà khoa học tin rằng việc sử dụng kháng sinh rộng rãi trên động vật góp phần làm gia tăng vi khuẩn kháng thuốc, vì thế lựa chọn thịt động vật ăn cỏ là một hành động nhỏ để góp phần nâng cao sức khỏe cộng đồng.

Thay vì giai điệu “All Cows Eat Grass” (mọi con bò đều ăn cỏ), thì chúng ta nên đổi thành “Antibiotic-Fed Cows Eat Grain” (những con bò dùng kháng sinh ăn ngũ cốc). Câu này chắc chắn là chính xác hơn. Nhưng tôi không dám chắc là học sinh lớp hai sẽ đồng ý.

Thịt bò được dán nhãn “hữu cơ” không hẳn đến từ thịt bò ăn cỏ. Cụm từ hữu cơ có nghĩa là bò không sử dụng thuốc kháng sinh hoặc hormone và chỉ ăn những đồ ăn hữu cơ. Nhưng thức ăn đó có thể là ngũ cốc hoặc cỏ.

----------------------------------------

1. Các chữ cái đầu E, G, B, D, F là ký hiệu cho các nốt nhạc mi, sol, si, re, fa

2. Các chữ cái đầu A, C, E, G là ký hiệu cho các nốt nhạc la, do, mi, sol

Robert J Davis

Med Insight và NXB Thế giới