Thiếu giáo viên, chênh lệch chỉ tiêu tuyển sinh 'nóng' phiên chất vấn HĐND Hà Tĩnh

Sáng 26/6, HĐND tỉnh Hà Tĩnh khóa XIX tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 5 với phiên chất vấn và trả lời chất vấn đối với các lĩnh vực công thương, giáo dục và đào tạo, xây dựng, nội vụ. Trong đó, nhiều vấn đề của ngành giáo dục như tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ; giáo viên biệt phái; đào tạo nghề gắn với nhu cầu KKT Vũng Áng và chênh lệch chỉ tiêu tuyển sinh vào lớp 10 được đại biểu quan tâm, chất vấn.

Giải pháp thừa, thiếu giáo viên

Trả lời chất vấn của đại biểu về tình trạng thừa, thiếu giáo viên, Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Tĩnh Bùi Nhân Sâm cho biết, để chuẩn bị cho năm học 2026-2027, Sở đã chủ động phối hợp với UBND các xã, phường rà soát số học sinh, số lớp và đội ngũ giáo viên hiện có trên toàn tỉnh.

Kết quả rà soát cho thấy, toàn tỉnh hiện thiếu 123 giáo viên so với chỉ tiêu được giao. Trong đó, bậc mầm non thiếu 4 giáo viên, tiểu học thiếu 71 giáo viên, THCS thiếu 48 giáo viên; riêng cấp THPT đang thừa 57 giáo viên.

Theo Giám đốc Sở GD&ĐT, để chuẩn bị cho năm học mới, ngành đã yêu cầu các địa phương tiếp tục rà soát quy mô trường, lớp, bảo đảm sĩ số theo quy định của Bộ GD&ĐT; đồng thời phối hợp với Sở Nội vụ tham mưu giao bổ sung giáo viên hợp đồng để đáp ứng nhu cầu giảng dạy trong năm học 2026-2027.

Cùng với đó, Sở sẽ tham mưu ban hành quy chế điều động, thuyên chuyển giáo viên từ nơi thừa sang nơi thiếu; đề nghị các địa phương chủ động điều tiết giáo viên giữa các trường trên cùng địa bàn nhằm bảo đảm cân đối đội ngũ. Đối với những nơi còn thiếu nhiều giáo viên, ngành sẽ tham mưu UBND tỉnh tuyển dụng bổ sung theo chỉ tiêu biên chế được giao; đồng thời bố trí giáo viên dạy liên trường để bảo đảm việc dạy học.

Sáng 26/6, HĐND tỉnh Hà Tĩnh khóa XIX tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 5 với phiên chất vấn và trả lời chất vấn đối với các lĩnh vực công thương, giáo dục và đào tạo, xây dựng, nội vụ. (Ảnh: Đại biểu hội đồng nhân dân Hà Tĩnh).

Liên quan đến giáo viên biệt phái, ông Bùi Nhân Sâm cho hay, việc biệt phái được thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu giảng dạy tại các địa bàn khó khăn, thiếu giáo viên. Thời gian qua, tại các địa bàn thuộc huyện Kỳ Anh, Hương Sơn và Hương Khê (trước khi sắp xếp đơn vị hành chính) có giáo viên đã hết thời hạn biệt phái.

Theo người đứng đầu ngành giáo dục, đối với những giáo viên đã hoàn thành thời gian biệt phái và không có nguyện vọng tiếp tục công tác tại địa phương, ngành sẽ cân đối để xem xét bố trí trở về đơn vị công tác. Những trường hợp chưa hết thời hạn biệt phái sẽ tiếp tục được động viên hoàn thành nhiệm vụ theo quy định.

Đối với nội dung đào tạo nghề phục vụ nhu cầu nhân lực KKT Vũng Áng, Giám đốc Sở GD&ĐT cho biết ngành đã định hướng các cơ sở giáo dục nghề nghiệp xây dựng ngành nghề đào tạo gắn với nhu cầu của KKT Vũng Áng và các cụm công nghiệp trên địa bàn. Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn những khó khăn do năng lực đáp ứng của một số cơ sở đào tạo nghề chưa theo kịp nhu cầu thực tế.

Chênh lệch chỉ tiêu tuyển sinh

Một nội dung khác thu hút nhiều ý kiến của đại biểu là thực trạng chênh lệch tỷ lệ tuyển sinh vào lớp 10 THPT công lập giữa các địa phương.

Đại biểu Đinh Thị Hiền cũng cho rằng, sự chênh lệch lớn về tỷ lệ tuyển sinh vào lớp 10 THPT công lập giữa các địa phương, nhất là khu vực Kỳ Anh (phía Nam Hà Tĩnh), đang đặt ra vấn đề về công bằng trong tiếp cận giáo dục và đề nghị ngành giáo dục xác định rõ lộ trình thu hẹp khoảng cách này.

Giám đốc Sở GD&ĐT cho biết, việc giao chỉ tiêu tuyển sinh được thực hiện theo Quyết định số 701/QĐ-UBND ngày 27/3/2026 của UBND tỉnh. Theo đó, chỉ tiêu tuyển sinh vào các trường THPT công lập trên địa bàn tỉnh không vượt quá 74% tổng số học sinh hoàn thành chương trình THCS hoặc tương đương. Theo ông Bùi Nhân Sâm, tỷ lệ này được xác định trên cơ sở cân đối giữa nhu cầu học tập của học sinh, khả năng đáp ứng của hệ thống trường THPT công lập và yêu cầu thực hiện chủ trương phân luồng học sinh sau THCS.

Tuy nhiên, người đứng đầu ngành giáo dục Hà Tĩnh cũng thừa nhận thực tế vẫn còn sự chênh lệch về tỷ lệ tuyển sinh giữa các địa phương. Nguyên nhân là một số địa bàn có số lượng học sinh lớp 9 tăng nhanh qua các năm, trong khi số lớp học, phòng học và đội ngũ giáo viên chưa thể tăng tương ứng trong thời gian ngắn.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Bùi Nhân Sâm trả lời chất vấn. (Ảnh: Đại biểu hội đồng nhân dân Hà Tĩnh).

Giải trình thêm về việc phân bổ chỉ tiêu tuyển sinh, Giám đốc Sở GD&ĐT cho biết nhiều năm qua việc giao chỉ tiêu được căn cứ vào điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên và quy mô đào tạo của từng trường; đồng thời ưu tiên các địa bàn miền núi, vùng khó khăn, nơi học sinh ít có điều kiện lựa chọn trường học khác.

Đối với khu vực phía Nam Hà Tĩnh (địa bàn huyện Kỳ Anh cũ), năm nay do số lượng học sinh tăng nhanh nên nhu cầu tăng. Trên nhu cầu phân bổ, kiến nghị của cử tri, UBND các phường, xã, Sở đã tham mưu UBND tỉnh bổ sung thêm chỉ tiêu tuyển sinh cho một số trường THPT tại khu vực này. Tuy nhiên, nguyện vọng của người dân muốn nhiều hơn, nhưng thực tế không thể đáp ứng vì căn cứ vào cơ sở vật chất, điều kiện dạy học.

Trước phần trả lời của Giám đốc Sở GD&ĐT, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Nguyễn Hồng Lĩnh đề nghị người đứng đầu ngành giáo dục làm rõ trách nhiệm của ngành trong công tác tham mưu và quản lý.

Ông Nguyễn Hồng Lĩnh nhấn mạnh: "Nếu nói phân bổ chỉ tiêu theo cơ sở vật chất, theo giáo viên thì ai là người phân bổ chỉ tiêu, ai là người bố trí giáo viên, ai là người đầu tư cơ sở vật chất? Không thể nói chỉ tiêu được phân bổ theo số giáo viên, theo cơ sở vật chất hiện có mà phải xuất phát từ nhu cầu của người học.

Nói như vậy thì cơ quan quản lý nhà nước đang đứng ngoài câu chuyện đầu tư cơ sở vật chất và bố trí đội ngũ giáo viên. Đặc biệt, khi số lượng thí sinh tăng thì ai là người nắm được số lượng này, ai có trách nhiệm điều tra để có sự cân đối về nguồn lực, cả cơ sở vật chất lẫn nhân lực?".

Tiếp thu ý kiến chất vấn, Giám đốc Sở GD&ĐT Bùi Nhân Sâm thừa nhận trong quá trình tham mưu, ngành chưa rà soát đầy đủ số lượng học sinh trên từng địa bàn nên chưa có định hướng phù hợp. Người đứng đầu ngành giáo dục cho biết sẽ nghiêm túc khắc phục trong thời gian tới.

Hoài Nam