Thị trường smartphone lập kỷ lục buồn

Người dùng smartphone chụp ảnh trên đường phố Thượng Hải (Trung Quốc). Ảnh: Reuters.

Theo dữ liệu từ hãng nghiên cứu Counterpoint Research, doanh số smartphone toàn cầu trong quý II giảm 11% so với cùng kỳ năm ngoái, chạm mức thấp nhất từ năm 2013. Lý do đến từ tình trạng thiếu hụt bộ nhớ trầm trọng, đẩy giá DRAM và NAND tăng vọt.

Samsung trở lại vị trí số một toàn cầu với 24% thị phần, doanh số tăng mạnh nhất trong 5 thương hiệu đứng đầu. Hãng duy trì kinh doanh tốt tại Ấn Độ và Trung Đông, chủ yếu nhờ nguồn cung dồi dào, tăng giá ít và tích cực khuyến mãi.

Đóng góp vào mức tăng trưởng còn đến từ dòng Galaxy S26, đặc biệt là phiên bản Ultra khi khách hàng ưa chuộng AI và màn hình chống trộm. Việc nâng cấp sản phẩm, tích hợp AI đồng bộ cũng giúp công ty Hàn Quốc duy trì tăng trưởng, bất chấp nhu cầu yếu hơn ở phân khúc tầm trung, giá rẻ.

Apple và Samsung ngược dòng

Doanh số Apple tăng 3% so với cùng kỳ năm ngoái, thị phần đạt kỷ lục 20%. Theo Counterpoint, đây là thương hiệu lớn duy nhất không tăng giá điện thoại trong quý, duy trì tăng trưởng nhờ nhu cầu ổn định với dòng iPhone 17.

Xiaomi, Oppo, Vivo đều ghi nhận doanh số giảm mạnh (2 chữ số) trong quý II. Biến động thị trường ảnh hưởng đến nhu cầu ở phân khúc tầm trung và giá rẻ.

Do tập trung vào các dải giá này, 3 thương hiệu đều chịu tác động khi người dùng hoãn mua máy, chuyển sang sử dụng thiết bị đời cũ hoặc kéo dài chu kỳ nâng cấp.

Về thị phần, Xiaomi xếp thứ 3 với 12% nhờ tinh gọn danh mục sản phẩm, nới lỏng điều khoản tài chính cho nhà bán lẻ nhằm bảo vệ doanh số.

Theo Counterpoint, hãng Trung Quốc ghi nhận tăng trưởng ở các phân khúc cao hơn, bao gồm dòng Redmi Note 15, Redmi K90 và Xiaomi 17.

Thị phần các hãng smartphone lớn trong quý II/2025 và quý II/2026. Ảnh: Counterpoint Research.

2 vị trí còn lại trong top 5 thuộc về Oppo (thị phần 11%) và Vivo (8%), riêng Oppo đối mặt sụt giảm ở hầu hết thị trường do nhu cầu yếu. Tuy vậy, dòng smartphone A hay Reno vẫn ghi nhận tăng trưởng tốt, giúp kéo lại một phần doanh số.

Ngoài 5 thương hiệu dẫn đầu, Google và Huawei tăng trưởng đáng kể, doanh số tăng lần lượt 16%, 6% so với cùng kỳ năm ngoái.

Với Google, đóng góp lớn đến từ các mẫu Pixel 10 và Pixel 10a tại những thị trường trọng điểm đã phát triển, trong khi mức tăng của Huawei chủ yếu đến từ dòng Mate 80, Nova 15, Enjoy 90 mới ra mắt.

Một trong những thị trường gây chú ý là Trung Quốc khi doanh số smartphone quý II giảm 4,3% so với cùng kỳ năm ngoái, xuống còn 66 triệu chiếc, theo dữ liệu từ IDC.

Đây là quý thứ 5 liên tiếp thị trường smartphone Trung Quốc ghi nhận sụt giảm. Huawei và Apple là 2 cái tên duy nhất tăng trưởng, lần lượt 19,4% và 24,4%.

"Huawei và Apple giữ nguyên giá sản phẩm trong quý, trái ngược động thái tăng giá từ đối thủ. Điều này tạo động lực mua máy cho những người còn do dự", Reuters dẫn lời Arthur Guo, nhà phân tích cấp cao tại IDC khu vực Trung Quốc.

Mức tăng trưởng của 6 hãng smartphone hàng đầu Trung Quốc trong quý II năm nay so với cùng kỳ năm ngoái. Ảnh: Bloomberg.

Thị phần của Apple trong quý II tại đất nước tỷ dân đạt 18,1%, xếp sau Huawei với 22,6%. Xiaomi ghi nhận doanh số giảm 21,7% (thị phần xếp thứ 5), trong khi Oppo và Vivo có doanh số giảm lần lượt 9,7%, 11,4%.

Theo IDC, hầu hết hãng Android phải tăng giá, hoặc cắt giảm các model giá rẻ để đối phó chi phí chip nhớ và linh kiện tăng vọt. Việc chính phủ thắt chặt chính sách trợ giá cũng tác động đến nhu cầu người dùng.

"Chi phí bộ nhớ đã tăng gần 300% trong một năm qua, hiện chiếm hơn 65% tổng chi phí nguyên vật liệu trên smartphone giá rẻ.

Tuy nhiên, Apple luôn gây bất ngờ. Trong bối cảnh thị trường suy giảm, việc đạt mức tăng trưởng 2 chữ số ở cả Trung Quốc và toàn cầu là minh chứng cho sức mạnh thương hiệu, khả năng vận hành chuỗi cung ứng của công ty", nhà phân tích Nabila Popal của IDC cho biết.

Tình hình chưa khả quan

Nhận xét về động thái thị trường, nhà phân tích Shilpi Jain cho biết khủng hoảng bộ nhớ là rào cản lớn nhất với ngành công nghiệp hiện nay.

"Những thiết bị giá rẻ và tầm trung, chiếm phần lớn thị trường smartphone toàn cầu, giờ đây không còn hiệu quả về cấu trúc do chịu ảnh hưởng chi phí lớn nhất", Jain nhận định.

Theo quan sát, các hãng smartphone có động thái khác nhau. Một số thương hiệu tăng giá và chấp nhận áp lực lợi nhuận, vài cái tên khác chọn kéo dài vòng đời model cũ, tích cực khuyến mãi để thu hút người dùng có ngân sách eo hẹp, trong khi một số ít thương hiệu cắt giảm sản xuất kết hợp hạn chế ra mắt thiết bị mới.

"Bên cạnh thiếu hụt bộ nhớ, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đẩy giá dầu và vận chuyển lên cao, dẫn đến smartphone đắt hơn.

Điều này trùng hợp với bối cảnh kinh tế vĩ mô, tăng trưởng toàn cầu chậm lại, lạm phát cao hơn và tâm lý dè dặt từ khách hàng, khiến nhóm người mua nhạy cảm về giá chịu ảnh hưởng nặng nhất", đại diện từ Counterpoint Research nói thêm.

Người mua iPhone 17 trong một cửa hàng Apple tại Trung Quốc. Ảnh: Bloomberg.

Các nhà phân tích tiếp tục quan ngại về triển vọng thị trường. Counterpoint dự báo doanh số smartphone toàn cầu sẽ tiếp tục giảm, tình trạng thiếu hụt bộ nhớ sẽ tiếp diễn đến năm 2027.

Những nhà sản xuất có thể ưu tiên giá trị thay vì số lượng, bằng cách cắt giảm model có lợi nhuận thấp, điều chỉnh thông số và dung lượng lưu trữ, tập trung các mẫu qua sử dụng và thế hệ cũ để giữ chân người mua có túi tiền eo hẹp.

"Phân khúc cao cấp dự kiến duy trì tương đối tốt trong phần còn lại của năm, chủ yếu đến từ chương trình hỗ trợ tài chính, lòng trung thành với hệ sinh thái và trải nghiệm AI.

Tuy nhiên, toàn thị trường khó phục hồi trừ khi nguồn cung bộ nhớ được cải thiện đáng kể", báo cáo từ Counterpoint Research nhấn mạnh.

Phúc Thịnh