Taylor Swift đăng ký bảo hộ giọng nói vì lo ngại deepfake AI

Taylor Swift bảo vệ thương hiệu cá nhân

Taylor Swift đang thực hiện những bước đi mới nhằm bảo vệ giọng nói và hình ảnh cá nhân trước nguy cơ bị lạm dụng bởi trí tuệ nhân tạo (AI).

Taylor Swift đã có động thái đăng ký bảo hộ giọng nói và hình ảnh vì lo ngại deepfake AI. Ảnh: Wikimedia Commons

Nữ ca sĩ vừa nộp đơn đăng ký thương hiệu cho hai đoạn ghi âm giọng nói của mình. Trong đó, cô giới thiệu album mới The Life of a Showgirl trên các nền tảng nghe nhạc như Amazon Music và Spotify.

Động thái này gây chú ý với truyền thông và đánh dấu lần hiếm hoi Swift tìm cách bảo vệ giọng nói như một “thương hiệu”, thay vì chỉ bảo vệ tên tuổi, ca từ hay sản phẩm âm nhạc như trước đây. Ngoài ra, Swift cũng đăng ký bảo hộ một hình ảnh biểu diễn quen thuộc: Cô mặc bodysuit lấp lánh và chơi đàn guitar màu hồng trên sân khấu.

Việc "đăng ký thương hiệu" của Taylor Swift diễn ra chỉ vài tháng sau khi nam diễn viên Matthew McConaughey thực hiện các đăng ký tương tự để bảo vệ hình ảnh và giọng nói của mình trước nguy cơ bị sao chép trái phép.

Deepfake lan rộng, người nổi tiếng đối mặt rủi ro mới

Trong những năm gần đây, Taylor Swift nhiều lần trở thành mục tiêu của các nội dung deepfake.

Các video giả mạo cô quảng bá sản phẩm đã đánh lừa người hâm mộ trên mạng. Những hình ảnh nhạy cảm bị chỉnh sửa lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội. Thậm chí, cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump từng chia sẻ các hình ảnh bị thao túng cho thấy Swift ủng hộ chiến dịch tranh cử của ông.

Swift chỉ là một trong số nhiều người nổi tiếng đang phải đối mặt với vấn đề này, khi các công cụ tạo nội dung bằng AI ngày càng trở nên tinh vi, dù các công ty công nghệ đã bắt đầu thiết lập những cơ chế kiểm soát nhằm hạn chế việc sử dụng sai mục đích.

Tháng 1 vừa qua, Matthew McConaughey trở thành ngôi sao hạng A đầu tiên nộp đơn đăng ký hàng loạt thương hiệu, bao gồm hình ảnh, video và âm thanh, nhằm bảo vệ danh tính cá nhân trước làn sóng deepfake ngày càng chân thực và dễ tạo ra.

Các chuyên gia AI nhận định rằng việc người nổi tiếng đăng ký thương hiệu cá nhân có thể sẽ trở nên phổ biến hơn, nhằm tạo cơ sở pháp lý vững chắc để khởi kiện nếu hình ảnh hoặc giọng nói bị sử dụng mà không có sự cho phép.

Taylor Swift trong buổi diễn công bố album thứ 12 "The Life of a Showgirl". Ảnh: Variety/ Getty Images

Giọng nói cá nhân - “lãnh địa pháp lý mới”

Trong lĩnh vực thương hiệu, việc đăng ký “sound mark” (thương hiệu âm thanh) không phải là điều mới. Những âm thanh mang tính biểu tượng như tiếng sư tử của MGM, tiếng chuông của NBC hay tiếng cười của nhân vật Pillsbury Doughboy từ lâu đã được bảo hộ.

Tuy nhiên, việc đăng ký giọng nói của một cá nhân lại là hướng đi chưa từng được kiểm chứng rõ ràng.

Luật sư thương hiệu Josh Gerben cho biết trên NBC News, đây là một cách sử dụng mới của hệ thống đăng ký thương hiệu và chưa được thử nghiệm trước tòa án.

Trước đây, ca sĩ thường dựa vào luật bản quyền để bảo vệ các bản ghi âm. Nhưng với AI, người dùng có thể tạo ra nội dung hoàn toàn mới mô phỏng giọng nói của nghệ sĩ mà không cần sao chép bản ghi gốc, tạo ra khoảng trống pháp lý.

Theo ông Gerben, việc đăng ký các câu nói cụ thể gắn với giọng nói có thể giúp Swift không chỉ chống lại các bản sao giống hệt, mà còn cả những phiên bản “gây nhầm lẫn”, một tiêu chí quan trọng trong luật thương hiệu.

Trong suốt sự nghiệp, Swift đã đăng ký hàng trăm thương hiệu liên quan đến tên tuổi, ca từ và sản phẩm của mình. Tuy nhiên, đây là lần đầu tiên cô tìm cách bảo hộ giọng nói dưới dạng “sound mark”.

Ngành giải trí siết việc bảo vệ hình ảnh cá nhân trước làn sóng AI

Không chỉ Taylor Swift, nhiều nghệ sĩ khác cũng lên tiếng cảnh báo về việc bị AI sử dụng trái phép hình ảnh và giọng nói.

Năm 2023, Scarlett Johansson yêu cầu một ứng dụng AI ngừng sử dụng hình ảnh của cô trong quảng cáo. Năm 2024, cô tiếp tục chỉ trích OpenAI khi chatbot GPT-4o sử dụng giọng nói “giống một cách kỳ lạ” với cô, dù cô đã từ chối hợp tác.

Scarlett Johansson cũng từng yêu cầu một ứng dụng AI ngừng sử dụng hình ảnh của cô trong quảng cáo. Ảnh: Internet

Cùng năm, Tom Hanks cảnh báo về các quảng cáo trực tuyến giả mạo sử dụng tên tuổi và giọng nói của ông để quảng bá các sản phẩm “thần dược”.

Nam diễn viên Bryan Cranston cũng bày tỏ lo ngại về khả năng AI tái tạo hình ảnh diễn viên mà không cần xin phép.

Tháng 1, hơn 700 nghệ sĩ, trong đó có Johansson, Cate Blanchett và Joseph Gordon-Levitt, đã tham gia chiến dịch “Stealing Isn’t Innovation”, kêu gọi các công ty công nghệ không sử dụng dữ liệu sáng tạo khi chưa được sự đồng ý của họ.

Trong khi đó, một số nền tảng cũng bắt đầu hành động. YouTube gần đây công bố hợp tác với các công ty quản lý nghệ sĩ, cho phép người nổi tiếng sử dụng công cụ phát hiện deepfake để yêu cầu gỡ bỏ nội dung giả mạo dễ dàng hơn.

Cuộc đua giữa công nghệ và quyền kiểm soát cá nhân

AI đang mở ra những khả năng mới cho ngành giải trí, nhưng đồng thời cũng đặt ra thách thức lớn về quyền sở hữu và kiểm soát danh tính.

Trong khi công nghệ phát triển nhanh chóng, các khung pháp lý vẫn đang trong quá trình hoàn thiện. Điều này buộc người nổi tiếng phải chủ động hơn trong việc bảo vệ hình ảnh và giọng nói của mình.

Động thái của Taylor Swift cho thấy một xu hướng mới, trong kỷ nguyên AI, danh tính cá nhân không chỉ là yếu tố nghệ thuật, mà còn là tài sản cần được bảo vệ bằng các công cụ pháp lý ngày càng đa dạng.

Nhật Hạ