Tăng cường giải pháp bảo đảm vận hành hệ thống điện mùa khô 2026

Ngày 17-3, Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO) cùng Công ty Truyền tải điện 3 (PTC3) tổ chức Hội thảo “Trao đổi kinh nghiệm chuẩn bị công tác vận hành mùa khô năm 2026”.

PTC3 đã tập trung kiểm tra, vệ sinh, bão dưỡng hệ thống truyền tải ngay từ đầu năm 2026. Ảnh: Khắc Kiên

Thách thức mới

Theo Phó Tổng Giám đốc NSMO Nguyễn Quốc Trung, việc vận hành hệ thống điện đều phải giải một bài toán khác nhau theo từng năm.

Phó Tổng Giám đốc NSMO Nguyễn Quốc Trung chủ trì Hội thảo. Ảnh: Khắc Kiên

Với năm 2026, hệ thống điện đang đối mặt với những thách thức mới. Về nhu cầu phụ tải, dự báo tăng khoảng 8% và thực tế các tháng đầu năm vẫn bám sát kịch bản này. Tuy nhiên, trong dịp Tết vừa qua, khi phụ tải công nghiệp giảm, phụ tải sinh hoạt lại tăng tới 10%. Điều này đặt ra áp lực lớn trong thời gian nắng nóng sắp tới. Nếu kéo dài 6 - 7 ngày liên tiếp, công tác vận hành sẽ rất vất vả, đặc biệt tại khu vực miền Bắc.

Riêng nhiệt điện than năm nay phải đối mặt với thách thức lớn. Đó là, các tiêu chuẩn môi trường được nâng cao theo quy định hiện hành, buộc một số nhà máy phải cải tạo. NSMO đã phối hợp với Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) sắp xếp kế hoạch sửa chữa, song phần lớn chỉ có thể thực hiện sau mùa khô 2026. Song từ nay đến hết mùa khô, vẫn có khả năng một số nhà máy phải dừng vận hành theo yêu cầu.

Bên cạnh đó, với các quy định ngày càng nghiêm ngặt, từ nay đến năm 2031 sẽ phải tách dần các tổ máy để nâng cấp, trong khi tỷ trọng nhiệt điện than vẫn chiếm lớn, tạo thêm áp lực trong bối cảnh nguồn điện mới có thể chưa bù đắp được kịp thời.

Ngoài ra, xung đột Trung Đông đẩy giá nhiên liệu tăng mạnh, đặc biệt khi eo biển Hormuz bị ảnh hưởng. Các nhà máy gặp khó khăn trong tiếp nhận than, trong khi một số quốc gia xuất khẩu có xu hướng hạn chế nguồn cung.

Hạn chế tối đa cắt điện đột xuất

Đại diện các đơn vị đều đưa ra những khó khăn và giải pháp phối hợp đặt mục tiêu đảm bảo vận hành lưới điện truyền tải an toàn, tin cậy, đáp ứng nhu cầu điện trong mùa khô năm 2026.

Phó Giám đốc PTC3 Huỳnh Quang Thịnh chia sẻ. Ảnh: Khắc Kiên

PTC3 là đơn vị hiện quản lý vận hành lưới điện truyền tải trên địa bàn 4 tỉnh Khánh Hòa, Đắk Lắk, Gia Lai và Lâm Đồng.

Để đảm bảo cung cấp điện an toàn, liên tục trong mùa khô, Phó Giám đốc PTC3 Huỳnh Quang Thịnh cho biết, đơn vị đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Các đơn vị lập và duyệt phương án ngăn ngừa sự cố chi tiết cho từng đường dây, trạm biến áp; xây dựng kịch bản vận hành theo từng tình huống; tổ chức diễn tập xử lý sự cố và phòng chống thiên tai. Việc đăng ký và giải quyết cắt điện được thực hiện theo kế hoạch, hạn chế tối đa cắt điện đột xuất. Các hạng mục sửa chữa, thí nghiệm và đầu tư xây dựng được kết hợp thực hiện trong cùng một lần cắt điện nhằm giảm thiểu ảnh hưởng đến vận hành hệ thống...

Đồng quan điểm, đại diện EVNSPC cho biết, trong tháng tới cần triển khai các giải pháp mang tính trọng tâm. Trước hết, việc dự báo cần được bám sát, cập nhật kịp thời và rà soát thường xuyên, đặc biệt trong bối cảnh gia tăng các nguồn điện phân tán. Đồng thời, cần tập trung điều phối điện mặt trời mái nhà tại các khu vực có mật độ cao, kiểm soát chặt chẽ số liệu và các mô hình liên quan.

Khắc Kiên