Siết chặt kỷ cương, bảo đảm an toàn giao thông đường sắt

Phạt nguội gần 150 trường hợp

“Tranh thủ vài giây thôi” - tâm lý chủ quan, vội vàng ấy của không ít người đã trở thành nguyên nhân trực tiếp dẫn đến những vụ tai nạn đường sắt nghiêm trọng. Tại một số đường ngang có đèn tín hiệu và gác chắn ở địa bàn phường Bắc Giang, các xã Lạng Giang, Kép... nhận thấy, dù đèn tín hiệu chuyển đỏ, thanh gác chắn đã hạ xuống song một số người điều khiển phương tiện vẫn cố tình lách đi qua, bất chấp tàu hỏa đang tới gần.

Lực lượng chức năng tổ chức xóa lối đi tự mở qua đường sắt, tại địa bàn xã Tân Dĩnh.

Để ngăn ngừa các vụ tai nạn giao thông từ nguyên nhân này trên các tuyến đường sắt qua địa bàn tỉnh, từ đầu tháng 3 đến nay, Phòng Cảnh sát giao thông (Công an tỉnh) đã tăng cường lực lượng tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các vi phạm.

Đặc biệt, đơn vị đã triển khai việc ghi hình để xử phạt nguội tại các điểm giao cắt trọng yếu có gác chắn, đèn tín hiệu giữa đường bộ và đường sắt. Giải pháp này được đánh giá có tác động trực tiếp, buộc người tham gia giao thông phải điều chỉnh hành vi, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật.

Với hình thức này, gần 2 tháng qua, lực lượng chức năng đã phát hiện, xử lý gần 300 trường hợp vi phạm, tổng số tiền phạt dự kiến gần 500 triệu đồng; trong đó gần 50% là xử phạt nguội và khoảng 70% là lỗi vượt đường ngang khi đèn đỏ đã bật sáng.

Đáng lưu ý, không chỉ xe thô sơ, xe máy mà cả ô tô cũng vi phạm. Điển hình như trường hợp bà P.T.T. (xã Tây Yên Tử) điều khiển ô tô biển kiểm soát 98A-284... cố tình vượt đèn đỏ tại Km 50+650 trên tuyến đường sắt Hà Nội - Đồng Đăng, đã bị lập biên bản xử lý.

Thiếu tá Đỗ Văn Chuân, Phó Đội trưởng Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 4, Phòng Cảnh sát giao thông chia sẻ: “Phần lớn các vi phạm không phải do thiếu hiểu biết mà xuất phát từ ý thức chủ quan. Nhiều người cho rằng tàu còn ở xa nên vẫn cố vượt qua bất chấp nguy hiểm”.

Những con số xử lý vi phạm cho thấy khi quy định pháp luật chưa được người dân chấp hành nghiêm, tai nạn giao thông có nguy cơ xảy ra bất cứ lúc nào.

Kiên quyết xóa lối đi tự mở

Trên địa bàn tỉnh có hai tuyến đường sắt Hà Nội - Đồng Đăng (60,1 km) và Kép - Hạ Long (29,5 km). Lực lượng chức năng đã rà soát và xác định trên hai tuyến có 181 lối đi dân sinh tự mở tồn tại nhiều năm. Đây là những điểm tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông cao, do không có hệ thống cảnh báo, không bảo đảm điều kiện kỹ thuật.

Thực tế cho thấy, cả 4 vụ tai nạn đường sắt xảy ra trên địa bàn tỉnh từ năm 2025 đến nay đều tại các lối đi tự mở này. Vụ va chạm giữa ô tô và tàu hỏa ngày 26/3 vừa qua tại thôn Tân Thành, xã Lạng Giang là một ví dụ. Nguyên nhân ban đầu được xác định do lái xe ô tô thiếu quan sát khi qua lối đi tự phát, dẫn tới va chạm với tàu hỏa. Rất may không có thiệt hại về người, song phương tiện hư hỏng nặng.

Nhận diện rõ nguy cơ mất an toàn từ các lối đi tự mở qua đường sắt, từ giữa năm 2025 đến nay, chính quyền địa phương có tuyến đường sắt đi qua đã phối hợp với các lực lượng gồm Công ty cổ phần Đường sắt Hà Lạng, Phòng Cảnh sát giao thông, các đơn vị quản lý đường sắt xây dựng phương án xóa bỏ các lối đi tự mở nguy hiểm. Đến nay, toàn tỉnh đã xóa bỏ dứt điểm hơn 30 lối đi. Các vị trí sau khi đóng đều được lắp đặt rào chắn và bàn giao cho địa phương quản lý, ngăn chặn tái lấn chiếm.

Riêng tại xã Kép, nơi có 31 lối đi qua đường sắt nhưng chỉ 2 điểm có gác chắn, chính quyền địa phương đang phối hợp với ngành liên quan xây dựng kế hoạch xóa bỏ thêm 11 lối đi nguy hiểm. Dự kiến hoàn thành việc xóa những điểm này vào tháng 8 tới. Tuy nhiên, quá trình xóa một số lối đi tự phát không tránh khỏi khó khăn khi một bộ phận người dân chưa đồng thuận. Nguyên nhân do các lối đi này đã tồn tại nhiều năm, gắn với thói quen sinh hoạt hằng ngày của người dân.

Thượng tá Hoàng Anh Tuấn, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát giao thông cho biết, thực hiện Chỉ thị 22/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường các giải pháp bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường sắt trong tình hình mới, đơn vị tiếp tục tăng cường tuần tra, xử lý nghiêm vi phạm trong lĩnh vực này. Đối với các lối đi tự mở còn lại, lực lượng chức năng sẽ phối hợp với ngành đường sắt và các đơn vị liên quan rà soát, kiến nghị UBND các phường, xã, tổ chức xóa bỏ dứt điểm, không để phát sinh mới.

Song song với các giải pháp về xử lý vi phạm và hạ tầng, công tác tuyên truyền được các đơn vị xác định là yếu tố then chốt, hướng tới thay đổi nhận thức từ gốc. Tại những địa phương có đường sắt đi qua như các phường, xã: Bắc Giang, Kép, Lạng Giang, Lục Nam, Cẩm Lý…, lực lượng công an đã phối hợp với chính quyền, đoàn thể địa phương đẩy mạnh tuyên truyền tại khu dân cư, trường học và trên hệ thống phát thanh và mạng xã hội.

Thượng tá Nguyễn Văn Phương, Trưởng Công an xã Kép cho biết: “Chúng tôi xác định tuyên truyền là nền tảng để nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi của người dân. Bên cạnh đó, đơn vị bố trí lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở túc trực, hướng dẫn tại các lối đi có mật độ giao thông cao vào giờ tàu chạy”.

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, vài năm trở lại đây, tại xã Kép không xảy ra vụ tai nạn đường sắt nào. Đây cũng là mục tiêu mà tỉnh đặt ra tại các phường, xã có tuyến đường sắt đi qua. Để đạt mục tiêu này, ngoài sự nỗ lực của cơ quan chuyên môn, cần sự vào cuộc của mỗi người dân qua việc nêu cao ý thức chấp hành pháp luật, phòng ngừa tai nạn cho mình và cộng đồng.

Tuấn Dương