Quy định mới về thiết bị giám sát hành trình

Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh tập huấn quy định mới về quản lý thiết bị VMS cho ngư dân Phú Quốc.

Mất tín hiệu phải báo, tăng chế tài xử phạt

Từ khi thiết bị VMS trở thành yêu cầu bắt buộc, nhiều chủ tàu đã đầu tư lắp đặt thiết bị để quản lý hành trình, phục vụ chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Trong suốt quá trình khai thác, chủ tàu, thuyền trưởng phải bảo đảm thiết bị hoạt động liên tục và xử lý đúng quy định khi xảy ra sự cố đối với thiết bị VMS.

Phó Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh An Giang Phù Vĩnh Thái cho biết, theo Nghị định số 41/2026/NĐ-CP, ngày 25/1/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản, VMS phải được duy trì hoạt động liên tục 24/7 khi tàu hoạt động trên biển, đảo hoặc neo đậu tại bờ, đảo nơi có cảng cá. Ông Phù Vĩnh Thái lưu ý: “Khi thiết bị mất tín hiệu, ngư dân nên chủ động kiểm tra thiết bị, liên hệ ngay với đơn vị cung cấp để khắc phục; đồng thời báo vị trí tàu về cơ quan quản lý theo đúng thời gian quy định. Ngư dân không được để mất tín hiệu kéo dài mà không báo cáo”.

Trường hợp tàu đang hoạt động trên biển hoặc đảo, nơi không có cảng cá mà VMS mất tín hiệu, chủ tàu hoặc thuyền trưởng phải dùng các phương tiện liên lạc khác để báo cáo vị trí không quá 6 giờ/lần cho đến khi thiết bị hoạt động trở lại. Nếu không khắc phục được sự cố, thuyền trưởng phải đưa tàu về bờ trong thời hạn 10 ngày kể từ thời điểm mất tín hiệu.

Nếu tàu đang neo đậu tại bờ hoặc đảo, nơi có cảng cá, mất tín hiệu VMS thì phải báo cáo vị trí 24 giờ/lần. Trường hợp tàu không đi khai thác từ 3 tháng trở lên và được tạm ngừng dịch vụ truyền dữ liệu VMS, chủ tàu vẫn phải báo cáo vị trí neo đậu 7 ngày/lần.

Quy định mới cũng nâng mức xử phạt đối với nhiều hành vi vi phạm về thiết bị VMS. Theo Nghị định số 246/2026/NĐ-CP, ngày 29/6/2026 của Chính phủ quy định xử phạt hành chính trong lĩnh vực thủy sản, tàu từ 15m đến dưới 24m không thực hiện báo cáo vị trí theo quy định khi mất tín hiệu trên biển có thể bị phạt 30 - 40 triệu đồng.

Các hành vi như không duy trì truyền dữ liệu, vô hiệu hóa thiết bị hoặc không có VMS khi tàu hoạt động trên biển có thể bị phạt từ 100 - 300 triệu đồng, đồng thời có thể bị tước quyền sử dụng giấy phép khai thác thủy sản và chứng chỉ thuyền trưởng từ 6 - 12 tháng.

Ngoài ra, chủ tàu tự ý tháo gỡ hoặc thay thế kẹp chì VMS cũng có thể bị phạt 10 - 20 triệu đồng. “Ngư dân không nên tự ý tháo, sửa hoặc can thiệp vào thiết bị. Khi có sự cố phải liên hệ đơn vị cung cấp và báo cho cơ quan quản lý để được hướng dẫn. Làm đúng ngay từ đầu sẽ tránh những vi phạm không đáng có”, ông Phù Vĩnh Thái khuyến cáo.

Hỗ trợ nâng cấp, thay thế VMS

Cùng việc siết chặt quản lý, An Giang có chính sách hỗ trợ để ngư dân khắc phục khó khăn về thiết bị VMS. Theo Nghị quyết số 03/2026/NQ-HĐND, ngày 21/5/2026 của Hội đồng nhân dân tỉnh, chủ tàu đủ điều kiện được hỗ trợ 50% chi phí nâng cấp VMS, tối đa 5 triệu đồng/tàu hoặc 50% chi phí thay thế thiết bị, tối đa 11 triệu đồng/tàu; phần kinh phí còn lại do chủ tàu đối ứng. Dự kiến toàn tỉnh có khoảng 2.680 tàu cá thuộc diện được hỗ trợ.

Theo ông Phù Vĩnh Thái, chính sách trên giúp ngư dân giảm một phần chi phí đầu tư, đồng thời tạo điều kiện để các tàu có thiết bị cũ không còn đáp ứng yêu cầu kỹ thuật được nâng cấp hoặc thay thế. “Tôi mong ngư dân quan tâm, phối hợp với chính quyền địa phương, Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh cùng các đơn vị liên quan để hoàn thiện hồ sơ, sớm được hưởng chính sách hỗ trợ của tỉnh. Sau khi được nâng cấp hoặc thay thế, ngư dân phải sử dụng đúng quy định và duy trì thiết bị hoạt động liên tục”, ông Phù Vĩnh Thái nói.

Ngư dân cần nắm chắc quy định, xử lý đúng khi thiết bị gặp sự cố và chủ động nâng cấp, thay thế khi cần thiết để phòng ngừa vi phạm, bảo đảm an toàn cho chuyến biển và góp phần thực hiện hiệu quả công tác chống khai thác IUU.

THÙY TRANG