Quốc hội Pháp thông qua dự luật mang tính bước ngoặt về quyền trợ tử

Quang cảnh phiên họp Quốc hội Pháp tại Thủ đô Paris. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Cột mốc lịch sử trong chính sách y tế, xã hội

Dự luật được thông qua với 291 phiếu thuận và 241 phiếu chống, cho phép áp dụng hình thức hỗ trợ tự tử, đồng thời trong một số trường hợp đặc biệt có thể cho phép thực hiện an tử, nhưng chỉ khi đáp ứng một loạt điều kiện nghiêm ngặt do luật quy định.

Kết quả này được xem là một cột mốc lịch sử trong chính sách y tế và xã hội của Pháp, đưa Pháp gia nhập nhóm tương đối ít quốc gia trên thế giới đã hợp pháp hóa quyền được hỗ trợ kết thúc sự sống, cùng với Bỉ, Canada, Hà Lan, Thụy Sĩ và Uruguay.

Chủ tịch Quốc hội Pháp Yaël Braun-Pivet hoan nghênh kết quả bỏ phiếu, gọi đây là "một đạo luật lớn đối với nền Cộng hòa" và là điều mà người dân Pháp đã chờ đợi từ lâu.

Trong khi đó, Tổng thống Emmanuel Macron cho biết, việc thông qua dự luật đánh dấu việc ông thực hiện lời cam kết đã đưa ra từ năm 2022. "Vào năm 2022, tôi đã cam kết mở ra con đường này cùng người dân Pháp. Với sự thận trọng, khiêm nhường và tôn trọng đầy đủ nền dân chủ của chúng ta, cam kết đó hôm nay đã được thực hiện", ông Macron viết trên mạng xã hội X.

Đạo luật về quyền được hỗ trợ kết thúc sự sống là một trong những cam kết xã hội quan trọng trong nhiệm kỳ Tổng thống thứ hai của ông Macron. Năm 2022, ông đã khởi xướng Hội nghị công dân về cuối đời, và đến năm 2023, đa số thành viên hội nghị này đã ủng hộ việc thiết lập cơ chế "hỗ trợ chủ động để kết thúc sự sống".

Năm 2024, Chính phủ Pháp từng trình dự luật nhằm hiện thực hóa cam kết này, song tiến trình lập pháp bị gián đoạn sau khi Quốc hội bị giải tán. Sau khi Chính phủ mới được thành lập, nghị sĩ Olivier Falorni tiếp tục thúc đẩy vấn đề bằng cách đệ trình dự luật dưới hình thức sáng kiến của nghị sĩ.

Còn hai bước quan trọng

Mặc dù đã được Quốc hội thông qua, đạo luật vẫn phải trải qua thêm hai bước trước khi có hiệu lực. Thủ tướng Sébastien Lecornu trước đó thông báo sẽ chuyển văn bản lên Hội đồng Hiến pháp để xem xét tính hợp hiến, sau khi tham khảo ý kiến Tổng thống Macron. Động thái này nhằm giải quyết những tranh cãi vẫn còn tồn tại, đặc biệt từ các lực lượng chính trị cánh hữu, trong đó có Chủ tịch Thượng viện Gérard Larcher.

Người phát ngôn Chính phủ Maud Bregeon cho biết, quyết định này được đưa ra sau khi Chính phủ và Tổng thống thống nhất quan điểm.

Hội đồng Hiến pháp dự kiến sẽ đưa ra phán quyết vào khoảng giữa tháng 8. Nếu được xác nhận là phù hợp với Hiến pháp, Tổng thống Macron sẽ ký ban hành luật, trước khi Chính phủ hoàn tất các nghị định hướng dẫn để đưa quy định mới vào thực thi.

Sau khi dự luật được thông qua, Hiệp hội Quyền được chết trong phẩm giá (ADMD) tuyên bố sẽ tiếp tục vận động để người bệnh có quyền tự lựa chọn giữa hỗ trợ tự tử và an tử, đồng thời đề nghị luật cần tính đến các chỉ dẫn y tế được lập trước của bệnh nhân cũng như những trường hợp đau khổ về tâm lý.

Trong khi đó, Giáo hội Công giáo Pháp bày tỏ tiếc nuối trước quyết định của Quốc hội, cho rằng đạo luật đánh dấu "một sự đứt gãy nghiêm trọng trong lịch sử đất nước".

Liên đoàn các hiệp hội bệnh nhân France Assos Santé lại hoan nghênh việc thông qua đạo luật, gọi đây là văn bản "không thể thiếu", đồng thời nhấn mạnh giai đoạn tiếp theo sẽ là triển khai hiệu quả quyền mới này trên thực tế.

Quỳnh Vũ