Phó Tổng thống Mỹ JD Vance nêu vấn đề lớn trong hệ thống chính trị Anh

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance tại cuộc họp báo ở Nhà Trắng, Washington, D.C. Ảnh: THX/TTXVN

Theo Euronews ngày 5/7, ông Vance đưa ra nhận định trên trong cuộc phỏng vấn với The Sunday Times (Anh), sau khi Thủ tướng Keir Starmer tuyên bố từ chức nhưng vẫn tạm thời điều hành chính phủ cho đến khi Công đảng chọn người kế nhiệm.

Phó Tổng thống Mỹ cho biết ông nhìn thấy vấn đề lớn trong hệ thống chính trị Anh khi nước này liên tục thay đổi thủ tướng trong những năm gần đây. Theo ông, điều đó cho thấy cử tri Anh đang mong muốn một sự thay đổi mang tính cấu trúc, thay vì chỉ thay đổi nhân sự ở vị trí lãnh đạo.

Dù đưa ra nhận xét gay gắt về giới lãnh đạo Anh, ông Vance vẫn gọi Anh là một đất nước đặc biệt và là một trong những đồng minh quan trọng nhất của Mỹ. Ông nói hy vọng ông Andy Burnham, hoặc một nhà lãnh đạo khác, có thể tạo ra sự thay đổi mà nước Anh cần.

Ông Burnham, cựu Thị trưởng vùng Greater Manchester, hiện được xem là ứng viên nhiều khả năng thay thế ông Starmer. Nếu trở thành thủ tướng, ông sẽ là nhà lãnh đạo thứ bảy của Anh trong vòng một thập kỷ, phản ánh mức độ bất ổn chính trị kéo dài tại nước này.

Ông Starmer thông báo từ chức sau khi chịu sức ép gia tăng trong nội bộ Công đảng, đặc biệt sau kết quả bầu cử địa phương gây thất vọng hồi tháng 5. Sự ra đi của ông diễn ra trong bối cảnh Anh đối mặt nhiều sức ép cùng lúc, từ kinh tế trì trệ, tranh cãi về nhập cư, chính sách năng lượng đến vai trò của London trong các vấn đề quốc tế.

Phát biểu của ông Vance cũng nối dài chuỗi căng thẳng giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump và các đồng minh châu Âu. Từ khi nhậm chức, Phó Tổng thống Mỹ nhiều lần chỉ trích các lãnh đạo châu Âu về tự do ngôn luận, nhập cư và cách ứng phó với các bất ổn xã hội.

Tại Hội nghị An ninh Munich năm 2025, ông Vance từng gây tranh cãi khi cáo buộc các nền dân chủ châu Âu đang xa rời những giá trị nền tảng. Đầu tháng 6/2026, ông tiếp tục khiến London phản ứng sau khi gắn một vụ án mạng tại Anh với các chính sách nhập cư và cách hành xử của giới tinh hoa châu Âu.

Tổng thống Trump cũng từng công khai chỉ trích ông Starmer, đặc biệt về chính sách nhập cư và năng lượng. Nhà lãnh đạo Mỹ cho rằng Anh cần mở rộng khai thác dầu khí ở Biển Bắc, trong khi chính phủ của ông Starmer theo đuổi cách tiếp cận thận trọng hơn về năng lượng hóa thạch.

Dù vậy, ông Vance nhấn mạnh Washington sẽ tiếp tục làm việc với bất kỳ thủ tướng nào của Anh. Theo ông, quan hệ Mỹ - Anh vẫn có tầm quan trọng đặc biệt, nhưng London cần tìm cách vượt qua tình trạng bế tắc chính trị để khôi phục niềm tin của cử tri và năng lực điều hành quốc gia.

Những nhận xét này cho thấy chính quyền Trump đang sẵn sàng can dự mạnh hơn vào các cuộc tranh luận chính trị nội bộ của châu Âu, nhất là tại những nước đồng minh thân cận như Anh. Với London, thách thức đặt ra không chỉ là lựa chọn người kế nhiệm ông Starmer, mà còn là chứng minh chính phủ mới có thể đem lại sự ổn định sau nhiều năm thay đổi lãnh đạo liên tiếp.

Hải Trần/Báo Tin tức và Dân tộc